ผมขอนำสรุปจุดการศึกษาดูงานด้านการจัดการความรู้ ซึ่งมี 3 จุด ของจังหวัดกำแพงเพชร ที่จะให้ผู้เข้าร่วมสัมมนาสรุป KM ครึ่งปีของกรมส่งเสริมการเกษตรได้ ลปรร. ซึ่งรวบรวมโดยคุณสายัณห์  ปิงวงค์ คุณอำนวยของสำนักงานเกษตรจังหวัดกำแพงเพชรอีกท่านหนึ่ง ที่ได้สรุปรายละเอียดเบื้องต้นของกระบวนการเรียนรู้ของกลุ่มเกษตรกร มีรายละเอียดดังนี้ครับ   


          จุดแลกเปลี่ยนเรียนรู้ที่ 1 เกษตรปลอดภัยสู่อินทรีย์ที่บ้านนาป่าแดง

           ในระยะเริ่มแรก  ที่บ้านนาป่าแดง  หมู่  1  ตำบลคุยบ้านโอง  อำเภอพรานกระต่าย  จังหวัดกำแพงเพชร  มีเกษตรกรที่อยู่ในชุมชนบ้านนาป่าแดง  ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทำนา  แต่เดิมทำนาแล้ว  เมื่อเก็บเกี่ยวผลผลิตแล้ว  จะประสบกับการขาดทุน  จะมีบางรายที่ได้กำไรก็ได้น้อย  ซึ่งทำให้รายได้ไม่พอกับรายจ่ายของครอบครัว

            ต่อมาเมื่อปีพ.ศ.2546  คุณรัตติยา  ขวัญคำ  นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร 6ว.  ซึ่งเป็นหนึ่งในทีมงานการจัดการความรู้จังหวัดกำแพงเพชร  ที่ทำงานใกล้ชิดกับเกษตรกรในชุมชน  ได้ร่วมกับแกนนำชุมชนจัดตั้งโรงเรียนเกษตรข้าวขึ้น  เพื่อจัดกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้  เมื่อครบหลักสูตร  ก็เกิดแกนนำชุมชนขึ้นหลายคน  ปัจจุบันนี้ยังทำกิจกรรมในชุมชนอย่างต่อเนื่อง  เช่น  คุณสมหมาย  พลอาจ 

                                        สมหมาย พลอาจ คุณสมหมาย  พลอาจ

           คุณสมหมาย  พลอาจ  เป็นหนึ่งในแกนนำชุมชนบ้านนาป่าแดง  เดิมประกอบอาชีพทำนา  เมื่อสิ้นฤดูการเก็บ เกี่ยวข้าวก็มักไม่ค่อยมีกำไร  ถ้ามีก็มีน้อย  บางครั้งก็ประสบกับการขาดทุน จึงเกิดแนวความคิดว่า  จะทำอย่างไร  การทำนาจึงจะมีกำไร  ประกอบกับขณะนั้น  ก็ได้เข้าร่วมกลุ่มโรงเรียนเกษตรกรข้าวบ้านนาป่าแดง  มีการจัดทำแปลงพิสูจน์ทราบ  เพื่อเก็บข้อมูลในการลงทุน  มีการบันทึกข้อมูลไว้ทุกขั้นตอน / ทุกกิจกรรม  จึงได้รู้ว่าการลงทุนที่สูง  คือ ปัจจัยการผลิต คือปุ๋ยเคมีและสารเคมีในการป้องกันกำจัดศัตรูพืช

          เมื่อเกิดปัญหาเกี่ยวกับการลงทุนสูง  จึงได้สนใจและแลกเปลี่ยนเรียนรู้  ไปฝึกอบรม  ไปศึกษาดูงานจากเครือข่าย  จึงได้ตัดสินใจไปตกลงกับภรรยา  ทดลองปลูกข้าวคนละแปลง  แปลงของคุณสมหมายมีการบันทึกข้อมูลไว้ทั้งหมด  เมื่อจำหน่ายผลผลิตข้าว  แปลงของภรรยาขายได้มากกว่า  แต่ลงทุนสูงมาก  ในขณะเดียวกัน แปลงของคุณสมหมายลงทุนน้อยกว่า  แต่ได้กำไรมากกว่า                                                                       

          ปัจจุบัน  คุณสมหมายกับภรรยา  ได้ทำนาร่วมกัน  โดยใช้หลักการของคุณสมหมาย  คือ มีความมุ่งมั่นที่จะลดสารเคมี  ทั้งที่เป็นสารเคมีกำจัดศัตรูพืช  และปุ๋ยเคมีด้วย  โดยหันมาใช้สารสกัดจากธรรมชาติทดแทน

                                        

           ต่อมามีสมาชิกและเครือข่ายในชุมชนบ้านนาป่าแดง  ได้รวมกลุ่มกันผลิตปุ๋ยอินทรีย์และสารสกัดจากธรรมชาติ  โดยร่วมกันกับแกนนำชุมชน  ผู้นำชุมชน  รวมทั้ง อปท.  และหน่วยงานต่างๆ  ในการส่งเสริมและพัฒนาไปสู่เกษตรอินทรีย์ในอนาคต  เพื่อให้เกิดความยั่งยืนในชุมชนต่อไป.

                                        สายัณห์  ปิกวงค์

                                                   นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร 7 ว

  • อ่านรายละเอียดเรื่องเล่าของคุณสมหมายเพิ่มเติม (ลิงค์)

                        จุด ลปรร. ที่ 2                จุด ลปรร. ที่  3