ผมก็ไม่เข้าใจว่าอะไรที่ทำให้คนไม่เข้าใจว่า KM คืออะไร และทำให้ความฝันของ สคส. ที่จะทำให้ “มีการจัดการความรู้ทุกหย่อมหญ้า” เป็นไปอย่างไม่ค่อยทันใจเจ้าของเงินสักเท่าไหร่

จากการเปิดประเด็น “ปรากฏการณ์มหาชีวาลัยอีสาน” (http://gotoknow.org/blog/knowledge-construction/115678) โดยคุณกระปุ๋ม ที่พยายามอธิบายการจัดการความรู้ในระดับ จิตวิญญาณ ที่ทำให้ผมกลับมาคิดว่า เราได้ทำงานก้าวหน้ากันถึงระดับนั้นเลยหรือ นี่ว่ากันเฉพาะคนที่อยู่ในวงการ KM นะครับ แต่คนที่ไม่รู้ก็อาจจะทำอยู่บ้างแล้ว ไม่งั้นคงไม่รอดมาได้ทุกวันนี้

  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">แต่พอพูดถึง KM บางคนที่ไม่เข้าใจก็คิดว่าเป็นเรื่องใหม่ ทั้งๆที่ KM มีมาพร้อมๆกับการก่อกำเนิดสิ่งมีชีวิตแล้ว ที่มี KM ธรรมชาติ ตั้งแต่ระดับ พันธุกรรม จนพัฒนามาถึงจิตวิญญาณ ในระดับต่างๆ</p> ความไม่เข้าใจได้ทำให้มีทั้งคนเห็นด้วย เฉยๆ หรือต่อต้านก็มี จึงปรากฏผลในปัจจุบัน ว่า มีระดับการจัดการความรู้ ดังนี้ <ol>

  • ตามคำสั่ง
  • ตามกระแส
  • ตามใจตัวเอง
  • ตามศรัทธาในสิ่งที่ทำ
  • อยู่ในสายเลือด ทำโดยไม่รู้ตัว
  • อยู่ในจิตวิญญาณ

    • </ol>ผมจึงมาคิดว่าอะไรทำให้มีระดับความแตกต่างในการจัดการความรู้ และขอคิดดังๆออกมาดังนี้ <ul>

  • สำหรับคนที่รู้ว่า KM คืออะไร (ผมคิดว่า ง่ายที่สุดก็คือ ทำไป คิดไป ปรับไป) คงไม่ยากที่จะทำในระดับ ๕ และ ๖
  • สำหรับคนที่รู้ครึ่งๆกลางๆ ก็คงอยู่ระดับ ๓ และ ๔
  • ส่วนกลุ่มที่ไม่เข้าใจก็คงอยู่ในระดับ ๑ และ ๒

    • </ul> ผมก็ไม่เข้าใจว่าอะไรที่ทำให้คนไม่เข้าใจว่า KM คืออะไร และทำให้ความฝันของ สคส. ที่จะทำให้ “มีการจัดการความรู้ทุกหย่อมหญ้า” เป็นไปอย่างไม่ค่อยทันใจเจ้าของเงินสักเท่าไหร่ผมเลยคิดไปเองว่า ถ้า <ol>

  • เราทำงานแบบไม่ติดคำจำกัดความ แต่เน้นเนื้อหาสาระของการกระทำ
  • เราทำงานแบบไม่ติดกรอบความคิดในการทำงาน แต่เน้นสิ่งที่เป็นจริงในสังคมของเรา
  • เราทำงานแบบไม่ติดยึดวิธีการ หรือ กระบวนท่า แต่เน้นความเป็นประโยชน์ของผลงานต่อตนเองและผู้อื่น
  • เราทำงานแบบไม่ติดยึดทฤษฎี แต่เน้นผลเชิงประจักษ์ แล้วนำทฤษฎีมาอธิบายทีหลัง หรือแก้ไขทฤษฎีที่ไม่เหมาะสม
  • เราทำงานแบบไม่ติดยึดตัวบุคคล อำนาจ หรือการสั่งการชี้นำ แต่เน้นผลสัมฤทธิ์ของงาน

    • </ol> กระบวนการทำงานโดยใช้ KM เป็นแกนในทางความคิด คงไปได้เร็วกว่านี้ แน่นอน(จาก ประสบการณ์ ทำงานกับชุมชน และ เป็นที่ปรึกษา นศ. การจัดการความรู้)