ตามที่ทีมงานผู้สอนวิทยาศาสตร์ในชีวิตประจำวัน วิชาศึกษาทั่วไป มหาวิทยาลัยมหาสารคาม นำโดย ผศ. ดร. สุเทพ อุตสาหะเดินทางมาร่วม การประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง “การเขียนรายงานการวิจัยการจัดการเรียนการสอนที่สอดแทรกปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อนำเสนอผลงาน” ณ ห้องประชุมสู่ขวัญ อาคารขวัญมอ มหาวิทยาลัยขอนแก่นระหว่างวันที่ 11-12 มกราคม ที่ผ่าน ณ ห้องประชุมสู่ขวัญ อาคารขวัญมอ มหาวิทยาลัยขอนแก่นที่ได้รายงานบรรยากาศการประชุมทั้งวันแรก และ วันที่สองไปแล้วนั้น ในวันนี้จะนำข้อสังเกตที่ได้จากการไปร่วมประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้มาเล่าสู่กันฟัง

![]()
ในการประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ เป็นการประชุมที่ทำต่อเนื่องมาจากการจัดประชุมมาก่อนหน้านี้แล้วสองครั้ง ครั้งนี้เป็นครั้งที่สาม ซึ่งจะนำไปสู่การประชุมครั้งที่สี่ ในวันที่ 17-18 ที่จะถึงนี้ซึ่งเป็นการประชุมวิชาการและการเสนอผลงาน ซึ่งแม้ว่าในการเชิญเข้าร่วมประชุมแต่ละครั้ง เท่าที่ทราบจากผู้จัดไม่สามารถระบุชื่อผู้ที่จะเข้าร่วมประชุมได้ตามที่ผู้จัดอยากจะให้เป็น เนื่องจากข้อจำกัดบางประการ แต่การประชุมเป็นการประชุมเชิงปฏิบัติการแบบทำเป็นกระบวนการแบบต่อเนื่อง ผู้ที่ได้เข้าร่วมประชุมจากครั้งแรกจะได้รับการปูพื้นฐานความรู้ความเข้าใจ แล้วต่อด้วยแนวคิดแนวปฏิบัติที่นำไปสู่การจัดการเรียนการสอนแบบบูรณาการที่ส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม รวมทั้งการสอดแทรกปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ในครั้งที่สอง เพื่อนำไปสู่การปฏิบัติการพร้อมการเก็บข้อมูลนำมาสรุปเพื่อนำเสนอ หรือ เป็นการทำวิจัยในชั้นเรียนนั่นเอง แล้วจึงนำมาสู่การประชุมเชิงปฏิบัติการ การเขียนรายงานการวิจัยในครั้งที่ สาม ในครั้งนี้ ซึ่งจะนำไปสู่การประชุมครั้งที่ สี่ เป็น การนำเสนอผลงานต่อไป ในช่วงก่อนการประชุมครั้งที่สามนี้ ทางทีมวิทยากรได้มีการไปเยี่ยมบางสถาบันเครือข่าย เพื่อดูความก้าวหน้าและแนะนำอีกด้วย จะเห็นได้ว่าการที่ทำให้ได้ผลงานที่ดี จะต้องเกิดมาจากการประชุมเป็นชุดอย่างมีระบบและต่อเนื่องหลายครั้ง ไม่สามารถทำโดยการประชุมเชิงปฏิบัติการหรือการอบรมเพียงครั้งเดียวหรือสองครั้ง
ในการประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งที่สามนี้ แม้ว่าจะไม่มีการระบุเรื่องของ การจัดการความรู้ หรือ KM เลยในหนังสือโครงการ แต่ว่าสำหรับผู้ที่อยู่ในแวดวงของ การจัดการความรู้ จะสังเกตเห็นว่าวัตถุประสงค์สุดท้ายคือการ รวบรวมรายงานการวิจัย และหา Best Practice เพื่อนำเสนอสำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษาต่อไป รวมทั้งในช่วงท้ายของการประชุม ท่านรศ. สุภาพ ณ นคร ผู้อำนวยการสำนักวิชาศึกษาทั่วไป มหาวิทยาลัยขอนแก่น ซึ่งเป็นประธานโครงการก็นำเรื่องการจัดการความรู้ มากล่าวสรุป โดยนำเสนอเรื่องของ วิสัยทัศน์ของการจัดการความรู้ (Knowledge Vision) หรือ KV นำเสนอเรื่องของ โมเดลปลาทู และ โมเดลปลาตะเพียน รวมทั้งอธิบายถึงการประชุมปฏิบัติการ แบบมี การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกัน (ลปรร) เป็นกลุ่ม ๆ เพื่อช่วยกันเขียนรายงานการวิจัยทั้งแบบเพื่อพิมพ์ใน Proceeding และเพื่อการนำเสนอแบบ Poster

และในช่วงท้าย ท่านอาจารย์ ดร. มกราพันธุ์ จูฑะรสก ผู้อำนวนการวิทยาลัยพยาบาลราชชนนี ขอนแก่น ซึ่งเป็นวิทยากรหลักอีกท่าน ก็เป็นผู้ทำสิ่งที่เรียกว่า Focus Group โดยมี อาจารย์อีกหนึ่งท่าน ทำหน้าที่ เป็นผู้จดบันทึก ที่ท่านอาจารย์ เรียกว่า Note taker แต่สำหรับผู้ที่คุ้นเคยอยู่กับวง KM ก็จะเห็นได้ว่าเป็นการทำสิ่งเรียกว่า AARนั่นเอง ท่านอาจารย์ ดร. มกราพันธุ์ได้สรุปว่า การประชุมปฏิบัติการครั้งนี้ เป็นการมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกัน ร่วมคิดร่วมทำด้วยกัน ท่านที่ทำเสร็จแล้วก็ได้ช่วยแนะนำท่านที่ยังทำไม่เสร็จ เป็นสิ่งที่เรียกว่า เพื่อนช่วยเพื่อน ซึ่งเป็นผลพวงมาจากการประชุมร่วมกันมาหลายครั้ง ทำให้เกิดเครือข่าย และจะนำไปสู่การนำเสนอร่วมกันในอาทิตย์ต่อไป ในการเสนอผลงานทางวิชาการ ที่เรียกว่า สดใสวิชาการ ซึ่งสำหรับชาว KM แล้วก็คือ Show and Share นั่นเอง
จากที่เล่ามาจึงจะเห็นว่า สิ่งที่ผู้จัดได้ดำเนินการมาป็นขั้นตอนอย่างต่อเนื่องมานั้น เป็นการใช้กระบวนการจัดการความรู้ หรือ เครื่องมือการจัดการความรู้ มาใช้ โดยไม่จำเป็นต้องพูดถึงคำว่า การจัดการความรู้ หรือ KM ให้ผู้เข้าร่วมประชุมทราบ เลย เพียงแต่นำมากล่าวสรุปในตอนท้ายเท่านั้น นี่จึงเป็นที่มาของชื่อบันทึกนี้ครับ <p> </p>
เรียนท่านอาจารย์อรรณพ
อาจเนื่องจากรู้สึกว่า "เนียน" กับคำว่า KM จนไม่รู้สึกตัวครับ