๔) Seven life processes
- vision
- mission
- values policies
- goals
- systems
- processes
- resources
องค์กรที่มีสุขภาพดี คือ องค์กรที่มีวิสัยทัศน์ ภารกิจ เป็นเรื่องเดียวกันกับ spirit และนั่นย่อมหมายถึงว่า “เราเป็นในสิ่งที่เราเชื่อ”
๕) Identity / Shadow
หากพบแล้วว่าอะไรคือด้านที่เป็นเงามืด ลองสร้างโอกาสให้เราได้มองย้อนกลับไปว่า
· เราทำอย่างไรกับเป้าหมายที่เราตั้งไว้ อะไรเป็นไปได้ดี อะไรที่ยังไปได้ไม่ดี
· มองให้ออกว่าเรื่องของคุณค่าที่เราพูดถึง (spout value) กับคุณค่าที่เราใช้จริง (operating value) นั้น ต่างกันอย่างไร
· ดู SWOT
· ดูจุดร่วม แล้วหาว่าอะไรที่เปลี่ยนเราไปจากจุดเริ่ม
แล้วเราจะได้พบคำตอบว่าด้านที่เป็นเงามืดนั้น เกิดขึ้นกับเราได้อย่างไร อัตลักษณ์ที่กำลังเป็นอยู่ในขณะนี้นั้น สร้างจาก “สิ่งที่เราเป็น”หรือ “สิ่งที่เราเชื่อ”
หลายครั้งที่ผู้บรรยายไปให้คำปรึกษากับองค์กรที่มีปัญหาติดขัด ที่ยังหาทางออกไม่ได้ สิ่งที่ผู้บรรยายทำคือ เดินออกมานอกห้อง แล้วเชื่อมจิตในกาย เข้ากับจิตของจักรวาลที่ใหญ่กว่า จากนั้นทำใจให้สงบ เพื่อที่จะฟังเสียงจากมโนสำนึก เสียงจากภายในของเรา เสียงของผู้ดูแล ฯลฯ พร้อมทั้งเปิดทางให้จิตวิญญาณที่ปกปักรักษาสถานที่แห่งนั้นมาช่วยให้ได้คิด ได้ทำในสิ่งที่ถูกต้อง เป็นไปตามความต้องการของท่าน และสถาบันแห่งนั้น
ผู้บรรยายมีความเชื่ออย่างลึกซึ้งว่า ทุกองค์กรมีจิตวิญญาณดูแลรักษาอยู่ เหมือนกับที่แผ่นดินมีแม่ธรณี และผืนน้ำมีแม่คงคา นั่นเอง หากลองใช้จิตของเราเข้าไปสัมผัสก็จะสามารถเชื่อมต่อกับจิตใหญ่ที่มีอยู่ในทุกที่ได้
๖) Ability to learn / Learning Organization ตัวบ่งชี้ที่สำคัญคือความสามารถในการเรียนรู้ด้วยกันเป็นกลุ่ม กิจกรรมการเรียนรู้ร่วมกันที่สำคัญคือ การ reflection การ AAR ในบรรยากาศที่สนุกสนาน เป็นกันเอง เพื่อให้ได้มีการทบทวนกันเป็นระยะ อย่างสม่ำเสมอ
แต่ละคนควรมีเวลาอยู่กับตัวเองอย่างน้อยวันละ ๑๐ นาที เพื่อทบทวนในสิ่งที่ตนได้ทำในแต่ละวัน และพยายามทำให้ดีขึ้นอยู่เสมอ
องค์กรก็เช่นกัน หากไม่มีการทบทวน และ สะท้อนการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นเพื่อพัฒนาตัวเองอยู่เรื่อยๆ ก็จะเกิดการก่อตัวของปัญหา จนในที่สุดก็กลายเป็นปมปัญหาที่ซับซ้อน และยุ่งยากมากขึ้นไปเรื่อยๆ
แต่ละองค์กรต้องมองหาว่าพลังของการเปลี่ยนแปลงอยู่ที่ไหน เมื่อเกิดปัญหาขึ้นก็ต้องมองหาหนทางแก้ไขที่เป็น unique solution ที่เหมาะสมกับตน
เคล็ดลับของความสำเร็จ คือ
- รักองค์กรของเรา
- ใช้ Appreciative Inquiry พัฒนาสิ่งดีๆ ที่มีอยู่ มองหาว่าอะไรที่ทำได้ดีอยู่แล้ว และอะไรที่ต้องการความใส่ใจเพิ่มมากขึ้น
- รู้จักจุดแข็ง และจุดอ่อนขององค์กร พูดถึงเรื่องเหล่านั้นอย่างเปิดเผย และไม่ปิดบังความเป็นจริง
- สร้างแผนกลยุทธ์ และกระบวนการระยะยาว
๗) Social Responsibility มีความรับผิดชอบที่มีต่อชุมชน สังคม และ ประเทศชาติ