ไปให้กำลังใจแกคณะกรรมการกลุ่มหรือแกนนำกลุ่มที่เป็นปราชย์ชาวบ้าน

ยกระดับการทำงานส่งเสริมการเกษตร ในตอนที่ 3 นี้ เป็นการออกไปประเมินผลความก้าวหน้าในการดำเนินงานของกลุ่มส่งเสริมตามพรบ.วิสาหกิจชุมชนแบบไม่ได้นัดหมายและศึกษาสภาพชุมชนไปพร้อมกันด้วยครับ

 

 

กระผมจะขอเล่าต่อจากตอน 2 นะครับ จากที่ทีมงานของเราได้ลงไปเยี่ยมแกนนำเกษตรกรกลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีบ้านลานทองน้อย เมื่อวันที่ 19 ธันวาคม 2551 โดยไม่ได้นัดหมายกันล่วงหน้า  เพราะว่าเราตั้งใจไปแบบธรรมชาติว่าการดำเนินงานของกลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าว ยังมีการดำเนินงานกันอยู่หรือไม่ ผลความก้าวหน้าของการดำเนินงานเป็นอย่างไร อีกทั้งยังไปให้กำลังใจแก่คณะกรรมการกลุ่มหรือแกนนำกลุ่ม ที่เป็นปราชญ์ชาวบ้านอีกด้วย

 

                                                           การสนทนากับแกนนำกลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดี

 

          ข้อสังเกตที่พบเห็น จากสภาพการผลิตของชุมชนบ้านลานทองน้อยเป็นการทำนาโดยเฉพาะพันธุ์ข้าวที่ใช้ปลูก เป็นพันธุ์ข้าวขาวดอกมะลิ 105 ซึ่งชุมชนนี้เป็นแหล่งผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวขาวดอกมะลิ เพื่อการจำหน่ายให้แก่ชุมชนอื่นที่ใก้ลเคียง หรือชุมชนภายในจังหวัด โดยเฉพาะเครือข่ายกลุ่มผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวด้วยกันที่มาติดต่อและรับเมล็ดพันธุ์จากชุมชนบ้านลานทองน้อยไปปลูกกันในฤดูการผลิตที่ผ่านมา

 

                                                                                    วัดบ้านลานทองน้อย

 

                                                                            สถานีอนามัยบ้านลานทองน้อย

                                                                           โรงเรียนบ้านลานทองน้อย

          การผลิตข้าวในชุมชนนี้ในรอบหนึ่งปีจะปลูกครั้งเดียวในช่วงของฤดูนาปี เพราะว่าอยู่ในเขตอาศัยน้ำฝนแต่เพียงอย่างเดียว และจะมีพื้นที่นาบางส่วนของชุมชนได้รับน้ำจากคลองธรรมชาติคือคลองแม่ระกา ที่ไหลมาจากเขตจังหวัดตากไหลผ่านชุมชนบ้านลานทองน้อย ชุมชนที่นี่จะเป็นชุมชนเขตอำเภอพรานกระต่ายเดิมมาแล้ว ภาษาที่พูดจะออกสำเนียงพรานกระต่ายเดิม ประเพณี วัฒนธรรมยังรักษาไว้ในชุมชน เกษตรกรที่อยู่กันในชุมชนจะอยู่กันแบบเรียบง่ายประชากรในชุมชนนี้ส่วนใหญ่นับถือศาสนาพุธมีวัดอยู่ในชุมชน 1 แห่ง  โดยใช้หลักเศรษฐกิจพอเพียงตามแนวพระราชดำริของในหลวง การบริการด้านการรักษาสุขภาพในชุมชนมีสถานีอนามัยบ้านลานทองน้อย  ด้านการศึกษามีโรงเรียนชุมชน 1 แห่ง

 

 

                                                      ยุ้งฉางเพื่อเก็บข้าวเปลือกไว้บิโภคในครัวเรือนและเก็บไว้ทำพันธุ์

  

        หลังจากที่เสร็จสิ้นฤดูการเก็บเกี่ยวข้าวในทุ่งนาแล้ว   มีการเก็บข้าวเปลือกไว้ในยุ้งฉางของเกษตรกรเองเพื่อเก็บไว้บริโภคในครัวเรือน  และเพื่อรอการจำหน่าย  บางรายที่เป็นสมาชิกกลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชน ก็จะมีการนำเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีเข้าเก็บไว้ เพื่อที่จะเก็บไว้ให้สมาชิกได้ยืมไปเพาะปลูกกันในฤดูต่อไป หากปีใดมีเมล็ดพันธุ์ข้าวจำนวนมากก็จะจำหน่ายให้เกษตรกรทั้งในและนอกชุมชนได้นำไปขยายผลต่อไป

 

 

                                                              ฉางข้าวพันธุ์ดีของกลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดี

 

                                                               โรงผลิตปุ๋ยอินทรีย์ที่ได้รับการสนับสนุนจากอบต.วังควง

 

         ปัจจุบันนี้กลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนบ้านลานทองน้อย นับได้ว่าเป็นกลุ่มที่เข้มแข็งกลุ่มหนึ่งที่จดทะเบียนตามพรบ.ส่งเสริมวิสาหกิจชุมชน แต่ก็ได้รับการสนับสนุนจากหน่วยงาน องค์กรที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาอาชีพ ได้ให้การสนับสนุนกิจกรรมของชุมชนแห่งนี้ ได้แก่ กองทุนหมุนเวียน ฉางข้าวพันธุ์ดี และโรงผลิตปุ๋ยอินทรีย์ เป็นต้น

 

 

         สรุปจากข้อสังเกตในการเข้าไปพูดคุยกับแกนนำกลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดี ครั้งนี้ ยังมีความจำเป็นที่จะต้องเข้าไปทำงานลักษณะการวิจัยและพัฒนา เพื่อพัฒนาไปสู่ความยั่งยืนของชุมชนมากกว่าการตั้งรับ   การสนับสนุนจากภาครัฐ การร่วมกันกระตุ้นให้ชุมชนเกิดการเรียนรู้และพัฒนา โดยชุมชนเอง นี่เป็นสิ่งสำคัญที่จะต้องให้เกิดความตระหนักทั้งชุมชนเองและหน่วยงานองค์กรที่เกี่ยวข้อง มิใช่จะมองแต่การให้การสนับสนุนปัจจัยแต่เพียงอย่างเดียวครับ.........