หลังจากอิ่มท้องกัน คุณหมอเส็งก็ได้นำพวกเราไปสู่เมืองคีรีรัฐ เราก็ได้ยินย่อๆ แต่ว่าพอไปได้แลกเปลี่ยนความผู้สูงอายุที่นั่นสักพัก ก็ได้ทราบว่า เมืองนี้ชื่อเต็มว่า คีรีรัฐนิคม ซึ่งคุณพ่อ ก็ได้เล่าประวัติให้ฟังอย่างมากมาย และด้วยความภูมิใจทีเดียว
ตอนนี้มาฟังหมอชาย ซึ่งเป็น ทพ. คนที่เท่าไรก็ไม่ทราบ ของที่นี่ เพราะเห็นบอกว่า ที่นี่ อัตราการเปลี่ยนของทันตแพทย์ บ่อยมากละค่ะ แต่น่าแปลกใจ ที่น้องๆ ทำงานต่อเนื่องจากที่พี่ๆ ทำไว้เป็นอย่างดี
หมอชายเล่าให้ฟังสไตล์ สบาย สบาย ค่ะ ว่า
ครั้งนี้เป็นครั้งแรกที่มาจากกรมฯ โดยตรง รู้สึกว่าตื่นเต้น ... เป็นความจริงนะคะ น้องๆ บอกว่า เพิ่งมีจากกรมฯ มาครั้งแรก ตื่นเต้น และเตรียมการกันมาตลอด
บริเวณของอำเภอคีรีรัฐนิคม ทิศเหนือติด อำเภอวิภาวดี ทิศใต้ อ.เกียงซา ตะวันออก อำเภอพุนพิน และตะวันตก อ.บ้านตาขุน เขื่อนรัชชประภา คีรีรัฐนิคมประกอบด้วย 8 ตำบล รพ.อยู่ในส่วน ต.ย่านยาว เมื่อก่อนอยู่ตำบลท่าขนอน เดี๋ยวนี้ ประชากรเพิ่มมากขึ้น ตอนนี้ 30 เตียง ก็เลยย้ายมาอยู่ตำบลย่านยาว
คำขวัญของอำเภอเมื่อก่อน "เมืองเก่าเขาราหู พุมดวงคู่คลองยัน โบราณสถานถ้ำสิงขร บทกลอนพระครูพจนกวี ของดีคือสะตอ" คำขวัญใหม่ "เมืองเก่าเขาราหู สายน้ำคู่พุมดวงคลองยัน โบราณสถานสำคัญถ้ำสิงขร มีบ่อน้ำร้อนคลองน้ำใส บารมียิ่งใหญ่หลวงพ่อเชื่อม"
การเดินทางสู่คีรีรัฐนิคม เส้นทางบก 4100 เป็นทางหลวงด้านนอก จาก 401 เข้ามาประมาณ 9 กม. และจากในเมืองมาสู่คีรีรัฐ 66 กม. เป็นเส้นทางถนน
เส้นทางรถไฟ มีสถานีรถไฟมาสิ้นสุดที่นี่ จากสถานีพุนพิน หรือท่าข้าม ตรงมาสุดสายที่คีรีรัฐ ออกเที่ยว 6.00 น. ถึง 18.00 น. ... นี่ เป็นที่มาที่น้องบอกว่า มีรถไฟส่วนตัวเลยนะคะเนี่ยะ ... อารมณ์ดีจัง
แม่น้ำที่สำคัญ คือ แม่น้ำพุมดวง และคลองยัน (ชื่อตามคำขวัญเลย) ซึ่งจะไปไหลรวมเป็นแม่น้ำตาปี
อาชีพส่วนใหญ่ เกษตรกร สวนยาง สวนปาล์ม ทุเรียน เงาะ มีสวนเงาะ มาก แต่วิ่งรถมาก็จะมีถึง 36 โค้ง (... ดีนะ ที่ไม่ผ่าน ไม่งั้นเมาแย่ แต่ถ้าผ่านน้องก็บอกว่า เด็ดเงาะกินได้นะครับ แต่ระวังเจ้าของเห็น ... อ้าว จะเอาพี่ๆ มาเก็บซะแล้ว)
ประชากร ประมาณ 40,000 ที่มาขึ้นทะเบียนบัตรทองของ รพ. 35,800 กว่าคน เพศหญิงและชาย เท่าๆ กัน ประมาณ 19,000 กว่าคน
วิสัยทัศน์ รพ. ... เป็นเลิศด้านคุณภาพบริการ ทีมงานเด่น เน้นชุมชน ทุกคนสุขภาพดี
พันธกิจ ... เป็นโรงพยาบาลชุมชนที่ให้บริการสุขภาพแบบองค์รวม ภายใต้มาตรฐานวิชาชีพ โดยเน้นผู้รับบริการเป็นจุดศูนย์กลาง ชุมชนมีส่วนร่วมในการพัฒนา เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีของประชาชน
คำขวัญ ... สร้างศรัทธาสู่ชมชน บริการทุกคนด้วยน้ำใจ
รพ. มีเจ้าหน้าที่ 109 คน ทั้งข้าราชการ ลูกจ้าง และพนักงานราชการ
จำนวนผู้ป่วยทันตกรรม ปี 2550 มากขึ้น จำนวนผู้ป่วยนอกต่อประชากร 1,000 คน แยกตาม กลุ่มสาเหตุ 10 อันดับโรคแรก ระบบหายใจอันดับ 1 และระบบย่อยอาหารรวมในช่องปาก อันดับ 2
ฝ่ายทันตกรรม สมาชิกทั้งหมด 6 คน ทันตแพทย์ 2 ทันตา 1 ผช.ทพ. 2 ลูกจ้างชั่วคราว 1 คน
ในฝ่ายก็มี วิสัยทัศน์ ... "เน้นบริการทั้งเชิงรุก เชิงรับ ตามมาตรฐานวิชาชีพ ผู้คนประทับใจ"
พันธกิจ ... ให้บริการด้านส่งเสริม ป้องกัน รักษา และฟื้นฟู โดยเน้นดูแลแบบองค์รวม ตลอดจนประสานงานกับฝ่ายอื่นที่เกี่ยวข้อง เพื่อประโยชน์แก่ผู้มารับบริการ
ผลการดำเนินงาน ... ไม่ได้ทำเฉพาะผู้สูงอายุ อย่างเดียว ผมเอาโครงการอื่นด้วย
โครงการฟันเทียมพระราชทานที่ทำมา ตั้งแต่ ปี 2548 ก็ 100% ทุกปี แต่มาปี 51 จะเริ่มแกว่งๆ เนื่องจากปัญหาเรื่องงบฯ ทำให้ลังเลใจว่าจะทำยังไง แต่ตั้งเป้าฯ ไว้ว่าจะทำให้ครบ ตอนนี้ได้ครึ่งทางแล้วครับ แนวโน้มขึ้นแน่นอน
โอกาสพัฒนาคือ สิ่งที่คิดว่าเป็นปัญหา คืองบประมาณโครงการต้องการความชัดเจน ที่กำลังประสบ แต่ก็มีแนวคิดว่า จะทำอย่างไรต่อ ... ได้ประสานกับทางชมรมผู้สูงอายุ กำลังจะดำเนินการติดต่อกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ในการช่วยหางบฯ สนับสนุนในตรงนี้ด้วย เพื่อให้เป็นไปตามเป้า หรือทำให้เต็มตามศักยภาพ เท่าที่ทำได้
ในโครงการส่งเสริมป้องกันโรคในช่องปาก ตามชุดสิทธิประโยชน์ทางทันตกรรม ตอนแรกจังหวัดตั้งเป้าฯ เยอะ ทำไม่ทันครับ ด้วยปัจจัยหลายอย่าง ไม่ว่าจะเป็นกำลังคน หรืออุปกรณ์ เลยทำเท่าที่ศักยภาพทำได้ เหลือ 300 คน ทำไปแล้วประมาณ 88.67% ตรวจ 266 คน เพราะว่าเพิ่งได้ทำประมาณเดือน พค.51 ... พบว่า ผู้สูงอายุที่ตรวจมีฟันผุ ร้อยละ 59.57 โรคปริทันต์ร้อยละ 72.34 การสูญเสียฟันร้อยละ 80.43 มีการเตรียมการป้องกันไว้แล้วคือ นัดมาขูดหินปูน และเน้นการส่งเสริมเป็นหลัก เพื่อไม่ให้เขาสูญเสียฟัน
ผลการดำเนินงานต่อก็มี ก็คือ
โครงการตรวจคัดกรองมะเร็งช่องปากผู้สูงอายุในคลินิกผู้สูงอายุ จำนวนทั้งสิ้น 875 คน ทำร่วมกับคลินิกผู้สูงอายุของ รพ. ซึ่งจะกระจายไปยังตำบลต่างๆ เช่น ต.ท่าขนอน ต.น้ำหัก ต.กระเปา พบว่า ร้อยละ 65.83 เป็นโรคปริทันต์ ฟันโยก ร้อยละ 58.09 เป็นโรคฟันผุ และร้อยละ 89.83 ถอนฟันไปแล้ว แต่ไม่พบผู้สูงอายุที่เป็นมะเร็ง จึงเป็นการคัดกรองและให้คำแนะนำ เพื่อให้เขาได้ปฏิบัติตนได้ถูกต้อง ว่าต้องดูแลสุขภาพอย่างไรต่อ ... ที่เจอก็พบว่า มี mass ก้อนเล็กๆ ที่สงสัย นัดมา Follow up ถ้าพบว่ามีแนวโน้มที่จะเป็น เราก็จะส่งไป รพ.สุราษฎร์ธานีต่อ refer ต่อไปให้ทันตแพทย์ดูต่อ เพื่อไปตรวจต่อว่าจะเป็นอะไร
อีกโครงการหนึ่ง คือ การตรวจสุขภาพช่องปากผู้ป่วยโรคเรื้อรัง ก็คือ เบาหวาน และความดันสูง ที่เราแจมกับคลินิกความดัน เพราะมีนโยบายว่า "เราจะแจมกับคนอื่น ไม่ทำคนเดียวโดดๆ" จำนวน 270 คนที่ทำไปแล้ว พบว่าร้อยละ 78.89 เป็นโรคปริทันต์ ส่วนใหญ่คนไข้เบาหวาน จะเป็นโรคเหงือกกันเยอะ และร้อยละ 28.15 เป็นโรคฟันผุ 22.59 ถอนฟันไป
... วิธีการที่ทำ จะประสานกับทีมของฝ่ายการ ที่ดูแลในส่วนของคลินิกเบาหวาน และความดัน เราพบตรงนี้ เราก็จะนัดคนไข้ แนะนำคนไข้ให้มาขูดหินปูน อุดฟัน จะมีแบบตรวจ ที่เราจะใส่ไปกับ OPD เลย จะได้ไม่สูญหาย และดูรู้ว่าคนไข้คนนี้เราคัดกรองแล้ว ก็จะรู้ว่าทำอะไรได้เลย อย่างน้อยถือว่าคนไข้อาจไม่มาตามที่เรานัด ก็จะเป็นความรู้ให้ได้ดูแลตนเองด้วย เพราะว่าเป็นกลุ่มเสี่ยงเหมือนกัน ...
ทั้งหมดก็ 4 กิจกรรมละค่ะ ที่เกี่ยวกับผู้สูงอายุ ของ รพ.คีรีรัฐนิคม
รวมเรื่อง เมืองร้อยเกาะ เงาะอร่อย หอยใหญ่ ไข่แดง แหล่งธรรมะ
