อ่าน นสพ. บางกอกโพสต์ ฉบับวันที่ ๒๙ เม.ย. ๕๐ หน้า Outlook ชื่อเรื่อง Dharma for the Young เขียนโดยวาสนา ชินวรากร และเรื่อง Chasing Clouds เขียนโดย Thich Nhat Hanh ทำให้นึกถึงความสุขของคนเรา ว่าในยุคนี้ดูเหมือนว่ายิ่งเราแสวงหาความสุข มันก็ดูจะอยู่ห่างไกล ถ้าเราแสวงหความสุข ก็หมายความว่าเราเชื่อว่าความสุขอยู่ภายนอก เราต้องไขว่คว้าหามา จึงจะมีความสุข บทความของท่าน ติช นัท ฮันห์ บอกเราว่าเราไม่จำเป็นต้องไขว่คว้าหาความสุข เพียงแต่เราเปิดประตู ความสุขก็จะเข้ามาเอง ที่เราไม่มีความสุขก็เพราะใจของเรามันปิด มันมีกำแพงปิดกั้น ตัวกำแพงนั้นทำให้เราไม่เห็นโลกแห่งความเป็นจริง ก็จะมีแต่ความทุกข์
การแสวงหาความสุข แสดงว่าเรายังไม่พอ คนที่ไม่รู้จักพอ ไม่มีความสันโดษ ย่อมไม่มีทางพบความสุข ยิ่งแสวงหา อาจยิ่งสร้างปัญหา นำไปสู่ความยุ่งยาก และความทุกข์
การแสวงหาความสุข อาจเกิดจากวิธีมองโลกที่ผิด ที่เรียกว่ามิจฉาทิฐิ นำไปสู่วิธีดำรงชีวิตที่ผิด เหมือนสายน้ำที่วิ่งไล่ตามก้อนเมฆในบทความของท่าน ติช นัท ฮันห์ ก็นำไปสู่ความทุกข์ แต่เมื่อเข้าใจธรรมชาติของสรรพสิ่ง เข้าใจความเชื่อมโยงเป็นหนึ่งเดียวของสรรพสิ่ง ก็จะเห็นความงาม เกิดความพอใจ ไม่ต้องวิ่งไล่ไขว่คว้าสิ่งต่างๆ ที่ไม่จำเป็น ความสุขก็จะบังเกิดขึ้นเอง
ตกเย็น อาศัยรถของอาจารย์คณะบัญชี มมส. เดินทางจากสนามบินขอนแก่นไปที่โรงแรมตักสิลา เมื่อเข้าเขตจังหวัดมหาสารคาม มีป้ายบอกว่าขอต้อนรับสู่จังหวัดที่มีความสุขที่สุดในประเทศ ตามการตรวจสอบข้อมูลของสภาพัฒน์ จังหวัดมหาสารคามมีดัชนีความสุขสูงที่สุด แม้จะไม่ใช่จังหวัดที่มั่งคั่ง
ที่มหาสารคามฝนตกหนักก่อนที่ผมจะเดินทางไปถึง ทำให้ลดความร้อนลงไปมาก อากาศเย็นลง ให้ความรู้สึกสดชื่น เหมือนกับตอนที่ผมวิ่งออกกำลังเมื่อเช้าที่หมู่บ้าน เพราะเมื่อคืนที่บ้านผมที่ปากเกร็ดมีฝนตกเล็กน้อย
ในบางกรณี ความสุขเกิดจากการเปรียบเทียบ เมื่ออากาศร้อนเรารู้สึกไม่สบาย พออากาศเย็นลง ก็รู้สึกสบายขึ้น ผมโชคดีที่เริ่มต้นชีวิตอย่างค่อนข้างลำบาก พอโตขึ้นชีวิตดีขึ้นเรื่อยๆ แต่บางครั้งก็ต้องเผชิญความยากลำบากบ้างเป็นครั้งคราว ในสภาพเช่นนั้น ผมก็จะบอกตัวเองว่า ตอนเด็กๆ เราลำบากกว่านี้มากมายนัก ทำไมเราจะทนความลำบากแค่นี้ไม่ได้ และความลำบาก หรือคับแค้นใจนี้เป็นเพียงชั่วคราว มีคนอื่นอีกมากมาย ที่เขาลำบากยิ่งกว่านี้ โดยที่เขามองไม่เห็นทางออกเลยว่าจะพ้นทุกข์นั้นได้หรือไม่ เราโชคดีกว่าคนเหล่านั้นมากมายนัก คิดอย่างนี้แล้ว ผมก็ไม่ทุรนทุรายใจ เดาว่านี่คงจะเป็นวิธีตั้งสติแบบหนึ่ง
ความสุขเกิดจากการมีปัญญา และมีสติ ไม่ได้เกิดจากการวิ่งไล่ไขว่คว้าหาสิ่งต่างๆ มาบำเรอกิเลส
วิจารณ์ พานิช
๒๙ เม.ย. ๕๐
โรงแรมตักสิลา มหาสารคาม