บทความเรื่อง The promise of micro-credentials? The road to recognition (1) เตือนมหาวิทยาลัยเรื่อง disruption ด้านวิทยฐานะ ที่ผมตีความว่า ต่อไปวิทยฐานะจะพ่ายแพ้ “สมรรถฐานะ” ปริญญาหรือประกาศนียบัตรว่าเรียนจบสาขานี้โน้น จะสู้คำรับรองสมรรถนะในการทำงานไม่ได้ และคำรับรองสมรรถนะจะมาในรูปแบบของ “จุลสมรรถนะ” (micro-credential) คือเน้นสมรรถนะเฉพาะด้านที่ไปทำงานได้
เถียงตัวเองว่า ต่อไป “วิทยฐานะ” จะตีคู่กับ “สมรรถฐานะ” รับใช้ความต้องการหรือจุดเน้นที่ต่างกัน “สมรรถฐานะ” จะกระตุ้นให้ “วิทยฐานะ” ปรับตัวยกระดับคุณค่าขึ้นไป ซึ่งผมมองว่าสามารถทำได้มากมาย คือมีโอกาสมากมายที่การเรียนเพื่อปริญญาจะยกระดับคุณค่าของตน
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง คุณค่าในด้านการพัฒนาบัณฑิตให้เป็น change agent ให้แก่สังคม โดยที่หลักสูตรระดับปริญญาตรี จะต้องเป็น agentic education มีส่วนจัดการเรียนรู้เพื่อหนุนให้เยาวชนที่เข้าเรียนระดับปริญญาตรี ได้พัฒนาความเป็น “ผู้ก่อการ” ตามที่ผมได้บันทึกไว้แล้วที่ (๑)
บัณฑิตต้องไม่คิดเฉพาะเพื่อการทำมาหากินของตนเท่านั้น ต้องคิดถึงสังคมส่วนรวมด้วย
วิจารณ์ พานิช
๑๐ มี.ค. ๖๔
