ขั้นที่ ๒ ของกระบวนการวิจัยก็คือ "การตั้งสมมุติฐาน" หรือ Hypothesis - H

H : มีลักษณะเป็นคำตอบล่วงหน้าของคำถามของการวิจัย  เช่น

      (๑) คำถาม   "ทานอาหารแล้วยังครับ?"   (ไม่ใช่คำถามของการวิจัย)

      (๒) คำตอบ  "ทานแล้ว"  (ไม่ใช่คำตอบ - H - ของการวิจัย)

      (๓) คำถาม  "ลักษณะของข้อกะทงมีความสัมพันธ์กับคุณสมบัติของแบบสอบถามหรือไม่?"  (เป็นคำถามของการวิจัย)

      (๔) คำตอบ  "ลักษณะของข้อกะทงมีความสัมพันธ์กับคุณสมบัติของแบบสอบถาม"   (เป็นคำตอบ หรือ สมมุติฐานการวิจัย)

ขอให้สังเกตว่า (๑) คำถามต้องมาก่อนคำตอบ  คำตอบจะมาก่อนคำถามไม่ได้  หรือจะมีคำตอบโดยไม่มีคำถามก็ไม่ได้  คือ มันไม่ตรรกะ (๒) คำตอบนั้น  อาจจะจริง  หรือเท็จ ก็ได้  ดังนั้น  เราจึงต้องทดสอบด้วยข้อมูล