เล่าจากประสบการณ์ ว่ากันด้วยการทดสอบ user testing

เมื่อช่วงเดือนพฤศจิกายนที่ผ่านมา เป็นเดือนของการทดสอบการใช้งานจริงของเว็บไซต์มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (ม.อ.) ก่อนจะใช้งานจริง

ดิฉันวางแผนจะทดสอบกลุ่มตัวแทนผู้ใช้งานจาก 6 กลุ่มใหญ่ แต่ได้มีการแบ่งผู้ใช้งานบางกลุ่มเป็นกลุ่มย่อยลงไปอีก เพื่อให้ได้ข้อมูลครอบคลุมกลุ่มผู้ใช้งานทั้งหมด

ข้อจำกัด ของการทดสอบในครั้งนี้

  • ผู้ทดสอบส่วนใหญ่เป็นผู้ใช้งานที่อยู่วิทยาเขตหาดใหญ่
  • ข้อจำกัดด้านเวลา
  • ข้อจำกัดของทีมคุมการทดสอบที่มีผู้มีประสบการณ์ตรงจริงๆ เพียงแค่ 1 คนคือดิฉันเอง ส่วนน้องๆ อีก 3 คน ก็ on the job training กันไปเลยค่ะ จะได้ฝึกทักษะกันอย่างรวดเร็ว และก็ได้ผลจริง ถึงแม้บางประเด็นอาจจะยังขาดทักษะไปบ้าง แต่โดยภาพรวมน้องๆ ก็เก็บข้อมูลมาอย่างเต็มที่ 
  • ข้อจำกัดของผู้เข้าร่วมการทดสอบที่เป็นคนพูดน้อย หรือเขินอายที่จะพูดคุย อันนี้ก็ต้องใช้ความสามารถของคนคุมการทดสอบในการที่จะพยายามกระตุ้นให้ผู้ทดสอบพูดออกมาให้มากที่สุดค่ะ

จากข้อจำกัดที่เขียนไป ข้อจำกัดข้อสุดท้าย ดูจะเป็นเหมือนอุปสรรคใหญ่ในการทำ User testing ค่ะ

จากประสบการณ์ของการทำ user testing มาหลายครั้ง ดิฉันก็พยายามสังเกตคิดว่าการที่จะหาผู้มาร่วมทดสอบนั้น สิ่งหนึ่งที่เราน่าจะควรทำการ screen ผู้ร่วมทดสอบ คือ บุคลิกของผู้ทดสอบค่ะ เพราะจากที่ได้ทดสอบพบว่าผู้ทดสอบที่มีบุคลิกเป็นคนพูดเก่ง หรือมีมนุษยสัมพันธ์ที่ดีในการกล้าแสดงออก จะเป็นผู้ที่ให้ข้อมูลได้มากกว่าผู้ทดสอบที่เป็นคนเงียบๆ หากได้เจอผู้ทดสอบที่มีบุคลิกเงียบๆ ก็คงจะต้องใช้แรงในการที่จะกระตุ้นในการสัมภาษณ์เพื่อเก็บข้อมูลมากขึ้น แต่จะว่าไปแล้วเป็นเรื่องที่น่าท้าทายทีเดียวนะคะ

วิธีที่ดิฉันจะใช้ในการสอบถามเพื่อกระตุ้นให้ผู้ทดสอบที่พูดน้อยๆ คุยกับดิฉันคือ

  • พยายามทำให้ผู้ใช้งานรู้สึกเป็นกันเองในระดับหนึ่ง
  • พยายามนำคำถามจากการสังเกตมาสอบถาม คือเป็นการพยายามหาจุดที่ตรงใจผู้ทดสอบ เพื่อถามหาประเด็นจากความคิดเห็นของผู้ใช้งาน
  • อาจจะมีบางครั้งที่ต้องถามแบบนำล่องกันก่อน เพื่อให้ผู้ใช้งานตอบและเล่าออกมาเอง
  • บางคำถามอาจต้องอ้อมไปถามถึงพฤติกรรมการใช้งานเว็บไซต์อื่นๆ ก่อนเชื่อมโยงมาถามเรื่องเกี่ยวกับเว็บไซต์ที่กำลังทำการทดสอบ

นี่ก็เป็นส่วนหนึ่งของประสบการณ์เล็กๆ น้อย ๆ ของการเก็บข้อมูลจากการทำ User testing ค่ะ หากใครมีวิธีอื่นๆ ที่น่าสนใจ ก็เข้ามาแลกเปลี่ยนกันหน่อยนะคะ