ใครว่าผีไม่มีในโลกนี้ ฉันเป็นคนหนึ่งละที่ขอค้านอย่างสุดใจขาดดิ้น

             วันเสาร์อาทิตย์ที่ผ่านมา ฉันมีโอกาสพาเด็กๆ กลับไปเยี่ยมถิ่นเดิมที่ด่านซ้าย  จังหวัดเลย   ตรงกับงานบุญหลวงพอดี  

 ถ้าเอ่ยชื่อ “บุญหลวง”  คิดว่าคงไม่มีใครรู้ว่าเป็นงานอะไร  แต่ถ้าเอ่ยชื่อว่า  งานผีตาโขน  ทุกคนคงร้องอ๋อ

               ผีตาโขนใหญ่ (ใหญ่จริงๆ)              

หน้ากาก สมัยก่อน                                       
  
                               โปรดสังเกตอาวุธคู่กาย 
  

               อดีต ผีตาโขน เป็นองค์ประกอบหนึ่งของงานบุญหลวง เป็นประเพณีประจำท้องถิ่นของด่านซ้าย  ทำกันแบบชาวบ้าน

ปัจจุบัน เมื่อทางราชการเข้ามาจัดการ ผีตาโขน คือจุดขาย  แต่ยังดีที่สามารถรักษาองค์ประกอบอื่นๆ ไว้ได้ 

                                              

ผู้เฒ่าผู้แก่เตรียมตัวฟ้อนตามเจ้าพ่อกวนไปวัด                            เจ้าพ่อกวนนำขบวนชาวบ้านไปวัด

 

                    

เจ้าพ่อกวนผู้เข้าทรงกำหนดวัน  เจ้าพ่อกวนจะเป็นที่เคารพของชาวบ้าน   

   

คุณป้าคนนี้มาจากอยุธยา

เท่าที่จำได้ เมื่อก่อนในแต่ละปีเมื่อเสร็จสิ้นการนมัสการพระธาตุศรีสองรัก ในช่วงเดือน 6 แล้ว
  พวกเรา เด็กๆ จะรอคอยอย่างใจจดจ่อ ว่า เมื่อไหร่เจ้าพ่อกวนจะเข้าทรง เพื่อกำหนดวันงานบุญหลวง  ในเดือน 8 ถ้าตรงกับ เสาร์อาทิตย์ ก็โชคดี  ได้เล่นบุญหลวง อย่างจุใจ 
 เราซึ่งเป็นผู้หญิง คงไม่มีกิจกรรมอะไรมาก ได้แต่แอบดูผีตาโขน ส่วนเด็กผู้ชายมีส่วนร่วมมากหน่อย เพราะพวกเขาจะแอบซุ่ม ทำหน้ากากผีตาโขนพร้อม เสื้อผ้า เพื่อใส่มาหลอก เด็กผู้หญิง  ถ้ามีใครที่จำเขาได้จะรู้สึกเสียหน้ามาก

     

                                                                       ผีก็ใช้โทรศัพท์

 

 สมัยก่อนผู้หญิงจะไม่มีโอกาส(ใส่ชุด) เล่นผีตาโขน  แม่เคยบอกว่า กลัวเกิดเภทภัยธรรมชาติลงโทษ อนุญาตให้แต่ผู้ชายเล่น แต่ฉันคิดว่าเหตุผลที่ซ่อนอยู่คือกลัวเกิดอันตรายกับลูกสาวมากกว่าเพราะเมื่อใส่แล้ว จะไม่รู้ว่าใครเป็นใคร
 
เมื่อก่อนในช่วงเดือน  8 ในแต่ละอาทิตย์ วัดแต่ละวัดในตำบลด่านซ้าย จะผลัดกันเอาบุญหลวง  โดยความร่วมมือร่วมใจของชาวบ้านในคุ้มวัดนั้น
 โดยอาจเริ่มจากวัดโพนชัย ซึ่งถือเป็นวัดประจำอำเภอ  อาทิตย์ต่อไป เป็นวัดบ้านนาเวียง บ้านนาทุ่ม  เป็นต้น 
 ปัจจุบัน  ทุกตำบลมาจัดร่วมกันเพื่อความอลังการของงาน  ฉันไม่มีโอกาสถามชาวบ้านวัดนาเวียงว่าหลังจากร่วมงานของอำเภอแล้ว แล้วประเพณีเดิมของหมู่บ้านตนเอง ยังคงอยู่หรือไม่  หรือเหนื่อยจากการร่วมกิจกรรมของทางราชการแล้ว งานของหมู่บ้านเลยหมดแรง  เอ้า  ไม่ว่ากัน