การดำเนินงานส่งเสริมการเกษตร เป็นการทำงานที่ต่อเนื่องเชื่อมโยงสู่กิจกรรมต่าง ๆ ได้ง่ายแบบลูกโซ่ ที่มีกลุ่มบุคคลเป้าหมายแน่นอนก็คือ เกษตรกร
ความสำเร็จของกิจกรรมที่ปฏิบัติจึงอยู่ที่การยอมรับของเกษตรกรที่ทำแล้วได้ผลจริง จากประสบการณ์ที่ผ่านมาองค์ความรู้ของเกษตรกรที่เรารู้จักว่า ภูมิปัญญา นั้นมีการสืบทอดมาสู่คนรุ่นถัด ๆ กันมา เช่น การประกอบอาชีพ ประเพณีวัฒนธรรม ความคิด และวิธีการดำเนินชีวิต ในลักษณะของ "น้ำซึมบ่อทราย" โดยใช้รูปแบบและวิธีการย้ำคิดย้ำทำ จนเกิดความเข้าใจและเกิดการเรียนรู้และนำสู่ลูกหลาน
ฉะนั้น องค์ความรู้ทางด้านการประกอบอาชีพเกษตร ที่ได้ร่วมกันทำกับพื้นที่ต่าง ๆ นั้นจึงมีกระบวนการก็คือ
ขั้นที่ 1 ค้นหาประสบการณ์ที่เกษตรกรมีอยู่เดิม เพื่อนำมาใช้เป็นต้นทุนและใช้เชื่อมประสบการณ์ระหว่างบุคคลที่ทำเป็นแล้ว
ขั้นที่ 2 ประเมินศักยภาพของความเป็นจริงที่เกษตรกรดำรงชีวิตอยู่ เพื่อนำมาใช้เป็นข้อมูลในการตัดสินใจส่งเสริมอาชีพการเกษตร
ขั้นที่ 3 วิเคราะห์และสรุปความต้องการของเกษตรกร เพื่อทำอาชีพการเกษตร เพื่อใช้เป็นประเด็นส่งเสริมการเกษตร
ขั้นที่ 4 สนับสนุนความต้องการของเกษตรกร เพื่อพัฒนาอาชีพและต่อยอดความรู้ในการประกอบอาชีพการเกษตร
ขั้นที่ 5 ส่งเสริมและเผยแพร่อาชีพการเกษตร เพื่อใช้เป็นต้นแบบในการเรียนรู้ให้กับเกษตรกร และเพื่อใช้ในการถ่ายทอดความรู้ในเนื้อหาสาระเฉพาะกิจกรรม
ขั้นที่ 6 เชื่อมโยงความรู้และกิจกรรมที่ปฏิบัติ เพื่อสร้างเครือข่ายการเรียนรู้ และเครือข่ายการดำเนินงานของกิจกรรมทางการเกษตรต่าง ๆ
ขั้นที่ 7 ประเมินและสรุปผลการดำเนินกิจกรรมทางการเกษตร เพื่อรายงานและวัดผลงานที่ได้ทำ
ดังนั้น ความรู้ของเกษตรกรที่เกิดขึ้นนั้นมิใช่เป็นของใหม่ที่เกิดขึ้นทั้งหมด แต่เป็นความรู้ที่มาจากการเชื่อมประสบการณ์เดิมและการได้รับคำตอบจากการทดลองหาคำตอบที่สงสัยในอาชีพเกษตรด้วยตนเอง และมาจากการช่วยเหลือกันระหว่างเกษตรกร โดยมีเจ้าหน้าที่ส่งเสริมการเกษตร ทำหน้าที่พัฒนาการเรียนรู้ให้เกิดขึ้นได้เป็นรูปธรรมกับสภาพแวดล้อมของพื้นที่ต่าง ๆ อาทิเช่น ความรู้เรื่องการลดต้นทุนการผลิตข้าว ความรู้เรื่องการทำเกษตรปลอดภัย และความรู้เรื่องการแปรรูปผลผลิต เป็นต้น
โดยประสบการณ์ดังกล่าวที่ดิฉันได้นำมาเขียนสรุปนั้น เป็นผลมาจากการลงไปร่วมดำเนินงานกับพื้นที่และการดำเนินงานกับกลุ่มเกษตรกรและเกษตรกรบุคคล โดยใช้วิธีการปฏิบัติจริง การสนทนา การแลกเปลี่ยน การสัมภาษณ์ และไปดูของจริง นั่นเองค่ะ.
