นครนายก เมืองรองที่ต้องไปเที่ยว (6) มะยงชิด ผลไม้ GI ของนครนายก

ประเทศไทยอุดมสมบูรณ์ไปด้วยผลไม้นานาชนิดหมุนเวียนเปลี่ยนไปตามฤดูกาลตลอดทั้งปี ในช่วงเดือนกุมภาพันธ์- มีนาคม เป็นฤดูกาลของมะปรางและมะยงชิด ผลไม้ที่นิยม นำมารับประทานทั้งรับประทานสดและนำไปประกอบอาหารคาวหวาน ซึ่งให้รสชาติที่อร่อยน่ารับประทานทั้งนั้น

วุ้นมะยงชิด : ตู้กับข้าว ครูแป๊ว กัลยาณี

ยำมะยงชิดปูอัด : ตู้กับข้าว ครูแป๊ว กัลยาณี

มะปรางและมะยงชิดเป็นผลไม้เมืองร้อน มีถิ่นกำเนิดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ อย่างไทย ลาว พม่า และมาเลเซีย มะปรางมีปลูกคู่บ้านคู่เมืองมาตั้งแต่สมัยสุโขทัยเป็นราชธานี มีหลักฐานปรากฏให้เห็นตามแถบหัวเมืองที่อยู่รายล้อมเมืองสุโขทัย ได้แก่ กำแพงเพชร อุครดิตถ์ พิจิตรและพิษณุโลก เนื่องจากไม้ตระกูลนี้อายุยืน ปลูกครั้งเดียวอยู่ได้นานกว่า 100 ปี ทำให้พบแหล่งใหญ่ในเมืองที่อยู่รอบสุโขทัย ซึ่งในพื้นที่เหล่านี้เคยเป็นชุมชนที่ผู้คนอาศัยอยู่หนาแน่นนานมาแล้ว

ไม้ตระกูลมะปราง-มะยงชิด-มะยงห่าง-กาวาง เป็นไม้ในตระกูลเดียวกันมีชื่อสามัญว่า Marian Plum,Plum Mango เป็นพืชที่จัดอยู่ในวงศ์เดียวกัน (ANACARDIACEAE) ทำให้มีลักษณะส่วนใหญ่คล้ายคลึงกัน ต่างกันเพียงเล็กน้อยตามสายพันธุ์ แยกกันด้วยตาเปล่าแทบไม่เห็นความแตกต่าง แต่หากแบ่งด้วยรสชาติจะสามารถแบ่งออกได้  คือ มะปรางเมื่อสุกรสหวาน เนื้อไม่กรอบ มะยงชิด เนื้อกรอบกว่ามะปราง รสชาติหวานอมเปรี้ยว ความเปรี้ยวจะอยู่ที่เปลือก เวลารับประทานจึงนิยมปอกเปลือก ส่วนมะยงห่างมีขนาดใกล้เคียงกับมะยงชิด แต่รสชาติเปรี้ยวอมหวาน และกาวางมีผลใหญ่เท่าๆกับมะยงขิด แต่รสชาติเปรี้ยวจี๊ดเหมือนมะดัน เมื่อติดดอกออกผลสีสวย เป็นที่หมายปองของนกกา แต่เมื่อจิกชิมรสผลสุกต้องรีบวางเพราะรสชาติที่เปรี้ยวมาก มะยงชิด- มะยงห่าง-มะปราง- กาวาง จึงเป็นไม้ตระกูลเดียวกัน ผลคล้ายกัน แต่ไม่เหมือนกัน

.มะยงชิด เป็นผลไม้ขึ้นชื่อของจังหวัดนครนายก  โดยจะออกผลผลิตใน เดือนกุมภาพันธ์-เดือนมีนาคม มีหลายสวนที่ปลูกตามเส้นทางนครนายก-น้ำตกสาริกา หากไปในฤดูกาลออกผลพอดี นักท่องเที่ยวแวะเข้าไปชมสวนมะยงชิดและซื้อผลผลิตที่สวนได้ที่นครนายกเลย  มะยงชิดที่นิยมปลูกมี 3 สายพันธุ์ ได้แก่ พันธุ์เพชรกลางดง พันธุ์ทูลเกล้าฯและพันธุ์บางขุนนนท์  ส่วนมะปรางในนครนายกไม่มีสวนที่ปลูกเฉพาะมะปรางหวาน แต่มีบางสวนปลูกร่วมกับมะยงชิด โดยสายพันธุ์ที่นิยมปลูก ได้แก่ เพชรคลองลานพันธุ์ไข่หวาน เพชรหวามยาว และเพชรนพเกล้า

นครนายกเป็นแหล่งปลูกมะยงชิดที่ขึ้นชื่อ ทั้งคุณภาพดี และมีรสชาติอร่อยที่สุด ทำให้มะยงชิดกลายเป็นสัญลักษณ์ของนครนายก หากมาท่องเที่ยวนครนายกในช่วงเดือนกุมภาพันธ์-มีนาคม ก็ไม่ควรพลาดชมสวนมะยงชิดซึ่งมีอยู่หลายสวน 
ส่วนใหญ่จำหน่ายทั้งผลสดจากต้น ต้นพันธุ์เอาไปปลูกเอง เช่น สวนมะยงชิดลุงเชิด  สวนรัตนานิยม  บางสวนปลูกทั้งมะยงชิดและมะปรางหวาน เช่น
สวนตาจรูญ สวนละณัฐชา
ซึ่งนอกจากแต่ละสวนจะจำหน่ายกิ่งพันธุ์มะยงชิดพีนธุ์ต่างๆ ยังให้บริการแนะนำการปลูกและการดูแลต้นมะยงชิดด้วย

มะยงชิดได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นสินค้า GI (สินค้าที่ผลิตได้จากท้องใดท้องถิ่นหนึ่งเท่านั้น ซึ่งเป็นผลจากภูมิปัญญาเฉพาะ หรือลักษณะทางภูมิศาสตร์เฉพาะของท้องถิ่น) มีลักษณะเด่น คือ ผลเป็นรูปไข่ขนาดใหญ่  มีสีเหลืองส้ม เนื้อแน่น กรอบ มีกลิ่นหอม เม็ดลีบ รสชาติหวานอมเปรี้ยว มีค่าความหวาน 18-22 องศาบริกซ์ ต่างจากมะปรางหวาน ซึ่งมีผลใหญ่ยาวรี ปลายเรียวแหลม สีเหลืองทอง เปลือกบาง มีกลิ่นหอม พวกเราแวะเข้าไปชมสวนสีทอง ซึ่งเป็นทั้งสวนมะยงชิดและร้านสไตล์คาเฟ่ เพื่อชมสวนมะยงชิดที่กำลังออกผล และถ่ายรูปกับผลมะยงชิดสีเหลืองอมส้มที่ห้อยระย้าอยู่เต็มต้นและซื้อของฝากก่อนเดินทางกลับบ้าน

.มะยงชิด สวนสีทอง มี 2 สาขา สาขาแรกเป็นร้านอาหารจำหน่ายของฝาก ร้านตั้งอยู่ริมถนน มีมะยงชิดลูกใหญ่อยู่หน้าร้าน บริการอาหาร เครื่องดื่ม  อาหารและเครื่องดื่มส่วนใหญ่มีมะยงชิดเป็นวัตถุดิบ

มะยงชิด สวนสีทองสาขา 2 นอกจากบริการอาหาร เครื่องดื่มและของฝากที่มีส่วนประกอบ ของมะยงชิดแล้ว ยังมีสวนมะยงชิดที่กำลังออกผลให้เดินชมและถ่ายภาพอีกด้วย แต่ยังไม่มีบริการเก็บผลมะยงชิดด้วยตัวเอง แต่มีผลมะยงชิดที่เพิ่งเก็บมาจากต้นสดๆให้เลือกซื้อหาติดไม้ติดมือกลับบ้านด้วย

จังหวัดนครนายกปลูกมะยงชิดและมะปรางหวานมาก มีการจัดงานประจำปีขึ้นเกือบทุกปี เพื่อเผยแพร่ของดีของนครนายก แต่บางปีผลผลิตน้อยก็อาจจะงดเว้น สาเหตุหนึ่งที่ผลผลิตน้อยเพราะความหนาวเย็นก่อนการออกดอกไม่นานพอไม่สม่ำเสมอ ซึ่งมีผลต่อการออกดอก ในปีนี้มะยงชิดให้ผลผลิตปริมาณมากกว่าทุกปี ตามแหล่งท่องเที่ยวจึงมีมะยงขิดจำหน่ายทั่วไปในราคาไม่แพง หากคิดจะไปเที่ยวนครนายก  เมืองรองที่ต้องไปเที่ยว ในปีนี้ คงต้องรีบหน่อยค่ะ ก่อนที่มะยงชิดจะวายเสียก่อน และต้องรอไปจนถึงปีหน้า

ขอขอบคุณ

* หน่อยทัวร์ท่องเที่ยว ผู้จัดทริปดีๆ “วันเดียว เที่ยวนครนายก” และทีมงานที่บริการอย่างดีตลอดการเดินทาง

* ขอขอบคุณน้ำใจไมตรีจากเพื่อนร่วมเดินทางทุกท่าน ทำให้ One Day Trip ทริปสั้นๆครั้งนี้เป็นทริปที่น่าประทับใจ