“A study of model for vector control as sustainable by community participatory on Dengue”

จำเป็นศรี คันธวงศ์
สำนักโรคติดต่อนำโดยแมลง กรมควบคุมโรค

ผลการศึกษา
การมีส่วนร่วมของชุมชนและทีมวิจัยได้ร่วมคิด ร่วมทำและร่วมประโยชน์ดังนี้ ผู้นำหมู่บ้านทั้ง 9 หมู่ ให้ความร่วมมือดี หัวหน้าทีมวิจัยผลักดันแกนนำหมู่ที่ 4 ร่วมกันช่วยขับเคลื่อนชุมชนภาคประชาคมครั้งที่ 1 และ 2 ของหมู่ที่ 9 สำเร็จ และแกนนำผลักดันหัวหน้าทีมวิจัยให้ขยายผลการประเมินความเสี่ยงในโรงเรียน และสามารถปฏิบัติการเข้าถึง 5 โรงเรียน จัดตั้งธนาคารปลากินลูกน้ำขึ้นที่หมู่ที่ 4 จำนวน 2 แห่ง และหมู่ที่ 4 และ 5 เพาะเลี้ยงไว้แห่งละ 1 บ่อ เพื่อการสนับสนุนในชุมชน สำหรับประเมินความเสี่ยงกระทำใน 3 ด้าน คือ คน สิ่งแวดล้อมและตัวยุง ด้านความชุกชุมของลูกน้ำยุงลายในจำนวน 570 ครัวเรือน พบว่า ค่าดัชนีของลูกน้ำยุงลายมีนร้อยละ 80 และค่าดัชนีของภาชนะที่มีลูกน้ำยุงลายร้อยละ 57 มีตุ่มโอ่งมากที่สุด และเมื่อมีการเปรียบเทียบการกำจัดลูกน้ำทุก 7 วัน ของนักเรียน 306 คน จำนวน 2 ครั้ง ห่างกัน 1 สัปดาห์ พบว่า ความชุกชุมของลูกน้ำยุงลายในภาชนะที่มีมากกว่า 10 ตัวลดลงร้อยละ 8 (ครั้งที่ 1, 2 มีร้อยละ 42.34) แสดงถึงพฤติกรรมกำจัดลูกน้ำเกิดการเปลี่ยนแปลงและเมื่อสุ่มสำรวจโดยใช้ตัว ลูกน้ำชี้วัดและประเมินความเสี่ยง เมื่อพบว่าอยู่ในระดับความเสี่ยงมาก หลายครัวเรือนก็ยอมรับและแก้ไข ซึ่งสอดคล้องกับกำนันตำบลคลองกิ่วยอมรับว่าการประเมินความเสี่ยงเป็นสิ่ง ที่ดีต่อชุมชน แม้จะเป็นสิ่งใหม่ที่ไม่เคยทำ


จากการนำเสนอผลงานทางวิชาการ
การประชุมวิชาการประจำปีกระทรวงสาธารณสุข ครั้งที่ 13 ประจำปี 2548