การศึกษาแนวทางการจัดอาชีวศึกษาเพื่อสนองตอบความต้องการของสังคม : กรณีศึกษา วิทยาลัยเทคนิคพิจิตร สามารถสรุปผลได้ดังต่อไปนี้
1. ยุทธศาสตร์หลักของจังหวัดพิจิตร <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> ยุทธศาสตร์จังหวัดพิจิตรในปริบทใหม่จะเน้นการทำงานแบบบูรณาการโดยทุกฝ่ายต้องร่วมมือกัน และต้องมีความเข้าใจที่ตรงกัน โดยกรอบการทำงานแบ่งเป็น 3 ลักษณะ ได้แก่ งานตามหน้าที่ซึ่งมีกฎหมายกำหนดชัดเจน งานตามนโยบายหรืองานบางเรื่องที่เน้นเป็นพิเศษ เช่น นโยบาย 30 บาทรักษาทุกโรคของกระทรวงสาธารณสุข นโยบายพักชำระหนี้เกษตรกรของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ นโยบายการแก้ปัญหาความยากจนของรัฐบาล และงานตามยุทธศาสตร์ที่เน้นพื้นที่เป็นหลักซึ่งจังหวัดพิจิตรจัดอยู่รวมกับจังหวัดนครสวรรค์ กำแพงเพชรและอุทัยธานี</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> สถานศึกษาอาชีวศึกษาจำเป็นที่จะต้องเข้ามาส่วนร่วมในการดำเนินการยุทธศาสตร์ของจังหวัดในรูปของการทำงานแบบบูรณาการ ได้แก่ การพัฒนาผลผลิต การแปรรูปผลผลิตภัณฑ์ การปรับเปลี่ยนหมุนเวียนการปลูก การศึกษาความต้องการของตลาด การเพิ่มรายได้ของประชาชน การพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชน การพัฒนาคุณภาพสินค้าOTOP การจัดการองค์ความรู้ การอบรมมัคคุเทศก์ท้องถิ่น โดยเฉพาะอย่างยิ่งการผลิตกำลังคนที่จะทำงานในส่วนที่เกี่ยวข้องกับยุทธศาสตร์ของจังหวัด</p>2. การพัฒนายุทธศาสตร์จังหวัดพิจิตรกับการจัดอาชีวศึกษา <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> จังหวัดพิจิตรกำหนดทิศทางในการพัฒนาไว้ 6 ประเด็นได้แก่</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 1. การแก้ไขความยากจน</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> อาชีวศึกษาควรเข้ามามีบทบาทในการให้ความรู้เรื่องการเกษตร การให้ความรู้เสริมในการประกอบอาชีพ การสร้างอาชีพเสริม และการจัดบริการชุมชนในระบบเปิด กล่าวคือ การให้ประชาชนเข้ามาศึกษาที่สถานศึกษาได้ตลอดเวลาพร้อมทั้งมีตัวอย่างให้เรียนรู้ได้</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 2. การผลิต การแปรรูป และการค้าข้าว</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> อาชีวศึกษาควรมีบทบาทในการส่งเสริมเทคนิค วิธีการใหม่ ๆ เพื่อสนองตอบการพัฒนาทั้งด้านปริมาณและคุณภาพของการผลิต ควรมีการสร้างเกษตรกรรุ่นใหม่ให้เป็นผู้ผลิตที่ดีในอนาคต ควรมีการจัดเก็บและบันทึกข้อมูลเกี่ยวกับการผลิต ผลของการผลิต กรรมวิธีในการผลิต เพื่อนำไปใช้ในการพัฒนาองค์ความรู้ต่อไป ควรมีการกำหนดรูปแบบบรรจุภัณฑ์ และพัฒนาให้มีความแปลกใหม่ น่าสนใจมากขึ้น และควรมีกี่คิดค้นกระบวนการการผลิตให้ทันสมัยขึ้น</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> นอกจากนี้อาชีวศึกษาควรเข้ามามีบทบาทในเรื่องการตลาดและการค้าซึ่งได้แก่การคิดคำนวณต้นทุน กำไรและขาดทุน การคิดแผนธุรกิจเพื่อจูงใจและส่งเสริมประชาชนพัฒนาการผลิตข้าวให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 3. การพัฒนาสังคม ภูมิปัญญาท้องถิ่นและการศึกษา</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> อาชีวศึกษาจะมีบทบาทอย่างมากในการคิดค้นวิธีการ กิจกรรมที่จะส่งเสริมและสืบทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น การพัฒนาสังคม การศึกษาและความเป็นอยู่ของประชาชน เช่น โครงการเฉลิมพระเกียรติ โครงการอนุรักษ์ช่างสิบหมู่ โครงการสืบทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น นอกจากนี้อาชีวศึกษายังควรจะต้องมีบทบาทในการจัดการความรู้ จัดแหล่งเรียนรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นให้กับสังคมและชุมชน</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 4. การพัฒนาที่ยั่งยืน</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> อาชีวศึกษาควรเข้ามามีบทบาทในการจัดการเรียนการสอนสาขาวิชาใหม่ ๆ เพื่อส่งเสริมการพัฒนาอย่างยั่งยืน เช่น สาขาการท่องเที่ยว สาขาการบริการ สาขาช่างผสมโลหะ สาขาเหมืองแร่ </p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 5. การแก้ไขความเดือดร้อนของประชาชน</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> อาชีวศึกษาควรมีบทบาทในการสนับสนุนงานด้านบรรเทาสาธารณภัยให้กับประชาชนในพื้นที่จังหวัดพิจิตร ได้แก่ การจัดบริการช่วยเหลือและแก้ไขความเดือดร้อน เช่น งานด้านการก่อสร้าง งานด้านซ่อมแซมเครื่องใช้ไฟฟ้า เครื่องกลในครัวเรือนและการประกอบอาชีพ ฯลฯ</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 6. การบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี</p> อาชีวศึกษาควรมีบทบาทในการคิดค้นสิ่งประดิษฐ์เพื่อส่งเสริมการดำรงชีวิต การประกอบอาชีพของประชาชน เช่น การคิดค้นเครื่องสกัดน้ำมันจากสบู่ดำฯลฯ นอกจากนี้การให้บริการทางด้ายอาชีพอย่างกว้างขวางก็จะเป็นส่วนช่วยตอบสนองความต้องการของชุมชนและสังคมได้เป็นอย่างดี3. แนวทางในการจัดการอาชีวศึกษา <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> การจัดการอาชีวศึกษาในปริบทของสถานศึกษาในจังหวัดพิจิตรที่มีหน้าที่ในการผลิตกำลังคนด้านอาชีพควรมีแนวทางในการจัดการด้านต่าง ๆดังต่อไปนี้</p> 1. ด้านหลักสูตร <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> หลักสูตรที่เหมาะสมกับสภาพสังคมในปัจจุบันและเหมาะสมกับปริบทของชุมชนและสังคมในจังหวัดพิจิตร ควรมีลักษณะดังต่อไปนี้</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 1.1 หลักสูตรมีความสอดคล้องกับสภาพจริงของการพัฒนาเทคโนโลยีที่เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 1.2 หลักสูตรต้องส่งเสริมให้ผู้เรียนสามารถนำความรู้ไปใช้ได้ในสภาพจริงของการปฏิบัติงาน</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 1.3 หลักสูตรควรให้ความสำคัญกับการจัดการด้านการตลาดซึ่งมีส่วนสำคัญต่อความสำเร็จในอาชีพ</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 1.4 หลักสูตรอาชีวศึกษาควรให้ความสำคัญกับวิชาสามัญสัมพันธ์เพิ่มมากขึ้น เช่น วิชาวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และภาษาอังกฤษ</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 1.5 หลักสูตรควรจะมีการเตรียมผู้เรียนให้มีความรู้พื้นฐานเพียงพอที่จะเรียนทางด้านอาชีวศึกษา</p> 2. ด้านการจัดการเรียนการสอน <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> การจัดการเรียนการสอนอาชีวศึกษาควรมีการปรับวิธีเรียน เปลี่ยนวิธีสอนให้สอดคล้องกับการพัฒนาทางด้านเทคโนโลยี สอดคล้องกับพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ และสอดคล้องกับสภาพของจังหวัดพิจิตร ควรมีลักษณะดังต่อไปนี้</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 2.1 การจัดการเรียนการสอนควรเน้นให้ผู้เรียนได้ฝึกปฏิบัติในสถานการณ์จริงมากยิ่งขึ้น และเน้นการสอนในภาคปฏิบัติมากกว่าเนื้อหาวิชาการ</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 2.2 การจัดการเรียนการสอนควรเน้นกระบวนการคิด ให้ผู้เรียนมีความสามารถในการคิดที่หลากหลาย</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 2.3 การจัดการเรียนการสอนที่ดีและมีคุณภาพสมควรจะเป็นการจัดการเรียนการสอนที่เกิดจากความร่วมมือกันระหว่างสถานศึกษาและสถานประกอบการ</p> 3. ด้านตัวผู้เรียน <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> ความคาดหวังของชุมชนและสังคมที่มีต่อตัวผู้เรียนหรือผู้ที่สำเร็จการศึกษาด้านอาชีวศึกษามีลักษณะดังต่อไปนี้</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 3.1 ผู้เรียนทางด้านอาชีวศึกษาควรเป็นผู้มีวัฒนธรรมในการทำงาน ได้แก่ มีวินัย เคารพกฎระเบียบ มีน้ำใจ รู้หน้าที่ ตรงต่อเวลา ฯลฯ</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 3.2 มีบุคลิกภาพที่ดี และมีความพร้อมที่จะเข้าสู่โลกของการทำงานอย่างแท้จริง</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 3.3 มีความรู้ความสามารถในการติดต่อสื่อสาร</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 3.4 มีความสามารถในการค้นหาความถนัดที่แท้จริงของตนเอง เพื่อเข้าสู่ระบบการจัดอาชีวศึกษา</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 3.5 ควรมีวิสัยทัศน์ที่กว้างไกลในด้านวิชาชีพและการทำงาน</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 3.6 ความรู้ความสามารถทางด้านคอมพิวเตอร์ และภาต่างประเทศถือว่าเป็นสิ่งสำคัญสำหรับผู้เรียนโดยตรง</p> 4. ด้านการจัดการ <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> การจัดการอาชีวศึกษาเพื่อตอบสนองความต้องการของสังคมควรให้ความสำคัญกับปริบทของพื้นที่อย่างจริงจัง ควรมีการปรับบทบาทและพัฒนายุทธศาสตร์ในการดำเนินงานให้สอดคล้องกับปริบทของพื้นที่เป็นสำคัญ ซึ่งควรมีลักษณะดังต่อไปนี้</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 4.1 อาชีวศึกษาควรเป็นศูนย์ต่อยอดเทคโนโลยีการผลิตให้กับประชาชนในพื้นที่ </p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 4.2 อาชีวศึกษาควรเป็นศูนย์บ่มเพาะทางด้านสมองให้กับชุมชนและสังคม</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 4.3 อาชีวศึกษาควรนำตนเองเข้าสู่ชุมชนและสังคมให้มากขึ้นกว่าปัจจุบันและมุ่งการทำงานนอกกรอบที่เคยปฏิบัติกันอยู่เป็นประจำ</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 4.4 อาชีวศึกษาควรเร่งรัดการร่วมมือและประสานงานระหว่างหน่วยงานภาครัฐ เอกชน และสถานประกอบการที่มีความต้องการแรงงานมากยิ่งขึ้นเพื่อเป็นการประสานข้อมูลกันอย่างใกล้ชิด</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 4.5 อาชีวศึกษาควรมีการแสงหาความร่วมมือกับสถานประกอบการในการจัดการเรียนการสอนร่วมกันเพื่อสร้างกำลังคนที่มีทั้งความรู้และความชำนาญอย่างแท้จริง</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal"> 4.6 อาชีวศึกษาควรมีการแสวงหางบประมาณจากหน่วยงานทั้งภาครัฐ เอกชนและสถานประกอบการเพื่อให้เกิดความเพียงพอในการเอื้อประโยชน์ต่อการจัดการอาชีวศึกษาที่มีประสิทธิภาพ</p> 4.7 การสร้างเครือข่าย และภาคีความร่วมมือกันระหว่างหน่วยงาน องค์กรภายในพื้นที่จังหวัดพิจิตรเป็นภารกิจเร่งด่วนที่อาชีวศึกษาสมควรดำเนินการ
เป็นการจัดการอาชีวศึกษา ที่จัดหลักสูตรได้เหมาะสมกับสภาพสังคม จัดการเรียนการสอนสอดคล้องกับการพัฒนาทางด้านเทคโนโลยี สอดคล้องกับปริบทของพื้นที่ ผู้เรียนได้รับประสบการณ์จริงตรงความคาดหวังสังคมที่มีต่อตัวผู้เรียน
ยุทธศาสตร์ต่อยอดเทคโนโลยีการผลิตให้กับประชาชนในพื้นดีมากๆ เอาใจช่วยเพราะช่วยแก้ไขปัญหาความยากจนแบบยั่งยืนให้กับชุมชนในท้องถิ่นและช่วยให้เศรษฐกิจในพิจิตรขยายตัว
เป็นแนวทางที่สร้างสรรค์ต่อการพัฒนาองค์กรจากระดับพื้นฐานสู่ระดับสากลโดยใช้ปัจจัยพื้นฐานที่สำคัญให้ความสำคัญในการศึกษาและประสพการณ์ขอเป็นให้สร้างสรรค์งานเพื่อจังหวัดและประเทศชาติต่อไป