การพัฒนาพหุปัญญาของเด็กปฐมวัยโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์

    

                การพัฒนาเด็กปฐมวัยในแต่ละคนพัฒนาด้วยการจัดกิจกรรมในรูปกิจกรรมที่บูรณาการผ่านการเล่นเพื่อให้เด็กเรียนรู้จากประสบการณ์ตรง  การจัดกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์เป็นกิจกรรมหนึ่งที่มุ่งให้เด็กได้เรียนรู้จากประสบการณ์ตรง  เพื่อพัฒนาความสามารถทางสติปัญญาของเด็กปฐมวัย โดยให้เด็กได้ศึกษาในเรื่องใดเรื่องหนึ่งตามความสนใจของเด็กเอง  เป็นขั้นเป็นตอนตั้งแต่ต้นจนจบ  เด็กจะเป็นผู้ลงมือทำกิจกรรมต่าง ๆ  เพื่อค้นหาคำตอบด้วยตนเองผ่านกระบวนการทางวิทยาศาสตร์  ได้แก่  การคิด  สังเกต  สนทนา  ซักถาม  อภิปราย  แก้ปัญหาด้วยตนเอง   โดยการบูรณาการประสบการณ์การเรียนรู้ที่ทำให้ผู้เรียนได้เรียนรู้จากการปฏิบัติที่เป็นระบบและใช้ความคิดสร้างสรรค์  ฮิลดัก ทาบ้า   กล่าวว่า  การจัดกิจกรรมเพื่อพัฒนาความสามารถทางสติปัญญาในเด็กปฐมวัย  ควรสอนให้เด็กเกิดความคิดรวบยอดทางวิทยาศาสตร์ โดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ คนที่ได้เรียนรู้ผ่านทักษะกระบวนการวิทยาศาสตร์อย่างรอบด้านทั้งทักษะขั้นพื้นฐาน  และทักษะขั้นสูง  จะเป็นคนที่มีความสามารถทางสติปัญญาดี

                ผู้เขียนมีความเห็นว่าการจัดกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ เป็นแนวทางที่สำคัญยิ่งต่อการพัฒนาความสามารถทางพหุปัญญาของเด็กปฐมวัย  ฉะนั้นผู้เขียนจึงขอนำผลการวิจัยของอาจารย์พิมพรรณ  ทองประสิทธิ์   นิสิตปริญญาโท  สาขาการศึกษาปฐมวัย   มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ได้ทำการศึกษาความสามารถทางพหุปัญญาของเด็กปฐมวัยที่  ได้รับการ      จัดกิจกรรม โดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์     (2548)  กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยเป็นนักเรียนชายหญิงที่มีอายุระหว่าง  5 – 6 ปี  ที่กำลังศึกษาอยู่ในชั้นอนุบาลปีที่  3  ภาคเรียนที่  2  ปีการศึกษา  2547  โรงเรียนวัฒนาวิทยาลัย สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริม การศึกษาเอกชน  สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษากรุงเทพมหานคร  เขต  1  ผลการวิจัยพบว่าเด็กปฐมวัยที่ได้รับการจัดกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์มีความสามารถทางพหุปัญญาทุกด้าน  ได้แก่  ความสามารถทางด้านภาษา   ความสามารถทางด้านตรรกะ/คณิตศาสตร์    ความสามารถทางด้านมิติสัมพันธ์  ความสามารถทางด้านร่างกายและการเคลื่อนไหว    ความสามารถทางด้านดนตรี  ความสามารถทางด้านความเข้าใจผู้อื่น  ความสามารถทางด้านความเข้าใจตนเอง    และความสามารถทางด้านธรรมชาติและ        สิ่งแวดล้อมสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ  .05 ในทุกช่วงของการเปรียบเทียบ และความสามารถทางพหุปัญญาทุกด้านมีการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่สูงขึ้น  ตลอดช่วงเวลาของการจัดกิจกรรม                จึงเห็นได้ว่าการจัดกิจกรรมที่ใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์   มีผลต่อการพัฒนาทางด้านสติปัญญา    การจัดกิจกรรมกระบวนการทางวิทยาศาสตร์  ครูปฐมวัยจึงต้องมีความรู้  ความเข้าใจ  และที่สำคัญต้องตระหนักถึงความจำเป็นและความสำคัญของกระบวนการทางวิทยาศาสตร์  สรุปได้ดังนี้1.       

ครูควรถามคำถามเพื่อให้เด็กเกิดความสนใจที่จะเรียนรู้และคำถามควรสอดคล้องกับความ แตกต่างของเด็กในการ เรียนรู้

2.       

ผู้ที่เกี่ยวข้อง  เช่น  ผู้บริหารโรงเรียน  ครู  ผู้สอน  พ่อแม่  ผู้ปกครองและเพื่อน  ควรมีส่วนร่วม     ส่งเสริมบรรยากาศ การเรียนรู้ที่ส่งเสริมกระบวนการทางวิทยาศาสตร์

3.                 การประเมินผลควรมีความเป็นธรรมชาติ     และบางครั้งควรถามคำถามเพิ่มเติมจากเด็กนอกเหนือจากการใช้แบบสังเกต                4.    การจัดกิจกรรมควรส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง  เพื่อให้การพัฒนาความสามารถทางพหุปัญญาด้านต่าง ๆ  มีความคงทนและต่อเนื่อง