จากบันทึก อะไรคือแนวคิดเพร้าท์ (PROUT) ได้กล่าวถึง การพัฒนาปัจเจกบุคคล ซึ่งประกอบด้วยสามส่วน คือ
1. การมีคุณธรรม จริยธรรม
2. การมีคลื่นสมองต่ำ
3. การมีภาพพจน์ของตนเองในด้านบวก
ในบันทึกนี้จึงนำเรื่อง การมีคลื่นสมองต่ำ มาเล่าให้ฟัง เพื่อให้เห็นความสำคัญและความจำเป็นที่จะต้องมีคลื่นสมองต่ำ ได้ชัดเจนขึ้น
คลื่นสมองคืออะไร
สมองของมนุษย์ประกอบด้วยเซลล์สมองนับล้านๆ เซลล์ที่สร้างกระแสไฟฟ้าเล็กๆ ขึ้น ซึ่งเมื่อรวมกันทำให้เกิดคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าหรือคลื่นสมอง โดยจะเปลี่ยนแปลงไปตามการเปลี่ยนแปลงของจิตสำนึก
1. คลื่นเบต้า (Beta Wave)เป็นคลื่นสมองที่เกิดขึ้นในสภาวะจิตสำนึกตื่นตัว มีความถี่ระหว่าง 13-40รอบต่อวินาที มีจังหวะที่ไม่แน่นอน ดังนั้นคลื่นเบต้าจึงเกิดจากจิตใจที่วุ่นวายสับสนของคนเรา
2. คลื่นอัลฟา (Alpha Wave) เป็นคลื่นสมองที่เกิดในสภาพของจิตใจที่สงบและมีความตื่นตัวอยู่เสมอ มีความถี่ระหว่าง 8-13รอบต่อวินาที โดยคลื่นสมองนี้จะมีจังหวะที่แน่นอน มีขนาดใหญ่กว่าและมีพลังงานสูงกว่าคลื่นเบต้า ในสภาวะเช่นนี้จิตใจจะสงบและมีความสมดุล แต่มีความตื่นตัวพร้อมที่จะทำกิจการงานใดๆ สูง
3. คลื่นเตธต้า (Theta Wave) เป็นคลื่นสมองที่มีจังหวะช้าลงๆ และมีพลังงานสูงขึ้นๆ มีความถี่ประมาณ 4 รอบต่อวินาที โดยในขณะที่สมองส่งคลื่นเตธต้า คนเราจะเกิดความคิดสร้างสรรค์ เกิดความรู้สึกต่างๆ ที่เกิดขึ้นจากตัวเอง และเกิดความปิติสุขอย่างท่วมท้น
4. คลื่นเดลต้า (Delta Wave)มีความถี่ประมาณ 1 รอบต่อวินาที ในขณะนี้พลังงานจะเพิ่มสูงขึ้นพร้อมกับความปิติสุขจะเกิดขึ้นอย่างท่วมท้น จนในที่สุดคลื่นสมองของเราดูเหมือนกับว่าหยุดนิ่ง ทุกสิ่งทุกอย่างในจักรวาลดูเหมือนหยุดการเคลื่อนไหว เช่นเดียวกับจิตใจของเราดูเหมือนจะหยุดการทำงานอย่างสิ้นเชิง ความรู้สึกแบ่งแยกว่าตัวฉันหรือพวกฉันจากสรรพสิ่งทั้งหลายในจักรวาลไม่มีเหลืออยู่ต่อไปอีกแล้ว
5. คลื่นคอสมิค (Cosmic Wave) หรือคลื่นของจักรวาล เป็นคลื่นสมองที่สั่นช้าแต่ละเอียดอ่อน มีพลังงานสูงขึ้นจนรวมตัวกันเข้ากับคลื่นของจักรวาลที่มีพลังงานมหาศาลที่สุด

ทำไมต้องมีคลื่นสมองต่ำ?
การทำให้คลื่นสมองต่ำ คือการทำให้คลื่นสมองเป็นคลื่นอัลฟา มีความถี่ 8 – 13 รอบต่อวินาที ซึ่งเป็นภาวะที่จิตใจจะสงบ เยือกเย็น เกิดความสมดุลทั้งร่างกายและจิตใจ และช่วยยังให้มีอารมณ์ดี ร่าเริง เบิกบาน มีความคิดสร้างสรรค์สูง มีภูมิคุ้มกันในร่างกายสูง มีจินตภาพ ความจำดี มีการผ่อนคลายสูง มีสมาธิสูง และมีพลังความคิดด้านบวกสูง นอกจากนี้ยังพบว่า ภาวะคลื่นสมองต่ำนี้มักพบในนักบวช พระสงฆ์ ผู้ปฏิบัติธรรม ผู้ที่กำลังมีความสุข ผู้ที่กำลังสวดมนตร์ ผู้ที่ปิติจากอารมณ์ต่าง ๆ รวมทั้งผู้ที่มีธรรมชาติเป็นคนมีอารมณ์เยือกเย็น
ทำอย่างไรจึงจะมีคลื่นสมองต่ำ?
กิจกรรมที่ทำให้คลื่นสมองต่ำ มีหลากหลายกิจกรรม ดังนี้
1. การฟังดนตรีปรับคลื่นสมองต่ำ โดยการฟังเพลงหรือดนตรีที่มีท่วงทำนองซึ่งส่งผลต่อคลื่นสมองให้ต่ำลง (หรือที่เรียกว่า Celestial Kiirtan) ท่าน P.R Sarkar ได้ประพันธ์ท่วงทำนองเพลงที่ได้ทำการทดสอบและยอมรับแล้วว่าสามารถปรับให้คลื่นสมองต่ำลงได้จริง โดยปัจุบันมีมากกว่า 8,500 ท่วงทำนอง โดยใส่เนื้อเพลง 6 คำ ซึ่งเป็นภาษาสันสกฤต ว่า Babanam Kevalam แปลว่า Love is everywhere นั่นคือ ความรักความเมตตามีอยู่ทั่วไปในโลก
2. โยคะ วิธีการปฏิบัติเพื่อพัฒนาจิตใจตามแนวนีโอฮิวแมนนิสนี้ มีพื้นฐานอยู่บนหลักของโยคะศาสตร์ (โยคะ แปลว่า UNION หรือความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน) ที่มีมาแต่โบราณ กระบวนการฝึกโยคะเป็นกระบวนการพัฒนาร่างกายและจิตใจ โดยเฉพาะท่านอนตาย ซึ่งเป็นท่าการฝึกผ่อนคลายอย่างลึกล้ำ เริ่มจากการเปิดเพลงคลาสสิกเบาๆ ให้จิตใจผ่อนคลาย แล้วนอนลงในท่านอนตายของโยคะ ท่านี้จะทำให้ผู้นอนมีการผ่อนคลายสูงที่สุด
3. สมาธิ กระบวนการปฏิบัติทางจิตใจเพื่อที่จะรู้สึกได้ถึงความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันของทุกสรรพสิ่งในจักรวาลนี้เรียกว่า Proto-Psycho-Spiritual ระหว่างการทำสมาธิควรหลับตา หายใจลึก ๆ ช้า ๆ และผ่อนคลายทุกส่วนในร่างกาย
4. การอยู่ท่ามกลางหรือใกล้ชิดธรรมชาติ ซึ่งอาจเป็นธรรมชาติจริง ๆ อาทิ ต้นไม้ พืชพันธุ์ ทะเล น้ำตก ภูเขา หรือใช้การจินตนาการว่าอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ ก็ได้ผลเช่นเดียวกัน

การรักษาคลื่นสมองของเราให้เป็นคลื่นสมองที่ต่ำนั้น จึงเป็นสิ่งที่ควรตระหนักและใส่ใจ เนื่องจาก “ภาวะคลื่นสมองต่ำ” มีผลดีมากมาย ทำให้จิตใจจะสงบ เยือกเย็น เกิดความสมดุลทั้งร่างกายและจิตใจ และช่วยยังให้มีอารมณ์ดี ร่าเริง เบิกบาน มีความคิดสร้างสรรค์สูง มีภูมิคุ้มกันในร่างกายสูง มีจินตภาพ ความจำดี มีการผ่อนคลายสูง มีสมาธิสูง และมีพลังความคิดด้านบวกสูง และที่สำคัญคือการมองเห็น ตระหนักรู้ถึงเหตุการณ์และเรื่องราวต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นกับเราได้ตามที่เป็นจริง...ซึ่งล้วนเป็นสิ่งที่ส่งเสริมให้สามารถใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุข แบ่งปันความรัก ความเมตตา ความปรารถนาดี เอื้อเฟื้อ อาทรต่อคนอื่นและสังคมโลก
โลกคงงดงาม น่าอยู่มากขึ้น...ถ้าเราสามารถรักษาให้คลื่นสมองต่ำได้อย่างต่อเนื่อง....จริงไหมคะ?
* อ่านประวัติ P.R.Sarkar ได้ที่นี่
* ตัวอย่างทำนองดนตรีปรับคลื่นสมองต่ำ ฟังที่นี่
* ศึกษาเรื่องแนวคิดเพร้าท์ (Prout) ได้ที่นี่
อ้างอิง
วิถีแห่งพุทธะ : วิถีชีวิตแห่งความสุข. เกียรติวรรณ อมาตยกุล พิมพ์ครั้งที่ 6 ,2542
อัตตะสิกขา ศาสตร์แห่งการรู้จักตัวเอง. เกียรติวรรณ อมาตยกุล พิมพ์ครั้งที่ 7 ,2542
http://www.thehigheryoga.com/koushiki-and-yoga-dance.htm
http://www.imeem.com/ocima/music/Sb8HpTjz/unknown_celestial_kirtan
ขออนุญาตเพิ่มเติมข้อมูลและข้อคิดเห็นจากกัลยาณมิตรเพื่อเป็นประโยชน์ให้กว้างขวางขึ้นค่ะ..^__^...
อ่านแล้วดึครับ ชอบเรื่องนี้เหมือนกัน ชอบศึกษาและปฏิบัติ สะสมไปเรื่อยๆ ขออนุญาติให้ความเห็นเพิ่มนิดหน่อยครับ ถ้าโยงวิทยาศาสตร์กับพุทธเข้ากันได้สบายเพราะพุทธเป็นแขนงที่เป็นวิทยาศาสตร์โดยเนื้อแท้ 1.คนส่วนมากเป็นคลื่นเบต้าจริงๆครับ สับสนวุ่นวายไปวันๆรับรู้แต่สิ่งภายนอก(external) 2.อัลฟาจะเป็นคลื่นที่เชื่อมระหว่างexternalกับinternal ดีครับควรฝึกให้เกิดมากๆจะทำให้เกิดความตื่นตัว(alert)ต่อโลกภายนอก(external)ด้วยและขณะเดียวกันก็มีความสงบภายในไปด้วย(internal)(พูดง่ายๆคือเป็นส่วนผสมของการรับรู้โลกภายนอกกับโลกภายใน หรือการรู้เท่าทันนั่นเอง)ข้อสังเกตคือคลื่นนี้มักเกิดกับการทำสมาธิรูปแบบเคลื่อนไหว หรือการเดินจงกรม คลื่นนี้ใช้มากเมื่อจะทำวิปัสสนา 3.theta กับ delta เป็นwave ที่สมาธิดิ่งลึกลงไปเรื่อยๆตามลำดับ ตัดโลกภายนอกออก(external)จนเหลือแต่โลกภายใน(internal) นิ่งว่างอยู่อย่างนั้น เป็นสมาธิแบบฌานฤาษี หรือพรหม ทำแล้วได้ สุขสงบ สบาย ได้พละกำลัง แต่ไม่ได้ปัญญาทางธรรม คลื่นนี้น่าจะเกิดมากเมื่อทำสมถะ หรือการนั่งสมาธิแบบทำจิตให้นิ่งนั่นเอง
การปฏิบัตฺภาวนา คือการหมั่นทำคลื่นอัลฟากับธีตาให้เกิดบ่อยๆเท่านั้น ทำสลับกันไปขึ้นกับว่าตอนนั้นอยากได้กำลังหรือปัญญา(ทางธรรม) ถ้าอยากได้กำลัง หรืออยากจะพัก ก็ไปทำสมถะ ถ้าอยากได้ปัญญาก็ต้องขึ้นวิปัสสนาให้ได้ ปัญญาทางธรรมไม่ได้เกิดจากการอ่านแน่นอน เพราะการอ่านต้องผ่านกระบวนการคิด ปัญญาทางธรรมต้องได้จากการฝึกกระบวนการรู้สึก ..ไม่ใช่คิด หุหุ การอ่านเวบมากๆ ต่อให้เป็นเรื่องดี ก็ยังเป็นเบตาเวฟครับ (เป็นห่วงแฟนๆ gotoknow) แหมเม้นท์ซะยาวเหมือนเป็นบล็อกตัวเองเลย ต้องขอโทษด้วย ขอเวลาไปทำคลื่นอัลฟากับธีตาเวฟก่อนนะครับ บาย

สวัสดีค่ะ มาทักทายพี่คนไม่มีรากก่อนออกจากบ้านค่ะ
ขออนุญาตมาอ่านแบบละเอียดภายหลังนะคะ
คิดถึงค่ะ
บันทึกนี้มีประโยชน์มากเลยค่ะ..
ชอบอ่านค่ะ..
พี่วัลภาสบายดีมั๊ยคะ..
คิดถึงจังค่ะ..
ดูแลสุขภาพหน้าฝนด้วยนะคะ..^^
สวัสดีค่ะคุณแจ๋ว
ช้าช้า สงบ เยือกเย็น
ช่วยเป็น ฐานให้ ใจนิ่ง
ช่วยให้ ใจหยุด ซนเป็นลิง
มองจริง หยั่งรู้ ใคร่ครวญ
..................
ธรรมชาติช่วยทำให้เรานิ่ง...เราช้า...เราสงบ...ใคร่ครวญสิ่งต่างๆได้ดีขึ้นนะคะ
มิน่า...รู้สึกดีทุกครั้งที่สัมผัสธรรมชาติค่ะ :D
อ้าว กลับหัวกลับหางซะงั๊น
เช้าเกินไป ตายังลายอยู่เลยค่ะ
ขอโทษด้วยค่ะ อิอิ
ไง ๆ รักแล้ว ก็พยายามทำความเข้าใจกันหน่อยนะคะ ...555...
เมื่อ พฤ. 24 ก.ค. 2551 @ 07:46
756094 [ลบ]
สวัสดีค่ะ คุณคนไม่มีรากเพื่อนรัก
ทำอย่างไรจึงจะมีคลื่นสมองต่ำ?
ครูปูคิดออก ดังนี้ค่ะ
1. การได้สัมผัสกับความรัก เพราะจะรับรู้ได้ถึงความอบอุ่น ปลอดภัย เพียงพอ และสงบ
2. การฟังดนตรี
3. การทำสมาธิ
4. การอยู่ท่ามกลางหรือใกล้ชิดธรรมชาติ
5. การได้รับรู้เรื่องราวจรรโลงใจ เช่น การอ่านหนังสือที่มีเนื้อหาดี มีคุณค่า หรือการรับสารดี ๆ เช่น ที่ครูปูได้เข้ามาอ่านบันทึกของคนไม่มีรากนี่แหล่ะค่ะ
(^__^)
(จัดการให้ใหม่แล้วค่ะ)
คุรครูแอ๊วคะ
กลัวเพื่อนจะไขมันต่ำตามคลื่นสมองอ่ะ เอิ๊กซ์! (^__^)
สวัสดีตอนสายค่ะคุณคนไม่มีราก
งานยุ่งหัวฟูขนาดนี้ ยังจัดเวลามาเขียนบันทึกได้ด้วย เก่งจริงเพื่อนเรา..^_^
เคยอ่านเรื่องคลื่นสมองนี้จากหนังสือเล่มหนึ่งที่เป็นแนวศาสนาเปรียบเทียบ จำชื่อไม่ได้.. ชอบ.. แต่ไม่มีหนังสือเล่มนี้แล้วเพราะให้คนยืมไปตั้ง ๑๐ กว่าปีแล้ว และไม่ได้คืน.. เนื้อหาก็ใกล้เคียงกับที่คุณคนไม่มีรากเขียนนี่แหละค่ะ แต่เปรียบเทียบคลื่นสมองแต่ละระดับกับแต่ละศาสนาด้วย
เสียดาย..ใบไม้ความจำไม่ดี จำไม่ได้ว่า หนังสือชื่ออะไร และใครเขียน..
แสดงว่าใบไม้คลื่นมองสูง เพราะว่าความจำไม่ดี อิ..อิ..
ไปนอนท่าศพอาสนะดีกว่า คลื่นสมองจะได้ต่ำ.. :P
สวัสดีครับ
เมื่อวานไปห้องสมุด ครุศาสตร์ฯ
ไม่เห็นเจอคุณคนไม่มีราก อิๆๆ
สวัสดีค่ะคุณ CK
มาฝึกให้ใจนิ่งๆ ค่ะ
- แต่นิ่งไม่ได้เลยค่ะ หากเจอคนหล่อ :)
* จริงนะคะ คุณพี่คนไม่มีราก ปูดื่มกาแฟบ่ได้ค่ะ
เวลาดื่มแล้ว ใจจะสั่น ตุ๊บๆ ตั๊บ ยิ่งกว่าเห็นหนุ่มหล่ออีกค่ะ
* ชอบบันทีกนี้ค่ะ ... จะตามไปดูดนตรี และSarkar ค่ะ
ครูปูคะ
(^__^)
คุณใบไม้เพื่อนรัก
ความจริงแล้วบันทึกนี้เขียนไว้นานแล้ว...มัวแต่พยายามจะหาลิงค์เพลงคลื่นสมองต่ำ หาท่าเต้นคีรตาน เกาชิกิ ท่าศพอาสนะ ... และตั้งใจจะใส่ภาพคลื่นสมองในระดับต่าง ๆ แต่หมดปัญญาค่ะ เลยตัดสินใจว่า...ทำได้แค่ไหนก็แค่นั้นก่อน ไม่อยากสร้างความเครียด (ซึ่งตอนนี้ก็มีพออยู่แล้ว) ให้ตัวเองขึ้นไปอีกค่ะ
หนังสือที่กล่าวถึงคลื่นสมอง อธิบายทางวิทยาศาสตร์ และเปรียบเทียบกับศาสนา ที่คุณใบไม้ว่านั้น...ไม่แน่ใจว่าเป็นของ ดร.อาจอง ชุมสาย ณ อยุธยา หรือเปล่า คนไม่มีรากมีหนังสือของท่านในยุคแรก ๆ 2 เล่ม คือ วิทยาศาสตร์ทางจิต และ แนวทางการมีความสุขในชีวิต (ชื่ออาจไม่ถูกต้อง แต่ก็ราว ๆ นี้) ซึ่งถูกเพื่อนยืมไปแล้วก็ไม่เคยคืนอีกเลย...สสารได้สูญหายไปอยู่กับคนอื่นเสียแล้ว...ฮา...
คลื่นสมองมีความสำคัญค่ะ การได้คุยแลกเปลี่ยนความคิดบ้าง หัวเราะบ้าง ทำให้ คลื่นสมองต่ำและทำงานได้มากขึ้นค่ะ
(^___^)
สวัสดีค่ะคุณครูขจิต
(^__^)
สวัสดีค่ะ
มาทักทายและรับความรู้เพิ่มเติมค่ะ (แต่ยังไม่ค่อยเข้าใจ) จะพยายามฝึกตัวให้มีคลื่นสมองในระดับที่ควรเป็นค่ะ เพื่อความสุขเบิกบานของตัวเราเอง แต่พี่สงสัยว่าคลื่นสมองที่ต่ำระดับเตธต้า จะอยู่ไกลจากกิจกรรมที่เกิดคลื่นสมองแบบอัลฟามากแค่ไหน คือพี่ว่าพี่อยากได้(ให้)มีคลื่นนี้มากๆ นะค่ะ
อ.ธ.วัชชัยคะ
...^_^...
คุณ poo คะ
(^__^)
คุณคนไม่มีรากคะ