GotoKnow
  • เข้าระบบ
  • สมัครสมาชิก
  • แผงจัดการ
  • ออกจากระบบ
GotoKnow

ชีววิทยากับตำนาน "Arachne"

หญิงสาวผู้โอหัง กล้าท้าทายและต่อกรกับเทพยดา

    ผมเกริ่นไว้ในตำนานก่อนหน้านี้แล้วว่าวันนี้ผมจะเขียนถึงเรื่องของสัตว์ตัวน้อย ที่หลายๆคนเกลียดกลัวเลยทีเดียว

                        

                       ที่มาภาพจาก magickcanoe.com

เจ้าตัวน้อยที่ผมจะกล่าวถึงวันนี้คือ " แมงมุม " บางคนอาจจะไม่อยากอ่านต่อ เนื่องจากกลัวจะเจอรูปแมงมุม จนเก็บเอาไปฝันร้าย แต่ผมแนะนำก่อนนะครับว่าถ้าไม่ขวัญอ่อนจนเกินไป อย่ารีบปิดหน้าจอนี้ลง อ่านจนจบแล้วจะได้ข้อคิดครับ

  เพื่อไม่ให้เสียเวลาผมขอเริ่มตำนานเรื่องนี้เลยนะครับ

      ตามตำนานกรีกโบราณกล่าวถึงสตรีนางหนึ่ง ชื่อของเธอคือ Arachne เธอเกิดในเมือง Hypaipa ซึ่งเธอมีความสามารถในการทอผ้าที่ยอดเยี่ยมหาใครเทียบได้ ด้วยความสามารถที่เธอมี ทำให้เธอหยิ่งลำพองในฝีมือการทอผ้าของเธอเป็นที่สุด จนมักจะกล่าวกับใครต่อใครว่า ฝีมือการทอผ้าของเธอนั้นดีเลิศยิ่งกว่า เทพี Athena เสียอีก (เทพีแห่งความเจริญรุ่งเรื่อง การสงคราม ความเฉลียวฉลาด งานฝีมือ และการทอผ้า ง่ายๆคือเทพีแห่งความรอบรู้)

                    

                      ภาพนาง Arachne (ที่มา www.scn.org )

     เมื่อความทราบไปถึงเทพี Athena ก็คงไม่แปลกอะไรที่จะโกรธเกรี้ยว แต่เพราะความเมตตาที่มี เธอจึงจำแลงร่างมาเป็นหญิงชราเพื่อเตือนไม่ให้ Arachne พูดลบหลู่เทพเจ้าอีก

    แต่อาจจะด้วยความที่ Arachne วันๆเอาแต่ทอผ้า คงเหงาปาก ดันเผลอท้าทาย Athena ให้มาทอผ้าแข่งกันให้รู้ดำรู้แดง แทงไปเลยสูงต่ำ เอ้ย! ผิดๆๆครับ ให้มาแข่งกันให้รู้ว่าใครเก่งกว่าใครกันแน่

                                  Helmeted Athena, of the Velletri type. Roman copy (1st century) of a Greek original by Kresilas, c. 430 BC

            เทพี Athena (ที่มา  http://en.wikipedia.org/wiki/Athena )

    เท่านั้นเองหญิงชราก็กลายร่างเป็นเทพี Athena ในบัดดล คงจะอดกลั้นโทสะไม่ไหวแล้วกระมัง ว่าแล้วไม่รอช้า Athena ก็ทอผ้าออกมาอย่างรวดเร็วปานเครื่องกี่กระตุกใส่มอเตอร์ และแล้วผ้าทอของ Athena ก็เสร็จออกมาเป็นรูปภาพของตัวเธอเองครั้งที่รบชนะ Poseidon เทพแห่งท้องทะเล ภาพสวยงามราวกับเห็นเกลียวคลื่นเคลื่อนไหว ฟองน้ำทะเลสาดกระเซ็น ก็มิปาน (ในตำนานว่าไปขนาดนั้นเลย)

                                     

           ภาพ Athena และ Poseidon (ที่มา   www.astrologicon.org )

   ส่วน Arachne ก็ไม่ยอมแพ้ ใส่เกียร์ 5 ทออย่างไม่ลืมหูลืมตา แถมยังใส่รายละเอียดมากมาย เนื่องจากภาพที่ออกมาเป็นภาพที่ Zeus ลอบเป็นชู้กับ Leda และ Europa และ Danae สามสาวแสนสวย ผ้าที่ทอออกมางดงามราวกับมีชีวิตจริง ยิ่งภาพที่ Zeus ปลอมตัวเป็นวัว เพราะกลัวเมียขี้หึงจะจับได้ หอบเอา Europa ใส่หลังวิ่งผ่านป่าเขาและท้องทะเล ราวกับวัวกำลังวิ่งไปอย่างนั้นจริงๆ

Leda and the Swan, 16th-century copy after the lost painting by Michelangelo  Leda กับ Zeus ที่แปลงเป็นหงส์

The Abduction of Europa by Rembrandt Harmenszoon van Rijn, 1632. The princess Europa is carried away from her companions and across the sea to the distant land that would bear her name by the god Jupiter (in the guise of a white bull). 

             Europa บนหลัง Zeus ในร่างวัว

Titian's Danaë, inspired by Ovid's Metamorphoses, represents the girl at the moment of her impregnation by a golden rain. 

              Danae ที่ตั้งท้องจากฝนสีทอง                                            

(ทั้งสามรูปที่มาจาก http://en.wikipedia.org )

   ผ้าที่ทอมาสวยงามจน Athena อดจะชื่นชมในใจไม่ได้ แต่เธอก็มีข้ออ้างว่า ภาพของ Arachne เป็นการลบหลู่เทพเจ้า (คงด้วยความที่เป็นภาพประจานความเจ้าชู้ของบิดาของ Athena เองกระมัง) เธอจึงบัลดาลโทสะ ทำลายผ้าทอของ Arachne และสาปเธอให้ตัวเล็กลง มีขนงอกตามตัว มีขางอกออกมาแปดขา และสาปให้เธอผู้หยิ่งลำพองชอบทอผ้านัก ให้ต้องทอเส้นใยออกมาตลอดชีวิต จึงเป็นที่มาของสัตว์ที่เรียกว่า " แมงมุม "

         19th century rendition of the metamorphosis of Arachné into an eight-legged monster, by Gustave Doré

             ที่มาจาก ( http://en.wikipedia.org/wiki/Arachne )

   

       ที่นี้ทุกคนคงทราบแล้วว่า ที่มาของแมงมุม มาจากไหน แล้วทำไม แมงมุม ถึงชักใยอยู่ได้ทุกวัน คุณแม่บ้านกวาดทุกวันก็ไม่หมดซักที ก็ขอให้เห็นใจเธอหน่อยนะครับ

      ดังนั้นคำว่า Arachane จึงถูกใช้เรียกชื่อในการจัดหมวดหมู่สิ่งมีชีวิตของแมงมุม โดยแมงมุม อยู่ในไฟลัม Arthropoda และในคลาส Arachnida (มาจาก Arachne) ส่วนคนที่กลัวแมงมุม เราเรียกอาการแบบนี้ว่า Arachnophobia (-phobia แปลว่า กลัว)

       ทุกท่านคงจะรู้จักแมงมุมในอีกแง่นึงแล้วนะครับ และหวังว่ามันคงจะน่ากลัวน้อยลงบ้าง บางคนอาจจะเริ่มสงสารมันแล้ว.......ก็เป็นได้

   เรื่องนี้คงเหมาะกับโคลงโลกนิติ ที่ว่า

  " นาคีมีพิษเพี้ยง                    สุริโย            

     เลื้อยบ่ทำเดโช                    แก่กล้า

     พิษน้อยหยิ่งโยโส              แมลงป่อง  

     ชูแต่หางเองอ้า                   อวดอ้าง ฤทธิ์ธี" 

พิมพ์จากความทรงจำ อาจผิดเพี้ยนบ้าง ขออภัยครับ

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย 

หมายเลขบันทึก: 80762
เขียน:
แก้ไข:
ความเห็น: 9
อ่าน:
สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ

ความเห็น (9)

เป็นเรื่องเล่าที่สวยงามมากค่ะ

มีเรื่องของแมงมุมมาเสริมนิดหน่อย ตรงที่แมงมุมเป็นสัตว์นำโชคของชนเผ่าพื้นเมืองอเมริกาเหนือ ที่เราเรียกว่าอินเดียนแดง ในแต่ละบ้านจะมีการทำ Dream Catcher ที่เป็นสัญญลักษณ์หนึ่งของแมงมุมเพื่อเก็บความฝันยามหลับไหล และแปลงฝันร้ายให้กลายเป็นดีค่ะ โดยจะร้อยเชือกถักทอบนวงแหวน และปลายมีขนนกห้อยอยู่ แต่ละคนจะมีคนละอันแขวนไว้ที่หัวนอนค่ะ

เคยเห็นเช่นกันครับ เป็นตาข่ายอย่างที่ว่าจริงๆ ได้ความรู้ว่าเอาไว้เพิ่อประโยชน์อย่างนี้นี่เอง เคยเห็นในหนังเรื่อง Dream Catcher แต่หนังที่ทำออกมาเป็นแนววิทยาศาสตร์ สยองขวัญ เกี่ยวเอเลี่ยนบุกโลกครับ

ขอบคุณมากครับ ที่ติดตามอ่านเสมอๆ ไม่ลืมสัญญาเกี่ยวกับตำนานเทพตะวันออกครับ จะพยายามศึกษานะครับ

เคยซื้อหนังสือนิยายชื่อ Dream Catcher ไว้ด้วยค่ะ ยังไม่มีเวลาอ่านเลย

ทำ Dream Catcher ไว้ด้วยอันหนึ่งค่ะ มอมแมมเก่ามากแล้ว

มีเรื่องเทพแห่งความฝันบ้างหรือเปล่าคะ

เทพแห่งความฝันของกรีกคือ Morpheus น่าจะอ่านว่า มอเฟียส หรือ มอฟิอุส เป็นกลุ่มของพวกอสูร เค้าสามารถเข้าไปในฝันของใครก็ได้ บิดาของ มอเฟียส์ คือ Hypnos เจ้าแห่งการหลับ (hypnotic drug คือ ยานอนหลับ รากศัพท์เดียวกันครับ) ส่วนมารดาคือ Nyx เทพีแห่งกลางคืน

Nyx, goddess of the night (William-Adolphe Bouguereau - La Nuit (1883))  ภาพ Nyx

Morpheus เป็นที่มาของคำว่า Morphine หรือ มอร์ฟีน สารเสพติดที่มีอานุภาพในการทำให้เกิดฝัน (ทางการแพทย์เรียกว่า อาการเคลิ้มสุข จนอาจถึงขั้น เห็นภาพหลอนจากฤทธิ์ในการกดประสาทส่วนกลาง)

ขอบคุณค่ะสำหรับความรู้ใหม่ๆเดี๋ยวหากว่างๆจะเข้ามาอ่านใหม่นะคะ

อ่านเรื่องของพี่แล้วสนุกดีค่ะ วันหลังจะเข้ามาอ่านใหม่นะค่ะ

ขอบคุณสำหรับกำลังใจครับ แล้วจะพยายามเขียนเรื่องใหม่ๆมาให้อ่านกันครับ กำลังรวบรวมลมปราณอยู่ อึ๊บ............

ชอบอ่านตำนานแปลกๆ สนุกตื่นเต้นดีคะ  อยากให้คุณลงเรื่องต่อไป

ขอบคุณครับคุณเปิ้ล

   ช่วงนี้ยุ่งมากจริงๆครับ ไม่มีเวลามาเพิ่มบันทึกเลย ต้องขออภัยด้วยครับ แล้วจะพยายามเพิ่มเรื่องใหม่ไวๆนะครับ

 ขอบคุณครับ