ประชันเพลงอีแซว ป.ป.ส. ภาค 7
เพลงอีแซวเมืองสุพรรณฯ
ต้านยาเสพติด (ตอนที่ 1)
โดย ศูนย์การเรียนรู้เพลงอีแซว (บ้านขวัญจิต)
ประมาณช่วงกลางเดือนต่อกับปลายเดือนธันวาคม 2550 ผมได้รับโทรศัพท์ติดต่อจากพี่สาวที่นับถือกันมานาน คือ พี่เกลียว เสร็จกิจ ครูภูมิปัญญาไทยรุ่นที่ 1 โดยสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ (เดิม) และมีผมทำหน้าที่เป็นผู้ช่วยครูภูมิปัญญาไทย สกศ. เขาแต่งตั้งให้ทำหน้าที่ งานนี้มาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2541 สนับสนุนโครงการที่ 1-3 จัดตั้งเป็นศูนย์การเรียนรู้ครูภูมิปัญญาไทยเพลงอีแซว มีศูนย์เครือข่ายกระจายอยู่ตามอำเภอต่าง ๆ ในจังหวัดสุพรรณบุรีเกือบจะทุกอำเภอ ศูนย์ย่อย ๆ บางศูนย์ก็มีความเข้มแข็งมาก แต่บางศูนย์ก็อาจจะอยู่นิ่งบ้างเป็นธรรมดา
แต่ในครั้งนี้สายโทรศัพท์ที่พี่เกลียวโทรมาหาผม พี่บอกว่า “ให้ผมเข้าไปหาที่บ้านหน่อย เพราะว่ามีเจ้าหน้าที่จาก สำนักงานป้องกันและปราบปรามยาเสพติด ภาค 7 (ป.ป.ส.) อยู่ที่ 213 ถนนวิภาวดีรังสิต ซอยวิภาวดี 25 แขวงตลาดบางบอน เขตหลักสี่ กรุงเทพมหานคร 10210 โทรศัพท์/โทรสาร 02-589-6495 โดยคุณธนชาติ เขมวัฒนกุล เป็นผู้ประสานงาน” ผมเรียนพี่เกลียวไปว่า “จะไปพบพี่ตามที่นัดหมายโดยจะขออนุญาตจากทางโรงเรียนไปร่วมให้คำปรึกษาและรับทราบเจตนารมณ์ของทาง ป.ป.ส. ด้วย”
ในการประชุมปรึกษาหารือในวันนั้นผมจำได้ว่าก่อนงานฝังลูกนิมิตวัดดอนเจดีย์ ซึ่งงานเขามีระหว่างวันที่ 28 ธันวาคม 2550 ถึง 6 มกราคม 2551 พอผมไปถึงบ้านพี่เกลียวเป็นเวลาเย็นมากแล้ว (ประมาณ 16.30 น.) พี่เขาบอกกับผมว่า “ได้นำเด็ก ๆ ไปแสดงเพลงอีแซวที่งานฝังลูกนิมิตวัดดอนเจดีย์ด้วยหรือเปล่าละ” ผมตอบพี่เขาไปว่า “ไม่เห็นมีใครมาติดต่อเลยครับพี่ เจ้าอาวาสก็เป็นลูกศิษย์ที่ผมสอนมาตั้งแต่เรียนชั้น ป.1-ป.6 คนที่เป็นหัวเรี่ยวหัวแรงจัดก็เคยสนิทสนมกัน” ในขณะนั้น คุณธนชาติ เขมวัฒนกุล ก็เดินทางมาถึงพอดี
คุณธนชาติ เรียกพี่เกลียวว่าครู (แม่ขวัญจิต) เรียกผมว่า ผู้ช่วย หมายถึงผู้ช่วยครูภูมิปัญญาไทย ป.ป.ส. ภาค 7 มีวัตถุประสงค์ที่จะจัดกิจกรรมการแสดงพื้นบ้าน เน้นเพลงอีแซว ในระดับชั้นมัธยมศึกษา (ก่อน) โดยนำเสนอเนื้อหาเกี่ยวกับยาเสพติด (ให้ความรู้ ป้องกัน ต่อต้าน) ด้วยสื่อพื้นบ้าน เนื้อหาใจความที่ได้ปรึกษาหารือกัน สรุปได้ดังนี้
ธนชาติ - อยากให้เป็นการแสดงของน้อง ๆ ในระดับชั้นมัธยมศึกศึกษา เป็นเป้าหมาย
หลักก่อน ต่อไปจึงค่อยขยายลงไปสู่น้อง ๆ ในระดับชั้นประถมศึกษาต่อไป
เกลียว - ชำเลือง วงเพลงในระดับมัธยมศึกษาของเราจะมีมาเข้าร่วมได้สักกี่วงนะ
ชำเลือง - น่าจะมีมาร่วมกิจกรรมมากกว่า 10 วง นะครับเพราะว่าที่รับงานกันอยู่ 5-6 วง
ธนชาติ - ผมอยากให้คัดเอามาเฉพาะวงที่มีคุณภาพสูงหน่อยเพราะจะได้เผยแพร่
ผลงานออกไปอย่างกว้างขวาง เกิดประโยชน์ต่อเยาวชนทั่วไปด้วย
เกลียว - ถ้าอย่างนั้นก็ต้องประกาศเชิญชวนให้รับรู้เรื่องนี้โดยทั่วกันทั้งจังหวัดให้ส่ง
ผลงานมาคัดเลือกก่อนที่จะประชันเพลงอีแซว
ธนชาติ - ผมต้องการคณะเด็ด ๆ สัก 3-5 คณะคงพอ เราจะบันทึกการแสดงสดเอาไว้ใช้
ในการประชาสัมพันธ์ยาเสพติด ในครั้งนี้ด้วย
ชำเลือง - เราลองมาตั้งชื่อกิจกรรมกันก่อนว่า จะให้ชื่อกิจกรรมในครั้งนี้ว่าอะไรจึงจะตรง
เป้าหมาย ที่ทาง ป.ป.ส. คาดหวังเอาไว้ ก็ได้ชื่องานนี้ว่า “เพลงอีแซวเมือง
สุพรรณฯ ต้านยาเสพติด”
ธนชาติ - หารือเรื่องของค่าใช้จ่ายและการจัดทำโครงการไปนำเสนอ ป.ป.ส. ภาค 7
และหารือเรื่องของสถานที่จัดการแสดงประชันเพลงอีแซว
ชำเลือง - ก็มีค่าตอบแทน (รางวัล) ค่าดำเนินการ ค่าสถานที่ ค่าประชาสัมพันธ์ ค่า
เอกสารและสรุปงาน ค่าบันทึกวีซีดีหรือดีวีดี ประมาณ 1-2 แสนบาท
เกลียว - น่าจะมีค่าพาหนะ ค่าของขวัญให้กับผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้อง เกียรติบัตรให้เขาด้วย
ธนชาติ - หารือเรื่องสถานที่แสดง อยากให้เป็นสถานที่ที่ดีหน่อย ไม่เอากลางแจ้ง
เกลียว - น่าจะลองติดต่อโรงละครแห่งชาติภาคตะวันตก จังหวัดสุพรรณบุรีดูก่อนว่าจะมี
ช่วงจังหวะเวลาว่างในระยะเดือนที่เราจัดกิจกรรมหรือไม่
ธนชาติ - กิจกรรมการประชันเพลงน่าจะเริ่มได้ก่อนเทศกาลสงกรานต์ (ก่อนวันที่ 13
เมษายน 2551) อยากให้อยู่ในช่วงวันที่ 8-12 เมษายน (วันใดวันหนึ่ง)
- อยากให้ทางศูนย์การเรียนรู้ครูภูมิปัญญาไทย ส่งโครงการ คณะกรรมการ
ดำเนินงาน รายละเอียดการประชันเพลง ค่าใช้จ่ายไปให้ ป.ป.ส. ภาค 7
ก่อนวันที่ 31 ธันวาคม 2550
ชำเลือง - เสนอขอให้มีการแสดงเพลงอีแซวโดยต้นแบบครูเพลงตัวจริง ในกิจกรรมนี้
ด้วย หมายถึงว่า เมื่อนักเรียนประชันเพลงอีแซวจบแล้ว ขอให้เป็นการแสดง
ของพี่เกลียวและทีมงาน สุดท้ายเป็นการแสดงของบรมครูรุ่นเก่าจริง ๆ ให้
แสดงในเรื่องต้านยาเสพติด จบแล้วจึงประกาศผลการประชัน
ธนชาติ - ผมเห็นดีด้วยจริง ๆ ครับ ผมไม่เคยดูเพลงอีแซวแบบเต็ม ๆ เลยคราวนี้ได้ดูแน่
เกลียว - ก็เป็นข้อคิดที่ดี ถ้าทำได้ จะได้มีต้นแบบที่เด็กรุ่นหลัง ๆจะได้เห็นต่อไป เวลา
ใครทำอะไรไม่ถูกต้องจะได้ดูจากต้นแบบ ไม่ต้องมาเถียงกันอีก ขนาดอาจารย์
ชำเลือง เขาเล่นมาตั้งนาน ยังมีคนไม่เห็นแบบอย่างที่ดี เรื่องนี้พูดยาก
- ปัจจุบันนี้ พี่ก็รู้สึกว่า เด็ก ๆ ที่แสดงเพลงอีแซวจะผิดเพี้ยนไปหลายอย่างทั้ง
ขึ้นต้น ร้องทำนองและลงเพลงร้องรับ ยิ่งการรำทำท่าทางไม่มีเลยเป็นรำลอย ๆ
กันเสียทั้งหมด ส่วนคนรำแถวหลังก็ประยุกต์กันไปมาก จนผิดรูปแบบของเดิม
ชำเลือง - ดังนั้นก่อนที่จะมีการประชันเพลง ให้เด็ก ๆ นักแสดงทั้ง 3-5 วง มารับฟังการ
อบรมจากพี่สัก 1 วัน โดยขอค่าใช้จ่ายให้ครูเขาพาเด็กมารับความรู้ ทบทวน
สิ่งที่ถูกต้องจริง ๆ เพื่อนำไปแสดงบันทึกวีซีดี จะได้มีความถูกต้องมากที่สุด
ธนชาติ - เป็นเรื่องที่ดี ครับ เพราะว่าทุกคณะจะได้มีแนวทางตรงกัน และงานนี้ก็ไม่อยาก
เน้นคำว่าชนะเลิศ ไม่อยากให้นำเอารางวัลไปเป็นตัวประเมินค่าของตนเองว่า
เก่งหรือสูงเกินไป แต่อยากให้รู้คุณภาพของวงและมีการพัฒนายิ่ง ๆ ขึ้นไป
ชำเลือง - เป็นแนวคิดที่น่ายกย่องมากครับ เพราะในวันนี้ มีหน่วยงานหลายแห่ง จัดการ
ประกวดเพลงอีแซว ประกวดเพลงพื้นบ้าน ผู้ที่ได้รับรางวัลมา ได้รับความ
ภาคภูมิใจมากแต่เมื่อนำเอาผลงานออกสู่สายตาประชาชนกลับมีคนดูน้อยมาก
เกลียว - เรื่องของการประกวด แข่งขัน ประชัน จะทำให้ถูกใจทุกคนคงเป็นไปไม่ได้
นอกจากนักแสดงมืออาชีพจริง ๆ เขามีทางเดินที่ประสบความสำเร็จอยู่แล้ว ไป
แข่งแพ้มาเขาก็ไม่เดือดร้อน มีงานเล่นอยู่แล้ว นั่นคือ เก่งจริง
คุณธนชาติ เขมวัฒนกุล นัดหมายพี่เกลียวและผมรวมทั้งคณะกรรมการประชุมวางแผนรับมอบหมายหน้าที่การทำงานในต้นเดือนกุมภาพันธ์ 2551 ที่ศูนย์การเรียนรู้ครูภูมิปัญญาไทยเพลงอีแซว (บ้านขวัญจิต) บ้านเลขที่ 9 หมู่ 1 ตำบลสนามชัย อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี 72000
ชำเลือง มณีวงษ์ - ผู้ช่วยครูภูมิปัญญาไทย รุ่นที่ 1
- ผู้มีผลงานดีเด่นทางวัฒนธรรมสาขาเพลงพื้นบ้าน ปี 2547
