จากการสำรวจสภาวะทันตสุขภาพแห่งชาติครั้งที่ 6 เมื่อปี 2550 เราพบโรคที่เกิดขึ้นในผู้สูงอายุ ซึ่งส่วนใหญ่ของกลุ่มนี้ ก็จะมีฟันเหลือน้อยอยู่แล้ว แล้วก็ยังมาพบว่า ฟันที่เหลือเป็นโรครากฟันผุอีก ซึ่งการผุของฟันที่คอฟันนั้น ถ้าไม่รักษาให้ดีดี ปล่อยให้มีฟันผุไปเรื่อยๆ แน่นอนก็ต้องสูญเสียฟันไปแน่แท้ และถึงแม้ว่าจะมีการอุดฟัน ก็จะมีโอกาสเกิดโรคฟันผุซ้ำขึ้นมาได้โดยง่าย
ปัจจัยที่ส่งผลให้มีฟันผุที่รากฟัน ก็คือ
-
การมีเหงือกร่นในผู้สูงอายุ
-
การมีคราบจุลินทรีย์เกาะติด ซึ่งเกิดจากอนามัยช่องปากที่ไม่ดี
-
การมีภาวะช่องปากแห้ง ซึ่งอาจเกิดจากโรคทางระบบ หรือการกินยารักษาโรคบางอย่าง
-
การใส่ฟันเทียมชนิดถอดได้บางส่วน
-
ผู้สูงอายุที่มีอายุมากกว่า 75 ปีขึ้นไป

ที่ลูกศรชี้ คือ ลักษณะเหงือก ที่จริงพบในหลายๆ ซี่เลย

ฟันซี่นี้ มีคราบจุลินทรีย์เกาะติดที่คอฟัน เห็นได้ชัดเจน
การศึกษาพบว่า มาตรการที่มีประสิทธิผล ก็คือ การใช้ฟลูออไรด์ความเข้มข้นสูงๆ สัมผัสกับฟัน ก็จะช่วยป้องกันรากฟันผุได้ ... เราจึงมาทำการวิจัยกัน เรื่อง "ประสิทธิผลการใช้ฟลูออไรด์วานิช ในการป้องกันรากฟันผุในผู้สูงอายุ
วันนี้มีทีม 4 จังหวัด ก็คือ นครปฐม สตูล เชียงใหม่ ตราด และกองทันตสาธารณสุข กว่า 30 ชีวิต มาร่วมกันปรับมาตรฐานการตรวจฟัน ที่จันทร์พาเลส นครปฐม เพื่อการทำวิจัยในครั้งนี้ ซึ่งจะใช้เวลาทั้งสิ้น 2 ปีครึ่ง ค่ะ ว่า การตามการใช้ฟลูออไรด์วานิชไปเรื่อยๆ ในกลุ่มเสี่ยงรากฟันผุ และใช้ฟลูออไรด์วานิชทุก 3 เดือน กลุ่มที่ใช้ฟลูออไรด์วานิชทุก 6 เดือน จะเป็นอย่างไร
ผอ. กองทันตฯ ทพ.สุธา ก็ได้มาให้กำลังใจ และเน้นย้ำว่า
-
กองทันตสาธารณสุขเห็นความสำคัญของการที่ผู้สูงอายุจะได้มีฟันมากขึ้นๆ เพราะว่า การมีฟันของผู้สูงอายุนั้น สืบเนื่องไปถึงเรื่องของความอร่อย เรื่องของความสุข และเรื่องของจิตใจ
-
เรื่องของสุขภาพช่องปาก ก็ไปโยงกับเรื่องของสุขภาพร่างกายด้วย อย่างเช่น หมอทางด้านหัวใจ คือ ผอ.รพ.โรคทรวงอก ยังบอกว่า ถ้าเป็นคนไข้ที่เป็นโรคหัวใจมานี่ เขาจะส่งห้องฟันก่อน ไป clean เรื่องฟันให้เรียบร้อย เพราะผลจากฟัน ก็จะเชื่อมโยงมาถึงสุขภาพร่างกายได้
-
สำหรับการทำเรื่องวิจัยในครั้งนี้ จะต้องมีโจทย์ และกระบวนการที่เป็นวิทยาศาสตร์ เพื่อพิสูจน์บางสิ่งบางอย่าง หรือความจริงบางเรื่องที่เกิดขึ้น ที่เราสงสัย
-
การวิจัยนั้น สิ่งสำคัญคือ เรื่องของคน ... ตัวพวกเราทุกคนเป็นเครื่องมือการวิจัยอันหนึ่ง ซึ่งจะ valid คือ ตรวจได้ตรง หรือไม่ตรงกัน ผ่านตา ผ่านมือของเรา ... คนก็ต้องเที่ยงตรง คือ ทำซ้ำแล้วซ้ำอีก ก็เหมือนเดิม ... คือ เครื่องมือไม่ว่าจะทำกี่ครั้ง ก็ต้องมีมาตรฐานเหมือนเดิม
-
และ การประชุม 2 วันนี้ ก็เพื่อจะมาปรับให้พวกเรามีความเที่ยงตรงในทั้ง 10 หน่วย ที่เมื่อทำไปแล้ว ก็จะต้องนำข้อมูลมาวิเคราะห์รวมกัน ให้มีความหมายที่สอดคล้องกันต่อไป