การเพิ่มผลผลิตมันสำปะหลัง โดยการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ชีวภาพ และสารชีวินทรีย์
จากการถอดบทเรียน ของเกษตรกรผู้ปลุกมันสำปะหลังที่ชื่อ คุณหมอก ใจดี อยู่หมู่ที่ 12 ตำบลวังไทร อำเภอคลองขลุง จังหวัดกำแพงเพชร ได้เล่าให้ฟังว่า สถานการณ์ในปัจจุบัน มันสำปะหลังเป็นพืชที่ให้ผลตอบแทนและสร้างรายได้ ให้แก่เกษตรกร โดยเฉพาะเมื่อ1-2 ปีที่ผ่านมาราคามันสำปะหลังราคาดี จึงส่งผลให้เกษตรกรขยายพื้นที่การปลูกมันสำปะหลังเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว
ในขณะเดียวกันเกษตรกรส่วนใหญ่จะมีการใช้พื้นที่ของตนเองปลุกมันสำปะหลังติดต่อกันมาหลายปี บางรายก็ไม่มีการปรับปรุงบำรุงดิน บางแปลงก็เกิดการชะล้างหน้าดินในกรณีที่ฝนตกชุกและเกิดการพังทลายของดิน จึงส่งผลให้คุณภาพของหัวมันสำปะหลังไม่ได้คุณภาพ อีกประการหนึ่งก็ได้ปริมาณหัวมันสำปะหลังเฉลี่ยต่อไร่น้อย จากการถามเพื่อนบ้านแล้วโดยเฉลี่ยจะได้ผลผลิตต่อไร่ประมาณ 4 ตัน
จากนั้นตนเองได้ไปศึกษาดูงาน ในแปลงปลูกมันสำปะหลังของคุณสุรินทร์ พิชัย หมู่ 2 ตำบลวังไทร อำเภอคลองขลุงและจากการที่ได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกันของกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกมันสำปะหลัง ของตำบลวังไทร โดยการประสานงานของคุณอรุณ พุฒนาตาลดง นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร และเป็นเลขานุการคณะกรรมการบริหารศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประตำบลวังไทร ซึ่งมีประเด็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ คือเราจะเพิ่มผลผลิตมันสำปะหลังให้ได้ 5 ตันต่อไร่เราควรจะมีเทคนิคอย่างไรบ้าง
คุณหมอก ใจดี ได้เล่าให้ฟังต่อว่า ความจริงแล้วตนเองก็มีประสบการณ์ในการปลูกมันสำปะหลังมานาน ในการผลิตในฤดูกาลนี้คาดว่าผลผลิตเฉลี่ยจะได้ไม่น้อยกว่า 5 ตัน โดยมีวิธีการปฏิบัติดังนี้
ขั้นที่ 1. ทำการเตรียมดิน โดยใช้ผาน 3 ไถดะ 1 ครั้งลึก 30 ซม. ตากดินทิ้งไว้ ประมาณ 7 วัน ใส่ปุ๋ยอินทรีย์ลงไปประมาณ 200 กก.ต่อไร่
ขั้นที่ 2. ทำการไถแปรด้วยผาน 7 ก่อนที่จะทำการยกร่อง ใส่ปุ๋ยอินทรีย์ลงไปไร่ละ 50 กก.และทำการยกร่อง โดยมีระยะห่าง 80 X 60 ซม.
ขั้นที่ 3. เตรียมท่อนพันธุ์ จากต้นพันธุ์ดี อายุ 10 เดือน โดยทำการตัดท่อนพันธุ์ยาวประมาณ 25 ซม. ทำการบ่มท่อนพันธุ์ โดยใช้สารชีวภาพ พ่นกอง ท่อนมันสำปะหลัง แล้วใช้พลาสติกคลุม 1 วัน แล้วนำไปปักลงในแปลง ปลุกทำมุม 90 องศา
ขั้นที่ 4. เมื่อต้นมันสำปะหลัง อายุได้ 2 เดือน ทำการกำจัดวัชพืช ครั้งที่ 1 หลังจากทำการกำจัดวัชพืชแล้ว 2 สัปดาห์ ทำการฉีดพ่นน้ำหมักชีวภาพ ทุกๆ 2 สัปดาห์ เพื่อช่วยเร่งการเจริญเติบโต
ขั้นที่ 5. เมื่อต้นมันสำปะหลัง อายุได้ 6 เดือน ทำการใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 15-15-15 ผสมกับปุ๋ยสูตร 0-0-60 อัตรา 2ต่อ 1 ลงไปเพื่อเพิ่มผลผลิตหัวมันสำปะหลัง อัตราที่ใช้ ไร่ละ 20 กก.
ขั้นที่ 6. ใช้สารชีวินทรีย์ในการป้องกันกำจัดศัตรูพืช โดยใช้เชื้อราบิวเวอร์เรียป้องกันกำจัดเพลี้ยไฟได้ และใช้เชื้อราไตรโคเดอร์ม่า ใช้ป้องกันกำจัดเชื้อราในมันสำปะหลัง
ข้อสรุปในการถอดบทเรียน โดยคุณอรุณ พุฒตาลดง นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร ระดับปฏิบัติการ จากข้อมูลดังกล่าวในแปลงของคุณหมอก ใจดีเกษตรกรผู้ปลูกมันสำปะหลัง ระดับแกนนำในชุมชน จะเห็นได้ชัดเจนว่าการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ ชีวภาพทำให้โครงสร้างของดินในแปลงปลูกมีความร่วนซุย ดีมาก ตลอดจนการทดลองนำสารชีวินทรีย์ มาใช้ในไร่มันสำปะหลังก็ได้ผล จึงทำให้เกษตรกรที่เป็นสมาชิกกลุ่มผู้ปลูกมันฯในตำบลวังไทรมีการตื่นตัวมากขึ้น
แหล่งข้อมูล ; ( 1 ) คุณหมอก ใจดี หมู่ 12 ต.วังไทร อ.คลองขลุง จ.กำแพงเพชร
( 2 ) คุณอรุณ พุฒตาลดง นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร( เลขานุการคณะกรรมการบริหารศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบลวังไทร )
มาเป็นกำลังใจค่ะ
มีความสุขทุกวันนะคะ