ชื่องานวิจัย รายงานการประเมินผลความฉลาดทางอารมณ์ของนักเรียน ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/8 โรงเรียนเทพศิรินทร์ร่มเกล้า ชื่อผู้วิจัย นางสาวเพียงใจ ดีคาร ตำแหน่ง ครู วิทยฐานะ ครูชำนาญการพิเศษ กลุ่มสาระการเรียนรู้ กลุ่มกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน (งานแนะแนว) ปีที่ทำวิจัย ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2568
บทคัดย่อ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อสำรวจความฉลาดทางอารมณ์ของนักเรียน โดยการสำรวจความฉลาดทางอารมณ์ 3 ด้าน ได้แก่ ด้านความดี ด้านความเก่ง และด้านความสุข ซึ่งความฉลาดทางอารมณ์ เป็นความสามารถทางอารมณ์ในการดำเนินชีวิตอย่างสร้างสรรค์และมีความสุข การรู้จักความฉลาดทางอารมณ์ของตนจะส่งผลต่อการพัฒนาและใช้ศักยภาพของตนเองในการดำเนินชีวิต การทำงานและการอยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีความสุขและประสบความสำเร็จ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/8 ที่กำลังศึกษาอยู่ในภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2568 โรงเรียนเทพศิรินทร์ร่มเกล้า จำนวน 39 คน ซึ่งได้จากการเลือกแบบเจาะจง เนื่องจากเป็นนักเรียนในที่ปรึกษาของผู้วิจัย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบประเมินความฉลาดทางอารมณ์ ของกรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข ซึ่งเป็นแบบประเมินที่ได้มาตรฐานใช้ได้กับนักเรียนทั่วประเทศ จาการศึกษาแนวคิดของโกลแมน ซึ่งมีพื้นฐานและพัฒนารากฐานของทฤษฎีมาจากผู้รู้ดั้งเดิม คือ การ์ดเนอร์ ซาโลเวย์และคณะองค์ประกอบทางทฤษฎีของโกลแมนมีฐานแนวคิดด้านการทำงานและการประสบความสำเร็จในชีวิต ซึ่งครอบคลุมพฤติกรรมที่สามารถวัดได้ และมีบทความ งานวิจัยที่ได้รับความนิยมและใช้กันอย่างแพร่พลายทั้งในประเทศและต่างประเทศ โดยนำมาสร้างให้เหมาะสมกับบริบทของสังคมไทย มีองค์ประกอบ 3 ด้าน ประกอบด้วย ด้านความดี ด้านความเก่ง และด้านความสุข ประกอบด้วยองค์ประกอบย่อย 9 องค์ประกอบ จำนวนทั้งสิ้น 52 ข้อ มีค่าความเชื่อมั่น .97 และความเที่ยงตรงสูง >.54 วิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้ผลคะแนนรายบุคคลไปลงข้อมูลในโปรแกรมการวิเคราะห์แบบประเมิน EQ ในรูปแบบโปรแกรม Excell โปรแกรมจะคำนวณผลการวิเคราะห์แบบประเมินความฉลาดทางอารมณ์ตามเกณฑ์ในแต่ละด้าน และภาพรวมของความฉลาดทางอารมณ์ของนักเรียน ได้แก่ เกณฑ์ปกติ เกณฑ์ต่ำกว่าปกติ และเกณฑ์สูงกว่าปกติ นำผลจากเกณฑ์ที่ได้มาวิเคราะห์ข้อมูลรายด้าน เพื่อศึกษาว่าองค์ประกอบของความฉลาดทางอารมณ์ของนักเรียนในด้านใดต่ำกว่าเกณฑ์ โดยวิเคราะห์ในแต่ละองค์ประกอบ และภาพรวมทั้งห้องเรียน ผลการวิจัย พบว่า ผลการประเมินความฉลาดทางอารมณ์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/8 จำนวน 39 คน โดยภาพรวมนักเรียนมีคะแนนความฉลาดทางอารมณ์อยู่ในเกณฑ์ปกติ/สูง คิดเป็นร้อยละ 92.02 ในด้านการควบคุมอารมณ์ ด้านเห็นใจผู้อื่น และด้านความพอใจในชีวิต และนักเรียนได้คะแนนความฉลาดทางอารมณ์อยู่ในเกณฑ์ต่ำกว่าเกณฑ์ปกติ คิดเป็นร้อยละ 7.98 ในด้านการมีสัมพันธภาพกับผู้อื่น ด้านการตัดสินใจและแก้ปัญหา และด้านภูมิใจในตนเอง จากการสังเกต การติดตามพฤติกรรมของนักเรียน ผู้วิจัยในฐานะครูที่ปรึกษาได้เห็นการแสดงออกของนักเรียนและคนอย่างชัดเจน พบว่า นักเรียนมีคะแนนความฉลาดทางอารมณ์อยู่ในเกณฑ์ปกติหรือสูงจะมีคุณลักษณะความฉลาดทางอารมณ์ดังที่ ทศพร ประเสริฐสุข (2542 : 24) กล่าวไว้ จะมีความสามารถในการจูงใจตนเอง สามารถควบคุมตนเองได้ มีวิธีขจัดความเครียดที่เกิดขึ้นในตนเองได้ มีสัมพันธภาพที่ดีกับคนรอบข้าง และเป็นผู้ที่มีสุขภาพจิตดี มีความสุข สำหรับนักเรียนที่มีคะแนนความฉลาดทางอารมณ์ต่ำกว่าเกณฑ์ปกติ ดุษฎี สรวงขันธ์ (2542 : 30-31) กล่าวไว้ว่า คนที่มีความฉลาดทางอารมณ์ต่ำจะไม่มีความรับผิดชอบ ไม่มีความมั่นคงทางอารมณ์ บ่อยครั้งที่อารมณ์เปลี่ยนแปลงง่าย หลีกเลี่ยงการเข้ากลุ่มทำกิจกรรมหรือติดต่อกับคนมาก ๆ ขาดการใช้อารมณ์ความรู้สึกในการสื่อสาร เป็นต้น ซึ่งผู้วิจัยสามารถสังเกตพฤติกรรมได้จากนักเรียนในห้องเรียนนี้
