พระอาจารย์ชาญชัย อธิปญโญ ได้กล่าวเรื่อง "อกุศลกรรมบถ ๑๐" เอาไว้ในหนังสือชื่อ "กรรมใดใครก่อ"
อัน "อกุศลกรรมบถ ๑๐" ประกอบด้วย กายกรรม ๓ วจีกรรม ๔ มโนกรรม ๓
ในบันทึกนี้ ผมให้ความสนใจไปที่ วจีกรรม ข้อ ๕ คือ พูดส่อเสียด (ปิสุณาวาจา) ซึ่งเป็นพฤติกรรมของมนุษย์ที่พบได้ในสถานที่ทำงานทุก ๆ แห่ง โดยบางครั้งมนุษย์หลายคนได้หลงลืมไปว่า คำพูดลักษณะนี้เป็นการทำร้ายผู้อื่น ถือเป็น บาปกรรมที่ต้องรับผล
ดัง พระอาจารย์ชาญชัย อธิปญโญ ได้นำเสนอไว้ในหน้า ๙๖ - ๙๗ ดังนี้
"...
พูดส่อเสียด หรือ ปิสุณาวาจา หมายถึง เจตนาพูดส่อเสียดเหน็บแหนม กระทบกระเทือบ ถากถาง เย้ยหยันให้ผู้อื่นได้รับความเสียใจ คับแค้นใจ ขุ่นเคือง โกรธ อับอาย มีความทุกข์
การพูดจาส่อเสียดมีอยู่ทั่วไปในทุกองค์กร และมีมากในหมู่สตรี คนพูดทำไปด้วยความเขลา หารู้ไม่ว่าการกระทำของตนเป็นการทำร้ายจิตใจของผู้อื่น และวิบากกรรมที่ได้ทำไปจะตามสนองอย่างแน่นอน
คนบางคนพูดส่อเสียดผู้อื่นจนเคยตัว กลายเป็นนิสัยไปและหลงภูมิใจว่า ตนมีคารมคมคายในการประชดประชันถากถางผู้อื่น ทำให้ผู้อื่นเจ็บใจ ยิ่งได้รับแรงเชียร์จากเพื่อนรอบข้างก็ยิ่งได้ใจใหญ่ ใช้วาจาสร้างความบาดหมางชิงชังให้กับผู้ที่ถูกกระทบ
คำพูดส่อเสียดที่ทิ่มตำผู้อื่นทำให้ผู้ถูกส่อเสียดบางคนถึงกับเสียคนเสียอนาคตไป เช่นบางคนมีปมด้อยด้านรูปร่างหรือด้านครอบครัว เมื่อถูกเพื่อนส่อเสียดล้อเลียนอยู่เป็นประจำยิ่งขาดความเชื่อมั่นในตนเอง ตอกย้ำปมด้อยให้ฝังแน่นอยู่ในใจ ถึงกับเสียโอกาสเสียอนาคต เสียสุขภาพทั้งกายและจิต
นักเรียนบางคนไม่อยากไปโรงเรียนเพราะไปแล้วถูกเพื่อนล้อ กลายเป็นที่ขบขันของคนอื่น หรือทำให้ได้รับความอับอาย ส่งผลให้ความเชื่อมั่นในตนเองเสียไป บุคลิกภาพเสียไป และการเรียนตกต่ำลง กลายเป็นคนเก็บตัว ไม่เข้ากับเพื่อน ขวัญและกำลังใจตกต่ำ
บางคนไม่อยากไปทำงานหรือต้องฝืนใจไปทำงาน ก่อนออกจากบ้านก็เครียด เพราะกลัวว่าตนต้องพบกับสายตาที่ดูหมิ่นดูแคลน เยาะเย้ย และจะต้องได้ยินคำพูดที่ส่อเสียด กระทบกระเทือนจากคนบางคน ทำให้มีทุกข์ใจถึงกับเป็นโรคเครียด โรคความดันโลหิต โรคท้องผูก ปวดศีรษะไมเกรน โรคกระเพาะอาหาร หรือโรคอื่น ๆ อันเนื่องมาจากความเครียด บางคนหาทางออกไม่ได้ถึงกับลาออกจากงาน บางคนคิดสั้นถึงฆ่าตัวตาย
ผู้เขียน (พระอาจารย์ชาญชัย อธิปญโญ) อยากจะขอร้องใครก็ตามที่มีนิสัยพูดส่อเสียดผู้อื่นให้หยุดการกระทำนั้นเสีย เพราะการใช้วาจาเป็นอาวุธทิ่มแทง ทำร้ายผู้อื่นอย่างเหี้ยมโหด ผลของการกระทำดังกล่าว เมื่อตายไปโอกาสจะไปเกิดในอบายภูมิมีสูงมาก หากเป็นเปรตจะมีปากวิปริตเช่นปากเน่า มีหนอนชอนไชอยู่ตลอดเวลา หากได้กลับมาเกิดเป็นมนุษย์ก็จะถูกผู้อื่นพูดส่อเสียดให้เจ็บช้ำน้ำใจ หาความสุขมิได้
..."
เคยเห็นเคยได้ยินนะครับ คนลักษณะนี้ ...
เคยเห็นพวกผู้นำม็อบการเมืองไหมครับ นั่นแหละรอลงนรกได้เลยครับ ... ผิดวจีกรรมทุกข้อ
คำเตือนจากพระ ... คงทำให้เราเข้าใจวจีกรรมข้อนี้ได้ดีขึ้นนะครับ
บุญรักษา ทุกท่าน
แหล่งอ้างอิง
พระอาจารย์ชาญชัญ อธิปญโญ. กรรมใดใครก่อ. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: อมรินทร์, 2550.
สวัสดีตอนเย็น ๆ (ใจ) ค่ะท่านอาจารย์Wasawat Deemarn
สวัสดีครับคุณพี่Wasawat Deemarn
เมื่อเราได้ยินเพื่อนหรือใครที่พูดอย่างนั้นเข้าหูทีไรมันช่างระคายเคืองที่สุดครับ
ย้อนถามตัวเองว่า พูดไปแล้วมันสร้างสรรค์ตรงไหนว๊า?
เปลืองพลังงานมากครับทั้งผู้พูดและคนที่ได้ยิน
เป็นการทำร้ายกันอย่างหนึ่งเหมือนที่พระท่านว่าแหละครับ
ถ้าจะให้เค้ารู้สึกแปลกแยกที่ทำอย่างนั้นผมว่าถ้าเตือนแล้วยังพูดอีก เราลองไม่สนใจที่เค้าพูดดูมั้ย ขัดขืนที่จะคล้อยตามและเสริมคำ สักวันเค้าก็จะรู้ว่าสิ่งที่เคยคิด(หรือไม่คิด) และพูดนั้นเองที่ทำให้ตัวเองโดดเดี่ยวและไร้มิตรที่จริงใจ
หวังไว้น่ะนะครับ :)
สวัสดีตอนค่ำครับ คุณพยาบาล สีตะวัน :)
คนข้างตัว เพื่อนร่วมงาน ล้วนแต่เป็นอย่างนี้ทั้งนั้นครับ
เหลือแต่ที่ไม่ใช่แบบนี้ให้เราคบสักคนสองคนก็ดีที่สุดแล้ว
พระอาจารย์แอบกระซิบผมว่า "ไม่ตอบโต้ ได้เปรียบทางการเมืองครับ" อิ อิ
ขอบคุณครับ :)
คุณน้อง adayday :) ...
คนดีพร้อมจะโดดเดี่ยว (ในความรู้สึกของคนไม่ดี) คนที่พูดจาแบบนั้น ให้ไม่มีใครจริงใจด้วยแม้แต่คนเดียว ครับ
โดดเดี่ยวผู้น่ารังเกียจ
ขอบคุณครับ :)
การพูดกับคนต้องระวังความรู้สึกของผู้รับฟัง คำพูดที่ไม่น่าฟังก็ไม่ควรพูดใช่ไหมคะ
เวลาโกรธกับใครๆจะเงียบไว้ก่อนค่ะ เพราะถ้าหากพูดในขณะที่โกรธจะทำให้ บางคำพูดแรงไป แต่ อาจารย์คะทำให้คนรักง่ายนิดเดียวแต่ทำให้คนเกลียดนี่ทำยากมากนะคะ
จริงหรือครับ "ทำให้คนรักง่ายกว่าทำให้คนเกลียด" ... ???
ผมว่า เป็นไปได้ทั้งสองทางครับ แล้วแต่ว่าทำหรือไม่ทำดี เหมือนสำนวนไทยที่ว่า "คนรักเท่าผืนหนัง คนชังเท่าผืนเสื่อ"
:)
จริงค่ะอาจารย์ ถ้าเราไม่คิดร้ายกับใคร มีใจเป็นกลาง การที่เราจะทำอะไรให้คนเกลี่ยดแสดงว่าเราต้องทำสิ่งที่ไม่ดีให้กับคนครนนั้นมากๆ ยากนะคะที่เราจะทำสิ่งที่ไม่ดีให้กับใคร อาจารย์ว่าจริงมั๊ย เพราะทุกคนก็พยายามทำสิ่งดีๆให้กันและกัน จริงๆนะคะ
สวัสดีคะ อาจารย์ Wasawat
"พูดตรงๆ ไม่เจ็บ พูดเหน็บๆ เจ็บถึงใจ"
คนที่ชอบพูดจาเสียดแทงผู้อื่น คงมีพื้นฐานชอบให้คนเจ็บใจ ท้ายสุดเจ็บนั้นคงคืนสนองสักวัน
---^.^---
จริงก็จริงครับ คุณครู ทรายชล :) ... ธรรมข้อ "พูดจาส่อเสียด" เป็นธรรมที่กล่าวขานกันมานานกว่า 2,500 ปี แสดงว่า คนไม่ดีมีคู่กับโลกมานานแล้วครับ ... ถึงปัจจุบัน ... บางคนอาจหลงลืมก็ได้นะครับ
ใช่แล้วครับ น้อง พิมพ์ดีด :) ... หลายคนปฏิบัติตนเช่นนี้มาตลอด ทำให้เกิดความเคยชิน จนลืมไปว่า คนที่ได้รับการกระทำนั้น จะทุกข์ใจเพียงใด ... แต่คนที่เฝ้ารอให้คนที่พูดส่อเสียดทุกข์สิ น่าจะทุกข์กว่า เพราะทุกข์ใจไปด้วยว่า พูดแบบนี้แล้วจะทุกข์ แบบสะใจไหม
สบายดีนะครับ :)...
พูดส่อเสียด หรือ ปิสุณาวาจา หมายถึง เจตนาพูดส่อเสียดเหน็บแหนม กระทบกระเทือบ ถากถาง เย้ยหยันให้ผู้อื่นได้รับความเสียใจ คับแค้นใจ ขุ่นเคือง โกรธ อับอาย มีความทุกข์
การใช้วาจาเป็นอาวุธทิ่มแทง ทำร้ายผู้อื่นอย่างเหี้ยมโหด ผลของการกระทำดังกล่าว เมื่อตายไปโอกาสจะไปเกิดในอบายภูมิมีสูงมาก หากเป็นเปรตจะมีปากวิปริตเช่นปากเน่า มีหนอนชอนไชอยู่ตลอดเวลา หากได้กลับมาเกิดเป็นมนุษย์ก็จะถูกผู้อื่นพูดส่อเสียดให้เจ็บช้ำน้ำใจ หาความสุขมิได้
ขอบคุณครับ ท่าน ผอ.ศรีกมล :)
คุณ ครูคิม ครับ ... อย่าไปสนใจคนสมองกลวงพวกนี้เลยครับ :) ... ชีวิตเขาคงมีความสุขแค่นั้นล่ะครับ
สู้ สู้ ครับ :)
สวัสดีครับ อาจารย์ วันนี้ได้ยินการพูดจาส่อเสียดออกอากาศทั่วประเทศครับ
ถ...ถ...ถู...ก...ถูกต้องครับ ท่าน วอญ่า-ผู้เฒ่า ... :)
สุดยอดคนตกนรกก็ต้องพวกนี้ล่ะครับ
เป็นเรื่องน่ากลัว ดูเหมือนว่าพยายามหลบ ก็ยังโดนเฉียดเฉี่ยว (ขออนุญาตไม่แสดงตน.. ฮิ ฮิ)
ขอบคุณครับ คุณ a little sheep :)...
ที่ทำงานมีอยู่ผู้ชายแก่ 1 คน ระดับผู้จัดการแล้ว
เขาเหมือนกับข้อความข้างบนมากที่ว่า คิดว่าคำพูดตัวเองนั้นคม
ทั้งวันส่อทั้งวัน แต่ดูเหมือนเขาจะไม่รู้ตัวเลย
และยิ่งไม่โต้ตอบนะก็เหน็บแนมเด็กอยู่นั้นแหล่ะ
และพอโต้ตอบ ก็รับไม่ได้ โมโหหน้าดำหน้าแดงเลยเชียว
เชื่อไหมว่า ว่าส่อเสียดคนอื่น จนบนหัวแทบจะไม่มีเส้นผมแล้ว
........................................
ขอบคุณมากครับ คุณ JAI DAI ;)