วันที่ 5 มีนาคม 2562

สำนักงานเกษตรจังหวัดตาก ได้รับอนุมัติงบประมาณจากจังหวัดตาก ให้ดำเนินการโครงการส่งเสริมการเกษตรแบบบูรณาการ กิจกรรมหลักส่งเสริมพัฒนาศักยภาพทางการเกษตรและปศุสัตว์ในพื้นที่จังหวัดตาก โดยแบ่งออกเป็นกิจกรรมย่อย 2 กิจกรรม คือ กิจกรรมย่อยส่งเสริมการผลิตพืชปลอดภัย และกิจกรรมย่อยส่งเสริมและพัฒนาเกษตรกรสู่ Smart farmer ดำเนินงานภายใต้โครงการงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2562 ตามแผนปฏิบัติราชการประจำปีของจังหวัด ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2562 ของจังหวัดตาก

กิจกรรมย่อยส่งเสริมและพัฒนาเกษตรกรสู่ Smart Farmer ดำเนินการในพื้นที่ 9 อำเภอของจังหวัดตาก โดยมีการแบ่งทีมงานที่รับผิดชอบโครงการออกเป็น 2 ทีม ทีม ก และทีม ข โดยทีม ก รับผิดชอบดำเนินการอำเภออุ้มผาง อำเภอพบพระ อำเภอแม่สอด อำเภอแม่ระมาด และอำเภอท่าสองยาง ทีม ข รับผิดชอบดำเนินการอำเภอวังเจ้า อำเภอเมืองตาก อำเภอบ้านตาก และอำเภอสามเงา เกษตรกรเป้าหมายจำนวนอำเภอละ 50 คน รวม 450 คน

เริ่มก้าวเดิน เริ่มดำเนินการกิจกรรมจัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ วิเคราะห์ตนเอง ปรับแนวคิด และสร้างแรงจูงใจ ในวันที่ 5 มีนาคม 2562 โดยทีม ก เริ่มที่อำเภอพบพระ จังหวัดตาก เกษตรกรประกอบอาชีพเกษตรกรรม ปลูกพืชหลากหลายชนิด เช่น กล้วยหอมทอง กล้วยไข่ กล้วยน้ำว้า กล้วยเล็บมือนาง พืชสวน พืชไร่ และพืชผสมผสาน จากการวิเคราะห์ศักยภาพของพื้นที่และเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการแล้ว พบว่า เกษตรกรมีทักษะและกระบวนผลิตพืชที่เป็นระบบ สามารถวิเคราะห์จุดแข็งและจุดอ่อนของตนเองได้ โดยจุดแข็งของเกษตรกร คือ สภาพพื้นที่ในการทำการเกษตรอุดมสมบูรณ์ มีแหล่งรับซื้อผลผลิตมากมาย มีตลาดสินค้าเกษตรส่งออกต่างประเทศ และมีแหล่งเงินทุนในพื้นที่ ในส่วนของจุดอ่อนของเกษตรกร คือ ต้นทุนในการทำการเกษตรค่อนข้างสูงส่งผลทำให้รายรับค่อนข้างน้อย เกษตรกรยังไม่สามารถเข้าถึงการทำสัญญาแบบเกษตรพันธสัญญาได้ รวมไปถึงข้อตกลงต่างๆที่บริษัทรับซื้อผลผลิตในพื้นที่ บางพื้นที่มีการระบาดของโรคและแมลงในช่วงฤดูกาลผลิตพืช จากการรวบรวมปัญหาและจุดอ่อนของเกษตรกร จึงได้กำหนดเป็นหลักสูตรในการพัฒนาศักยภาพของเกษตรกร โดยยึดโมเดลโรงเรียนเกษตรกรขึ้น มีหลักสูตรสำหรับเกษตรกรจำนวน 5 หลักสูตร คือ การจัดทำแผนการผลิตรายบุคคลและรายกลุ่ม การบริหารจัดการแปลงและผลผลิต การบริหารจัดการศัตรูพืช การตลาด และการบริหารจัดการกลุ่มและเงินทุน ซึ่งได้กำหนดให้เกษตรกรได้เรียนรู้จากการสอบถามปัญหาและนำมากำหนดเป็นหลักสูตรเฉพาะเพื่อแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นในพื้นที่ และแก้ไขปัญหาให้เกษตรกรได้ตรงตามความต้องการของเกษตรกร

นอกจากนี้ยังมีการระดมความคิดเห็นของเกษตรกรในการจัดตั้งแปลงเรียนรู้ประจำอำเภอพบพระ โดยได้คัดเลือกแปลงของพี่เอก Young Smart Farmer ปี 2562 ของอำเภอพบพระ เป็นแปลงเรียนรู้ต้นแบบ เพื่อให้เกษตรกรภายในอำเภอได้เข้ามาศึกษากระบวนการคิด กระบวนการผลิต การดูแลรักษา ตลอดจนถึงการเก็บเกี่ยวและทำการตลาดสินค้าเกษตร ซึ่งทางพี่เอกได้ให้ความร่วมมือและยินดีที่จะเสียสละพื้นที่ของตนเองเพื่อเป็นแปลงต้นแบบให้กับเกษตรกรในพื้นที่และยินดีให้เกษตรกรเข้ามาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ได้ตลอดเวลาอีกด้วย ซึ่งในส่วนของำนักงานเกษตรจังหวัดตากจะให้การสนับสนุนวัสดุการเกษตรเพื่อจัดทำเป็นแปลงต้นแบบของโรงเรียนเกษตรกรต่อไป

จากขั้นตอนและกระบวนการทำงานในวันนี้ทำให้ได้เรียนรู้ว่า การกำหนดหลักสูตรหรือกำหนดหัวข้อของการอบรมจำเป็นต้องรับฟังความคิดเห็นและความต้องการของเกษตรกรก่อน เพื่อสามารถแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นกับตัวของเกษตรกรเองได้ตรงจุด ตรงประเด็น ตรงตามความต้องการของเกษตรกร ทั้งนี้การจัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในแต่ละครั้ง นักส่งเสริมการเกษตรเองต้องรับฟังความคิดของเกษตรกรก่อน หากไม่รับฟังจะทำให้การทำงานในพื้นที่เป็นด้วยบรรยากาศที่ไม่น่าทำงาน ทำงานไม่สนุก และเกิดความเบื่อในการทำงาน แต่หากยอมรับฟังและร่วมกันแก้ไขปัญหาที่เกดขึ้นร่วมกับเกษตรกรจะทำให้บรรยากาศในการทำงานเป็นไปด้วยความเพลิดเพลิน ผมกล้ารับรองได้เลยว่าถ้าทำงานสนุกและเติมความคิดสร้างสรรค์เข้าไป งานทุกอย่างจะออกมาดีแน่นอน