แม้ในฝ่ายพุทธปรัชญามหายานก็ยังปรากฏหลักธรรมใน จิต เจตสิก รูป นิพพาน อย่างไรละ.

พุทธปรัชญาที่มองผ่านแว่นอภิปรัชญา

ในศาสตร์ที่ศึกษาความเป็นจริงของสิ่งทั้งหลาย  เป็นศาสตร์สาขาหนึ่งของปรัชญาที่เรียกว่า  อภิปรัชญา ( Metaphysics ) เมื่อนำเอามาส่องเหมือนแว่นตาเพื่อดูพุทธปรัชญาก็จะเห็นความจริงหรือสัจจะ 2 ประการคือ 

 

1 . สมมุติสัจจะ  ( conventional  Truth ) เป็นความจริงโดยการสมมุติขึ้นให้เรียกใช้รับรู้กันของชาวโลก  แต่สิ่งนั้นไม่มีความเป็นจริงในตนเอง  เช่นคนชาย  หญิง  สัตว์บก  สัตว์น้ำ  พืช  ขุนเขา  ตามธรรมชาติ  สิ่งที่เราเห็นอยู่จับต้องได้เป็นเพราะการรวมตัวกันของขันธ์ 5 กอง  สิ่งเหล่านั้นจึงไม่มีความเป็นจริงในตัวตนของมันเอง

2 . ปรมัตถะสัจจะ ( Ultimate  Truth ) เป็นความจริงแท้สูงสุดตามสภาวะที่มันเป็นอยู่เอง   โดยไม่อิงอาศัยการสมมุติบัญญัติของคนเรา  แม้ว่าคนเราจะเกิดมาหรือไม่เกิดมาสิ่งเหล่านี้ก็ยังคงดำรงอยู่และเป็นอยู่อย่างนั้น  สิ่งเหล่านี้เป็นสัจธรรม  หรือในศาสนาเทวนิยมอาจจะกล่าวได้ว่าคือพระเป็นเจ้า  พระพรหมที่ดำรงตนอยู่นิรันดร์ 

 แม้ในฝ่ายพุทธปรัชญามหายานก็ยังปรากฏหลักธรรมใน  จิต  เจตสิก  รูป  นิพพาน อย่างไรละ.