เมื่อไม่ได้นอน 7 : เรียนรู้ทุกข์ เพื่อ "วางทุกข์..."

 

ล่วงมา ๒๖ วัน กับอีก ๒๖ คืนกับการสมาทานไม่นอนหลังติดพื้นตลอดทั้งพรรษา

ในช่วงแห่งรัตติกาลที่เมื่อก่อนเคยได้สุขและสบายกับการนอนมากว่ายี่สิบเก้าฝน ยี่สิบเก้าหนาว จนคิดว่าตอนนอนนี่แหละสุขที่สุดแล้ว

แต่ ๒๖ วันที่ผ่านมานี้ ฉันตั้งใจแน่วแน่ที่จะ “เรียนรู้ทุกข์ และอยู่กับทุกข์” ฉันจึงตั้งใจมั่นว่าตลอดพรรษาทั้งสามเดือนนี้ ฉันจะเรียนรู้เจ้าทุกข์แห่งสังขารนี้ที่มีติดตามตัวมาตั้งแต่เกิด

ช่วงสองสัปดาห์แรก ดูเหมือนว่าทุกอย่างจะสบาย ๆ จนฉันคิดคะนองกายว่ายังหนุ่มยังแข็งแรงอยู่ "ฉันยังประมาทอยู่..."

เมื่อสัปดาห์ที่สามผ่านไป ความอ่อนล้า ความทุกข์ "ทำให้ใจนั้นกระวนกระวายเล่าร้อนที่จะหาความสุขและจิตกระเพื่อมจนฉันเห็นได้ชัด"

ในช่วงกาลที่เรียกว่าค่ำคืนของสัปดาห์ที่ ๔ ฉันทุกข์กายอย่างแสนสาหัส อาการปวดหลัง ปวดสะโพก รุมเร้าเข้ามาสารพัด จนบางครั้งฉันต้องถามตัวเองว่า "ฉันต้องมาทนทุกข์อยู่แบบนี้ทำไม...?"

แล้วคำตอบของฉันในวันนี้ ก็คือ “ฉันจะเรียนรู้ทุกข์ เพื่อที่จะวางทุกข์นั้นให้หลุดออกจากใจเสียให้ได้...”

ถ้าชีวิตไม่รู้จักความทุกข์ ฉันก็จะคิดว่าชีวิตนี้สุขสบาย แล้วฉันก็จะใช้ชีวิตนี้อย่างประมาท

คนที่มีชีวิตแล้วไม่รู้จักชีวิต ชีวิตนั้นก็จะกัดกินตนเอง ฉันใด
เมื่อฉันมีชีวิตแล้วไม่รู้จักความทุกข์ ความทุกข์นั้นก็จะกัดกินกายและใจของฉันในทุกวันและทุกคืน ฉันใดก็ฉันนั้น

ช่วงเวลานี้ฉัน “ทุกข์จริง ๆ”
ฉันจะใช้ช่วงเวลาที่ทุกข์จริง ๆ นี้ เรียนรู้ทุกข์ แล้ววางทุกข์ เพื่อที่จะอยู่ร่วมกับทุกข์ได้อย่างมีความสุขที่แท้จริง...

[หยั่งราก ฝากใบ]

นมัสการค่ะ

ขออนุญาต อนุโมทนา สาธุ กับ ความตั้งใจอันเด็ดเดี่ยวของพระคุณเจ้า...ที่จะเรียนรู้ทุกข์  เพื่อ วางทุกข์

ทำให้เกิดความตระหนักในทันใดว่า...ท่านผู้กำลังเรียนรู้ทุกข์ ยังเมตตาให้ปัญญาแก่ผู้อื่นได้  .. เราทำอะไรอยู่...

สาธุ สาธุ สาธุ

น้อมรับธรรมะใส่ใจค่ะ

[ร่มไม้ใหญ่ใกล้ทาง]

นมัสการพระอาจารย์สุญฺญตา

มาให้กำลังใจครับ

[เขียนเมื่อ 13 ส.ค. 2551 09:29 น.13 ส.ค. 2551]

นมัสการครับ

• เมื่อครึ่งชั่วโมงที่แล้วนั่งรับประทานอาหารเช้าอยู่ที่โรงอาหาร เห็นนิสิตสองคน คนหนึ่งตาบอด อีกคนหนึ่งปกติดี เข้าใจว่าเป็นเพื่อนที่คอยดูแล
• ทำให้หวนนึกถึง บันทึกที่ได้อ่านเมื่อคืนนี้

บ้านสุขภาพ » นมแม่ ช่วยป้องกันเด็กตาบอด (3) โดย นพ. วัลลภ พรเรืองวงศ์

 

• ในบันทึกที่ดีมากของคุณหมอทำให้ผมนึกถึงลูกซึ่งพึ่งคลอดไม่กี่วันมานี่เอง เขาคลอดก่อนกำหนดแถมยังต้องส่องไฟอยู่หลายวัน ตอนนั้นผมเกิดความสงสัยในใจว่า ไฟที่ส่องจะเป็นอันตรายต่อตาของเขาหรือไม่ ? จนมาได้อ่านบันทึกถึงได้ทราบว่า อวัยวะหลายอย่างของเด็กที่คลอดก่อนกำหนดยังไม่พร้อมที่จะทำงานได้อย่างสมบูรณ์
• ก็ทำให้เป็นทุกข์ใจไม่น้อย ก็อาศัยธรรมในใจที่มีอยู่ไม่มากนักประทังเอาไว้ จนเมื่อเช้านี้ได้เห็นนิสิตตาบอดดังกล่าว จึงมานั่งพิจารณาไม่รู้จะปรับทุกข์ หรือระบายความรู้สึกกับใคร เห็นท่านกำลังหันหน้าเข้าหาทุกข์ กระผมเองก็เลยถือโอกาสบรรยายความในใจที่เป็นทุกข์ไม่น้อยในบันทึกนี้ ผิดถูกประการใดโปรดอภัยด้วยครับ
• ตั้งแต่ผมศึกษาธรรม มาก็กว่า 3 ปีแล้ว ช่วงหลัง ๆ เรียนรู้ธรรมได้เร็วขึ้นกว่าช่วงแรก ๆ โดยช่วงแรก ๆ จะเป็นปริยัติแบบข้ามไปข้ามมาไร้พื้นฐานที่ดี แต่ช่วงหลัง ๆ ก็ทำให้เรียนรู้และเชื่อมโยงปริยัติต่าง ๆ เข้าหากันได้บ้าง และหันหน้ามาปฏิบัติธรรมในชีวิตประจำวัน อย่างค่อยเป็นค่อยไป ผิดบ้าง ถูกบ้าง ตามประสา
• จนในช่วงหลัง  ๆ นี้ เริ่มสัมผัสกับจิตใจตนเอง และสิ่งรอบข้างได้อย่างเป็นปัจจุบันมากขึ้น และก็เริ่มสังเกตุเห็นว่า ชีวิตมีบททดสอบธรรมมาเป็นระยะ ๆ จริง ๆ แล้วชีวิตอาจจะมีบททดสอบตลอดมาแต่เราอาจไม่ได้สังเกตุ และไม่ได้นำมาใช้ในการฝึกเพื่อเรียนรู้ธรรม และก็ดิ้นรนไปตามเรื่องของปุถุชนคนธรรมดา หนักบ้าง เบาบ้าง เป็นธรรมดา
• แต่เมื่อเรารู้ธรรม เราก็นำเอาธรรมมาประยุกต์ใช้ทำความเข้าใจทุกข์เหล่านั้น และก็พบว่าถ้าธรรมของเราแข็งแกร่งเพียงพอ เราก็เอาชนะเหนือทุกข์เหล่านั้น หรืออยู่กับทุกข์นั้น ๆ ได้อย่างไม่ทุกข์ มองในอีกมุมหนึ่งก็เสมือนหนึ่งว่า เราฝึกธรรมในชีวิตจริง ๆ อยู่ และชีวิตธรรมของเราก็แกร่งมากยิ่งขึ้นเมื่อเราผ่านพ้นมาได้แบบไม่โดนเผาเครื่องเหมือนตอนที่เป็นปุถุชนคนธรรมดา 
• ...
• กลับมาที่เรื่อง ลูกกับคนตาบอด ถ้าเป็นแต่ก่อนเราอาจจะเชื่อมโยงอะไรมากนัก แต่ตอนนี้ผมรู้สึกเห็นความเชื่อมโยงขึ้นมาบ้าง
• ผมถามตัวเองว่า เอ! เราเห็นอะไรบ้าง?

 

 

 

 

 

[ชายชาญ วงศ์ชิดวรรณ]

ในบันทึกที่ดีมากของคุณหมอทำให้ผมนึกถึงลูกซึ่งพึ่งคลอดไม่กี่วันมานี่เอง เขาคลอดก่อนกำหนดแถมยังต้องส่องไฟอยู่หลายวัน ตอนนั้นผมเกิดความสงสัยในใจว่า ไฟที่ส่องจะเป็นอันตรายต่อตาของเขาหรือไม่ ? จนมาได้อ่านบันทึกถึงได้ทราบว่า อวัยวะหลายอย่างของเด็กที่คลอดก่อนกำหนดยังไม่พร้อมที่จะทำงานได้อย่างสมบูรณ์

ก็ทำให้เป็นทุกข์ใจไม่น้อย ก็อาศัยธรรมในใจที่มีอยู่ไม่มากนักประทังเอาไว้

 

พระพุทธองค์ทรงตรัสไว้ว่า

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย...

เครื่องจองจำที่ทำด้วยเชือก เหล็ก หรือโซ่ตรวนใด ๆ เราไม่กล่าวว่าเป็นเครื่องจองจำที่แข็งแรงทนทานเลย
แต่เครื่องจองจำคือ บุตร ภรรยา ทรัพย์สมบัตินี่แล ตรึงรัดมัดผูกสัตว์ทั้งหลายให้อยู่ติดอยู่ภพอันไม่มีที่สิ้นสุด
เครื่องผูกที่ผูกหย่อน ๆ แต่แก้ได้ยาก คือ บุตร ภรรยา ทรัพย์สมบัตินี่เอง รูป เสียง กลิ่น รส และโผฏฐัพพะ นั้น เป็นเหยื่อของโลก เมื่อบุคคลยังติดอยู่ในรูปเป็นต้นนั้นเขาจะพ้นจากโลกมิได้เลย
ไม่มีรูปใดจะรัดตรึงใจของบุรุษได้เท่ารูปแห่งสตรี (พุทธโอวาทก่อนปรินิพพาน)

[ชายชาญ วงศ์ชิดวรรณ]

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย... สังสารวัฏนี้หาเบื้องต้นเบื้องปลายได้โดยยาก สัตว์ที่พอใจในการเกิด ย่อมเกิดบ่อย ๆ และการเกิดใดนั้นตถาคตกล่าวว่าเป็น “ความทุกข์” เพราะสิ่งที่ติดตามความเกิดมาก็คือ ความแก่ชรา ความเจ็บปวดทรมาน และความตาย...
ความต้องพลัดพรากจากสิ่งอันเป็นที่รัก ความต้องประสบกับสิ่งอันไม่เป็นที่รัก ความแห้งใจ ความคร่ำครวญ ความทุกข์กาย ทุกข์ใจ และความคับแค้นใจ

อุปมาเหมือนเห็ดที่โผล่จากดินแล้วนำดินติดขึ้นมาด้วย
หรืออุปมาเหมือนโคซึ่งเทียมเกวียน แล้วจะเดินไปไหนก็มีเกวียนติดตามไปทุกหนทุกแห่ง สัตว์โลกเมื่อเกิดมาก็นำความทุกข์ประจำสังขารติดมาด้วย ตราบใดที่เขายังไม่สลัดความพอใจในสังขารออก “ความทุกข์” ก็ย่อมติดตามไปเสมอ เหมือนโคที่ยังมีแอกเกวียนครอบคออยู่ ล้อเกวียนก็ย่อมติดตามไปทุกก้าว...

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย...

 เมื่อรากยังมั่นคง แม้ต้นไม้ถูกจะตัดแล้วมันก็สามารถขึ้นได้อีก ฉันเดียวกัน เมื่อบุคคลยังไม่ถอนตัณหานุสัยขึ้นจากดวงจิต “ความทุกข์ย่อมเกิดขึ้นอย่างแน่ ๆ...” (พุทธโอวาทก่อนปรินิพพาน)