นำข้อมูลการสนทนากลุ่มขึ้นจอในขณะดำเนินการสนทนากลุ่ม....เหมาะสมหรือไม่ ?

ที่จริงพรุ่งนี้นัดทีมงานลงเก็บข้อมูลวิจัยเรื่องการจัดกระบวนการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามแนวเศรษฐกิจพอเพียงซึ่งเป็นโครงการวิจัยของ กศน.เป้าหมายก็เพื่อมุ่งถอดประสบการณ์การการเรียนรู้ตลอดชีวิตของชุมชนบางสะพานว่าประสมประสานการเรียนรู้ตลอดชีวิตทั้งรูปแบบการศึกษาในระบบ นอกระบบและอัธยาศัยในการเรียนรู้เรื่องเศรษฐกิจพอเพียงกันอย่างไร โดยนัดทำ focus group discussion เวทีแรกกัน เตรียมการกันไปมากแล้ว

แต่ปรากฏว่าได้รับการติดต่อกระทันหันจากผู้ใหญ่บ้านบางสะพานแกนนำชาวบ้านว่าชุมชนไม่ค่อยพร้อมสำหรับวันพรุ่งนี้เพราะจะต้องเตรียมการเรื่องเลือกตั้งท้องถิ่นในวันอาทิตย์ที่ 20 เม.ย.( อบจ.ทั้งนายก และ สจ.) หาเสียงกันเข้มข้นมากทีเดียว ก็ต้องปรับแผนเล็กน้อยเลื่อนเวทีโฟกัสกรุ๊ฟไปเป็นวันศุกร์ที่ 25 เม.ย. บอกกล่าวทุกท่านไปแล้ว

มานั่งคิดดูว่าจะป้องกันอคติ bias อย่างไร ข้อมูลจึงจะเชื่อถือได้มากที่สุด เพราะผมเองก็คลุกคลีกับชุมชนนี้มาก ในที่สุดก็ปิ้งแวบขึ้นมาว่าจะกำจัดจุดอ่อนนี้ด้วย 2 วิธี คือเชิญบุคคลภายนอกมาเป็นผู้นำการสนทนาหลัก (เชิญแล้ว) จำนวนสองสามคน พร้อมส่งกรอบคำถามประเด็นให้ไปศึกษาล่วงหน้า กับวิธีไขว้ทีมนักวิจัยสองพื้นที่ผลัดกันทำหน้าที่นำการสนทนากลุ่ม กล่าวคือพื้นที่อำเภอเมืองก็ให้ทีมนักวิจัยอำเภอชะอวดดำเนินการนำการสนทนากลุ่ม และพื้นที่อำเภอชะอวดให้ทีมนักวิจัยอำเภอเมืองเป็นผู้นำการสนทนากลุ่ม  ...อาจจะต้องหาวิธีการอื่นมาเสริม

และคิดหนักในเรื่องการบันทึกข้อมูลว่าจะโชว์หรือฉายขึ้นจอหรือขึ้นกระดาษชาร์ตข้อมูลความรู้และความรู้สึกที่เกิดขึ้นในเวทีสนทนาดีหรือไม่ ให้ทุกคนสามารถติดตามข้อมูล สร้างความเข้าใจในภาพรวมของการพูดคุย ทำให้นำข้อมูลที่ได้รับไปแตกหน่อต่อยอดได้ เพราะพื้นที่จังหวัดนครศรีธรรมราชเราคุ้นชินกับวิธีนี้ (ผลพวงจากการเรียนรู้โครงการชุมชนอินทรีย์)  แต่ก็มีเพื่อนร่วมทีมอึดอัดไม่เห็นด้วย ให้เหตุผลว่า หากจะได้ขึ้นข้อมูลให้เห็นทั่วกันแล้ว ก็จะทำให้ข่มกันทางความคิดได้ ความคิดหนึ่งไปข่มอีกความคิดหนึ่ง จะต้องทำอย่างไรไม่ให้ความคิดจากคนหนึ่งไปมีอิทธิพล ไปโน้มน้าว ไปบล็อกความคิดของอีกคนหนึ่ง

ฉะนั้นจึงได้ร่วมกันหาข้อยุติเรื่องการบันทึกข้อมูลกลางว่าจะต้องมีคุณลิขิตกลางคนหนึ่งทำการบันทึก แต่ยังไม่ฉายหรือโชว์บนจอหรือในกระดาษชาร์ตในขณะที่มีการสนทนากลุ่มอยู่ เพื่อป้องกันไม่ให้ความคิดหนึ่งไปกระทบกระเทือนต่อระบบคิดของอีกคนหนึ่งอย่างที่ว่าได้ จะฉายหรือโชว์ขึ้นจอหรือลงในกระดาษชาร์ตได้เพื่อให้เห็นภาพรวมการพูดคุย ก็ต่อเมื่อเสร็จสิ้นการพูดคุย และใช้บันทึกนี้เป็นการตรวจสอบข้อมูลอีกทางหนึ่งด้วย

กำหนดการนี้อาจปรับเปลี่ยนได้ตามความเหมาะสม ประโยคนี้หลายท่านคงคุ้นเคยดี เพราะเวลาประชุมใดๆมมักจะมีการแนบตารางการประชุม อบรม สัมมนาไปด้วย และท้ายตารางมักจะมีข้อความนี้

ตารางนี้อาจปรับเปลี่ยนได้ตามความเหมาะสม

จึงขอความรู้จากท่านทั้งหลายด้วยครับ

สำหรับแฟนๆ R2R ของ ศ.นพ.วิจารณ์ พานิช เชิญที่นี่ครับ แนวทางการจัดการ R2R เป็นเพาเวอร์พอยต์ครับ

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน ครูนอกโรงเรียน



ความเห็น (9)

เขียนเมื่อ 

ลปรร กันครับ ขึ้นจอจะได้เห็นกันจะจะท่านพี่นง

เขียนเมื่อ 
  • สวัสดีครับครูนงเมืองคอน3
  • เห็นด้วยกับที่อาจารย์หมอ JJ 2008 ครับ
  • ข้อมูลก็น่าจะเป็นของกลุ่มนะครับ ไม่ควรปกปิด
  • ตามปกติก็จะต้องมีการคืนข้อมูลให้แก่ชุมชนอยู่ดี เพื่อตรวจสอบ-ใช้ประโยชน์
  • การที่ได้ข้อมูลที่แตกต่างก็แสดงว่าเราได้ข้อมูลหลากหลายแนว  หลายมุมมอง  นั้นเป็นเรื่องดี
  • หากเราไม่ตัดสินว่าความคิดใครถูกผิด ย่อมนำเสนอได้โดยไม่เกิดผลอะไร มีแต่จะเกิดผลในทางบวก
  • ลปรร.นะครับ คงไม่มีผิดถูกอีกเหมือนกัน
  • อิอิ.....
เขียนเมื่อ 
  • สวัสดีครับครูนงเมืองคอน3
  • เห็นด้วยกับที่อาจารย์หมอ JJ 2008 ครับ
  • ข้อมูลก็น่าจะเป็นของกลุ่มนะครับ ไม่ควรปกปิด
  • ตามปกติก็จะต้องมีการคืนข้อมูลให้แก่ชุมชนอยู่ดี เพื่อตรวจสอบ-ใช้ประโยชน์
  • การที่ได้ข้อมูลที่แตกต่างก็แสดงว่าเราได้ข้อมูลหลากหลายแนว  หลายมุมมอง  นั้นเป็นเรื่องดี
  • หากเราไม่ตัดสินว่าความคิดใครถูกผิด ย่อมนำเสนอได้โดยไม่เกิดผลอะไร มีแต่จะเกิดผลในทางบวก
  • ลปรร.นะครับ คงไม่มีผิดถูกอีกเหมือนกัน
  • อิอิ.....
เขียนเมื่อ 

พี่ครูนงค่ะ

  • ขอ ลปรร. ด้วยคนนะ เคยมี ปสก.อันน้อยนิดมาบ้าง เกี่ยวกับการพูดคุยกับกลุ่มทำนองนี้
  • ถ้าเราชวนคุย (แบบมีกรอบไว้ในใจ) บรรยากาศก็ช่วยได้ แต่เมื่อไรเราเขียนตามที่เขาพูด บางคนจะหยุดแล้วสังเกตเรา หลัง ๆ คนที่เคยพูดฉอด ๆ ก็เพลาลง
  • ทำให้ได้ข้อคิดว่า บางมุม การเขียนก็เป็นประจักษ์พยาน ดีไม่ดีอย่างไร เขาปลอดภัยที่จะพูดได้หรือไม่ ทำนองนี้
  • เหตุการณ์ทำนองนี้ ทำให้คณะหนูที่เคยไปทำได้ข้อคิด ว่าเราต้องอ่านชาวบ้านเป็น เขาอยู่สภาพไหน วัฒนธรรมการเรียนรู้เป็นอย่างไร
  • ไม่อาจกล้าบอกได้ว่าอย่างไหนถูกผิด ควรไม่ควร ขอ ลปรร.ตาม ปสก.เท่านั้นค่ะ
เขียนเมื่อ 

สะดุ้งอยู่เหมือนกัน กับเรื่องการฉายข้อมูลให้ดูขณะที่มีการสนทนา หลายต่อหลายครั้ง และบ่อย ๆ ที่เรามักจะใช้วิธีนี้กัน โดยลืมไปว่า อีกด้านหนึ่ง มันเป็นการไปเปลี่ยนแปลงความคิดของกลุ่มฯ ด้วย.......น่าสนใจกับไอเดียและแนวทางแก้ไขครับ..... นาน ๆ มาที มีขอองมาฝากด้วย รวมบล็อกเด่น คน กศน.ครับ

http://gotoknow.org/planet/rattaket08

แพลนเน็ตรวมบล็อกตัวนี้จะใช้เป็นตัวทดลองขึ้นโชว์ในเว็บของสถาบันฯ  รวมทั้งในเว็บของสำนักฯ  โดยผมได้ประสาน อ.ดร.พงศธร ผู้ดูแลเว็บของสำนักฯ แล้ว ไม่ขัดข้อง  แต่ตอนนี้กำลังรอให้เว็บของสถาบันเสร็จ และดูรูปแบบให้เหมาะสม  แล้วจะส่งโค๊ตไปให้ อ.ดร.พงศธร เพื่อนำไปวางไว้บนเว็บของสำนักฯ ต่อไป  เมื่อทุกอย่างเข้าที่ การที่จะดึงข้อมูลใครมาเข้าในแพลนเน็ตนี้ คงจะต้องขอคำแนะนำจากผู้รู้ในวงการบล็อก g2k  (รวมถึงพี่ด้วย) ต่อไป

ท่าน อ.หมอ เจเจ

ผมก็ว่านำข้อมูลขึ้นจอก็ดีไปอีกแบบหนึ่ง ชุมชนที่นี่คุ้นชินกับวิธีการนี้ไปแล้ว และผมก็คิดว่าที่อื่นๆก็คงจะเช่นเดียวกัน การเรียนรู้ของชุมชนมาไกลมากแล้ว

น้องสิงห์ป่าสัก

สนับสนุนหมอเจเจอีกท่านแล้ว โอเคครับ มีน้ำหนัก

น้องครูอ๊อด

ขอบคุณความเห็นนะครับ มีประโยชน์มากเลย

นักวิจัยเขียนบันทึกข้อมูลเสียจนกระบวนการสนทนากลุ่มสะดุด ทำให้ผู้เข้าร่วมหยุดสังเกตลง คนที่จะพูดไม่อยากพูด คนที่พูดมากก็พูดน้อยลง นักวิจัยต้องควบคุมจัดระเบียบการจดบันทึกของตนแต่พองาม ต้องอย่าให้การสนทนาต้องสะดุด อาจต้องใช้ผู้บันทึกหลายคนช่วย ใช้อุปกรณ์ช่วย ผู้นำการสนทนาเองก็จดในสมุดทด เป็นไกด์ไลน์ และเพื่อนกันลืมก็น่าจะพอแล้ว

ขอบคุณนะครับ

ท่านรองรัฐเขต

ขอบคุณนะครับสำหรับความปรารถนาดีมีวิสัยทัศน์ของท่านรองฯ

หมายเลขบันทึก

177302

เขียน

17 Apr 2008 @ 20:54
()

แก้ไข

11 Jun 2012 @ 16:59
()

สัญญาอนุญาต

สงวนสิทธิ์ทุกประการ
ความเห็น: 9, อ่าน: คลิก