บริบทของโรงพยาบาลในฐานะองค์กรสุขภาพ ในมาตรฐาน HA มีอยู่ 2 มุม มุมหนึ่ง คือ ความเป็นองค์กรที่ผลิตผลงานที่มีผู้ป่วยเป็นผู้รับผลงาน ผลงานที่ผลิตจึงพึงเป็นผลงานที่ดี มีคุณภาพ และ ให้ความปลอดภัย ส่วนอีกมุมหนึ่ง คือ ความเป็นองค์กรที่ให้การสนับสนุนการสร้างความเข้มแข็งของชุมชน การดูแลสุขภาพของชุมชน โดยมีสังคมเป็นผู้รับผลงาน เป็นมุมในฐานะองค์กรที่มีคุณค่าต่อสังคมในบทของผู้สร้าง ผู้เกื้อหนุน

 การติดตามเพื่อทำความเข้าใจคำว่า "Chaordic management"   ในสนามต่างๆที่มีกระบวนการจัดการความรู้ ทำให้ฉันได้ความรู้ใหม่เกี่ยวกับคำว่า "วัฒนธรรมองค์กร "  และ "ธรรมนูญ"   

 

เมื่อย้อนรำลึกไปถึงเมื่อครั้งพัฒนาร.พ.กระบี่ภายใต้มาตรฐาน HA  ฉบับ 20 ปีกาญจนาภิเษก ที่มี 20 บท ว่ามีส่วนหนึ่งที่เอ่ยถึงวัฒนธรรมองค์กร และธรรมนูญแพทย์   ดูเหมือนความเข้าใจต่อความจำเป็นที่จะต้องกำหนดให้มีธรรมนูญไม่ใคร่ชัดเจน  แล้วคำว่า วัฒนธรรมองค์กร ก็ช่างนามธรรมเสียนี่กระไร  

 

ความรู้ใหม่นี้เป็นข้อสรุปจากประสบการณ์ส่วนตัวของฉันเองซึ่งอาจจะมีอคติได้   จึงอยากแลกเปลี่ยนประสบการณ์เพื่อเปิดกว้างความคิดออกไปได้อีก

 

ฉันพบว่า ที่แท้  วัฒนธรรมองค์กร  คือ  ข้อตกลงในการอยู่ร่วมกันของสมาชิกในองค์กรนั้น  เป็นข้อตกลงทิศทางการทำงานร่วมกันระหว่างผู้บริหารและผู้ปฏิบัติทุกระดับที่ได้ผูกโยงการทำงานร่วมกันโดยผูกโยงไปยังเป้าหมายความสำเร็จที่ตกลงร่วมกันไว้ด้วยในขณะเดียวกัน  ภาษาที่คุ้นหูอีกคำ คือ Norm ของการอยู่ร่วมกัน การทำงานร่วมกัน

 

เพื่อการใช้  การอ้างอิง การทบทวน และการวัดผล  จึงมีการบันทึกข้อตกลงเหล่านี้ไว้เป็นลายลักษณ์อักษร  เพื่อรับรู้ และปฏิบัติร่วมกัน  บันทึกที่เกิดขึ้นก็คือตัวธรรมนูญ  โดยธรรมนูญจะรวบรวมไว้ซึ่งขอบเขตที่ได้ตกลงไว้ 

 

วัฒนธรรมองค์กร  จึงเสมือนตัวบอกทิศทางการขับเคลื่อนพฤติกรรมในองค์กร บอกกลยุทธ์สำคัญที่ใช้อยู่ในระบบ HRD  เป็นเครื่องมือขับเคลื่อนที่ใช้ระบบ HRD ขับเคลื่อนให้เกิด HRM  โดยไม่ต้องลงมือบริหาร HR  ที่มั่นใจว่าสุดท้ายแล้วจะเกิดความสำเร็จที่องค์กรคาดหวัง   วัฒนธรรมองค์กร จึงเป็น เข็มมุ่งของระบบ HRD  

 

ถ้ามองมุมนี้  เข็มมุ่งของ HRD ระดับร.พ. ที่เพิ่งสรุปทิศทางกันไว้ในแผนร่างคุณภาพที่เคยบันทึก ที่ว่ามี PDCA แล้วก็ยังไม่ครบซิน่า   แล้วที่คิดว่าเป็นเข็มมุ่งก็ยังไม่ใช่ซิน่า  เพราะยังขาดส่วนของการนำที่ช่วยสานสัมพันธ์การทำงานร่วมกันของระบบต่างๆ    เห็นทีว่า จะต้องไปขยายความเพิ่มเติมอีกหน่อย  เพื่อทำให้เกิดความชัดเจนและวัดได้ในระดับระบบ และระดับหน่วยงาน  และมีเข็มมุ่งที่เป็นเข็มนำการทำงานเป็นทีม