นักวิทยาศาสตร์กลุ่มหนึ่งได้ท้าทายความเชื่อที่มีมานานเกี่ยวกับสาเหตุของโรคมะเร็ง โดยเสนอให้มีการปรับเปลี่ยนมุมมองจากทฤษฎีที่เน้นเรื่องพันธุกรรมไปสู่แนวคิดที่ครอบคลุมปัจจัยอื่นๆ มากขึ้น ทีมนักวิจัยนำโดย ดร.ซุย หวัง (Sui Huang) จากสถาบันวิทยาศาสตร์ระบบ (Institute for Systems Biology) ได้เผยแพร่บทความในวารสาร PLOS Biology ที่ท้าทายทฤษฎีการกลายพันธุ์ของเซลล์ซึ่งเป็นที่ยอมรับมานาน
เป็นเวลาหลายทศวรรษที่นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่ามะเร็งเกิดจากการสะสมของการกลายพันธุ์ทางพันธุกรรม (genetic mutations) ในเซลล์ปกติ ซึ่งทำให้เซลล์เติบโตและแบ่งตัวอย่างควบคุมไม่ได้ ความเชื่อนี้ได้นำไปสู่โครงการวิจัยขนาดใหญ่อย่าง The Cancer Genome Atlas ที่มุ่งค้นหาการกลายพันธุ์ที่เป็นสาเหตุของมะเร็งและพัฒนาการรักษาแบบเฉพาะเจาะจง
คณะผู้วิจัยชี้ให้เห็นถึงข้อขัดแย้งในข้อมูลทางพันธุกรรมหลายประการ เช่น มะเร็งบางชนิดไม่พบการกลายพันธุ์ที่เป็นตัวขับเคลื่อนโรค (driver mutations) และเนื้อเยื่อปกติบางชนิดมีการกลายพันธุ์ที่สามารถก่อมะเร็งได้ แต่กลับไม่เกิดเป็นเนื้องอก ซึ่งข้อเท็จจริงเหล่านี้ขัดแย้งกับทฤษฎีที่เชื่อกันมาแต่เดิม
นักวิจัยเสนอให้มองมะเร็งในมุมมองที่กว้างขึ้น โดยพิจารณาระบบชีววิทยาที่นอกเหนือไปจากการกลายพันธุ์ทางพันธุกรรม ทฤษฎีทางเลือกที่นำเสนอรวมถึงมะเร็งที่เกิดจากความผิดปกติของเครือข่ายการควบคุมยีนตามแนวคิดของ ดร.หวัง ที่มองว่าการทำงานของเครือข่ายยีนที่ซับซ้อนเมื่อเกิดความผิดปกติก็อาจนำไปสู่มะเร็งได้ หรือทฤษฎีที่มะเร็งเกิดจากการเสียสมดุลในการจัดระเบียบของเนื้อเยื่อตามแนวคิดของ Soto-Sonnenschein ที่เชื่อว่าความผิดปกติในสภาพแวดล้อมของเซลล์มีส่วนทำให้เกิดเนื้องอก
การยอมรับว่าสาเหตุของมะเร็งอาจไม่ได้มาจากการกลายพันธุ์ทางพันธุกรรมเพียงอย่างเดียว จะเปิดมุมมองใหม่ในการรักษาและป้องกันมะเร็ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งการยอมรับว่าสารก่อมะเร็ง (carcinogens) ไม่จำเป็นต้องเป็นสารที่ทำให้เกิดการกลายพันธุ์ (mutagens) เสมอไป และการเสริมสร้างนโยบายสาธารณสุขเพื่อป้องกันการสัมผัสกับปัจจัยสิ่งแวดล้อมที่ไม่ได้ทำให้เกิดการกลายพันธุ์ แต่อาจส่งเสริมการเกิดมะเร็ง เช่น สารเติมแต่งในอาหาร พลาสติก และสารพิษอื่นๆ ที่อาจรบกวนสมดุลของเนื้อเยื่อ
การค้นพบนี้อาจส่งผลสำคัญต่อวงการแพทย์และสาธารณสุข เนื่องจากจะเปลี่ยนแปลงทั้งแนวทางการวิจัย การรักษา และการป้องกันมะเร็ง โดยทำให้เรามองปัญหามะเร็งในภาพที่กว้างและครอบคลุมมากขึ้น รวมถึงพิจารณาปัจจัยจากสิ่งแวดล้อม อาหาร และวิถีชีวิตที่มีผลต่อการเกิดโรคมะเร็งนอกเหนือจากพันธุกรรมเพียงอย่างเดียว บทความดังกล่าวมีชื่อว่า “The end of the genetic paradigm of cancer” (การสิ้นสุดของกระบวนทัศน์ทางพันธุกรรมของมะเร็ง) โดย Huang S, Soto AM, Sonnenschein C เผยแพร่เมื่อวันที่ 18 มีนาคม 2025 ในวารสาร PLOS Biology
