ณ ห้องประชุมคณะกรรมการบริหาร ผมนั่งฟังการระดมความคิดของอาจารย์ผู้ใหญ่ที่กำลังเป็นห่วงว่านักศึกษาที่กำลังจะออกไปฝึกงานทางคลินิกในต่างจังหวัดนั้นจะมีปัญหาเรื่องการปรับตัวหรือไม่ เพราะเมื่อไม่กี่วันมานี้ผมได้เข้าไปพูดคุยกับผู้ปกครองของนักศึกษาท่านหนึ่งที่ต้องได้รับการรักษาทางจิตเวช อันเนื่องมาจากโรคเครียดต่อการปรับตัวขณะเรียนก่อนฝึกงานทางคลินิก
ในฐานะผู้เชี่ยวชาญทางกิจกรรมบำบัดทางจิตสังคม ผมมองว่ากรณีนักศึกษาท่านนี้เป็นตัวอย่างของความขาดแคลนระบบที่ป้องกันหรือส่งเสริมให้นักศึกษามีการเรียนรู้ทักษะการปรับตัวต่อการเรียนและลดภาวะความเครียดที่กำลังจะเกิดขึ้นในเวลาต่อมา
ในต่างประเทศ เมื่อนักศึกษาเริ่มรู้สึกว่าตนเองเรียนไม่ไหวและมีความเครียดขึ้น ระบบอาจารย์ที่ปรึกษาร่วมกับระบบการให้คำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญเป็นวิธีการที่มีประสิทธิภาพ ทำให้นักศึกษามีระบบให้ความช่วยเหลือและพัฒนาความเข็มแข็งแก่เด็กนักศึกษาวัยรุ่นให้รู้จักจัดการความเครียดและปรับตัวให้เรียนได้อย่างมีความสุข
พูดง่ายๆ คือ เป็นแนวทางป้องกันที่ดีก่อนเกิดปัญหาทางจิตเวชในเด็กวัยรุ่นที่กำลังปรับตัวกับสภาวะแวดล้อมของการเรียนที่เข้มข้นทางกายภาพจนเกินไป (จากมุมมองของผมหลังจากมาทำงานได้ไม่เกินสามเดือนในระบบมหาวิทยาลัยของไทย) ปัยหาทางจิตเวชดังกล่าวเริ่มจากภาวะซึมเศร้า คิดมาก ย้ำคิดย้ำทำ ไม่อยากเรียนรู้ต่อ ไม่มีกำลังใจ ท้อแท้ พึงสารเสพติด จนถึงคิดสั้นและพยายามฆ่าตัวตาย
ผมไม่อาจฟังแล้วผ่านเรื่องนี้ไปเฉยๆครับ จริงๆงานหลักสูตรและงานบริหารคลินิกยังคงกองเต็มโต๊ะ ในทางจิตวิทยาเพื่อการให้กำลังใจตนเอง ต้องรวบกองงานเหล่านั้นให้เป็นระเบียบและน่าค้นหามาจัดการเมื่อเวลาเร่งด่วนมาถึง อีกทั้งถ้าได้ทำงานอื่นๆที่มีคุณค่า เราคงมีกำลังใจกลับไปจัดงานกองโตนั้นอีกยกหนึ่ง จริงไหมครับท่าน
ผมได้นั่งคิดระบบการให้คำปรึกษา ภายใต้ความเงียบก่อนนอน ผมได้ลองเลือก Couselling Model มาอ่านดูในหลักการที่ใกล้เคียงกับกรณีของนักศึกษาดังกล่าว จากนั้นจึงเชิญผู้บริหารรุ่นๆเดียวกับผม ซึ่งถือว่าเป็นกลุ่มผู้บริหารรุ่นใหม่ที่ต้องเรียนรู้งานบริหารอื่นๆของคณะอยู่ตลอดเวลา ขั้นตอนที่ผมต้องอาศัยการพูดคุยแบบ KM เพื่อให้ได้ประเด็นที่ชัดเจน และฝึกเพื่อนนักบริหารของผมให้รู้จักคิดอย่างมีเหตุผลในการตีโจทย์และปัจจัยที่เกี่ยวข้องมากมายเกินเหตุ
ผมจะลองสรุปให้ฟังเป็นข้อๆ นะครับ
1. เรากำลังขาดผู้เชี่ยวชาญในการให้คำปรึกษากรณีนักศึกษามีปัญหาทางการเรียน การเงิน หรือความรัก
2. เรากำลังต้องการข้อมูลเพื่อประชาสัมพันธ์นักศึกษาใหม่ปีหนึ่งและปีที่กำลังจะย้ายมาเรียนพื้นฐานทางคลินิกที่จำเป็นต้องเรียนหนักมากๆ เพราะเป็นศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับการรักษาโรคในมนุษย์
3. เราขาดหน่วยงานที่เราสามารถส่งต่อกรณีไม่สามารถให้คำปรึกษาและทำจิตบำบัดเบื้องต้นจนประสบความสำเร็จได้
จากปัญหาทั้งสามข้อ ผมได้เสนอวิธีการแก้ไข คือ
1. การจัดกลุ่มผู้ให้คำปรึกษาระยะแรก มีการสัมมนาเทคนิคการทำจิตบำบัดจากผม ผู้เชี่ยวชาญที่ได้รับการฝึกมาจากต่างประเทศ
2. การจัดตั้ง Hotline หรือ Couselling orientation/information หรือ support group ของกลุ่มนักศึกษา กลุ่มอาจารย์ที่ปรึกษา จนถึงกลุ่มผู้ปกครอง
3. การประสานงานกับหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการรักษาทางจิตเวช และหาแนวทางแก้ไขปัญหากรณีที่ต้องพักการเรียนหรือซ้ำชั้นเรียน
อืมมมม การวางแผนผ่านไปหนึ่งขั้นตอน กำลังรอดูอยู่ว่าจะ timing project และ piloting project อย่างไรต่อไปครับ
ขอบคุณครับพี่โอ๋ ได้รับกำลังใจสุดๆเลยครับ ขอส่งกำลังใจแด่พี่สาวและครอบครัวที่น่ารักต่อเลยครับ