เมนูเด็ดที่ธรรมดา แต่ไม่ธรรมดา

วันนี้มาแนะนำเมนูอร่อย....จากส่วนหนึ่งของมะพร้าว   จังหวัดชุมพรเป็นจังหวัดหนึ่งในภาคใต้ที่อุดมสมบูรณ์ไปด้วยมะพร้าว มองไปทางไหนก็หาต้นมะพร้าวให้ดูได้ไม่ยาก  ก่อนที่จะแนะนำเมนูอร่อยเรามาดูรายละเอียดของต้นมะพร้าวกันก่อนค่ะ

    มะพร้าวเป็นต้นไม้ประเภทปาล์ม   โตได้ดีในประเทศแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เช่น ไทย  อินโดนีเซีย กัมพูชา เวียดนาม ลาว พม่า   เป็นไม้ที่ปลูกง่าย  ไม่ต้องดูแลมาก  ปลูกทิ้งไว้ประมาณ 5 ปี  ก็ได้ผลผลิตแล้วค่ะ ประโยชน์ของมะพร้าวมีตั้งแต่  ใบ ยอด  ดอก  ผลอ่อน  ผลแก่  จาวมะพร้าว  กะลามะพร้าว  ใบมะพร้าว  ก้านใบมะพร้าว ไม้จากต้นมะพร้าว น้ำมะพร้าวอ่อน  เปลือกมะพร้าว  น้ำมันมะพร้าว  โอ๊ย ! เยอะแยะมากมาย  

   ทีนี้  เรามาดูพร้อม ๆ กันดีกว่าค่ะว่าแต่ละส่วนของมะพร้าวใช้ทำอะไรได้บ้าง

        1. ยอดมะพร้าว  หรือหัวมะพร้าว
           ส่วนของยอดมะพร้าว  จะมองไม่เห็นด้วยตาเปล่า เอ๊ะ! มันเป็นอย่างไร  หมายความว่า จะไม่เห็นตราบใดที่เราไม่ตัดต้นมะพร้าวและงัดส่วนปลายสุดของต้นมะพร้าวที่เรียกว่าหัวมะพร้าวข้างในมันออกมา หัวมะพร้าวจะมีสีขาวคล้าย ๆ หน่อไม้  ใช้ทำอาหารได้หลายเมนู  ตั้งแต่ ใบอ่อนต้มจิ้มน้ำพริก  แกงคั่ว  แกงส้ม  ต้มกะทิ

        2. ใบมะพร้าว 
           ใบมะพร้าว  จะมี 2 ลักษณะ  คือ  ใบแก่  และใบอ่อน  ใบมะพร้าวแก่ก้านใบจะเป็นสีน้ำตาล 
ถ้ายังเห็นเป็นใบสีเขียว ๆ จะเป็นใบอ่อน   ในชนบทชาวสวนจะเหลาใบมะพร้าวแก่ให้เหลือแต่ก้านใบเป็นเส้นเล็ก ๆ และนำไปมัดรวมกันเยอะ ๆ ทำเป็นไม้กวาดทางมะพร้าว  ทำไว้ใช้เองตามบ้าน หรือจำหน่ายเป็นรายได้พิเศษก็มี  บางคนนำไปหั่นสั้น ๆ ยาวประมาณ 1 นิ้ว ให้ปลายแหลม ๆ ใช้ทำเป็นไม้กลัดห่อขนมที่ทำจากใบตอง   เป็นภูมิปัญญาชาวบ้านวิธีหนึ่งที่นับวันจะหายไปจากการดำรงชีวิตของคนไทย

        3. จั่นมะพร้าว หรือช่อดอก

            จั่นมะพร้าวหรือช่อดอก จะมีน้ำอยู่ข้างในมีรสหวานตามธรรมชาติ  นิยมนำมาเคี่ยวทำน้ำตาล เรียกว่าน้ำตาลมะพร้าว  ใช้ทำขนมหรือทำอาหารได้อร่อยมาก

        4. ผลมะพร้าว 
           ไม่มีใครที่ไม่รู้จักผลมะพร้าว  ผลมะพร้าวมีประโยชน์ตั้งแต่ผลอ่อน  และผลแก่  มะพร้าวมีหลายสายพันธุ์  มีทั้งพันธุ์ที่ใช้กินผลอ่อนที่เรียกว่ามะพร้าวอ่อน จะเป็นมะพร้าวที่มีต้นเตี้ย  ในสมัยเด็ก ๆ ในสวนหลังบ้านจะมีมะพร้าวที่เรียกว่ามะพร้าวนกคุ่ม ในปัจจุบันไม่แน่ใจว่าจะสูญพันธุ์ไปหรือยัง ลูกมีขนาดเล็ก แต่ติดลูกดก  น้ำมีความหวานหอมอร่อย  และอีกสายพันธุ์หนึ่งเป็นพันธุ์ที่ใช้ในงานอุตสาหกรรม จะมีลำต้นสูง มีผลโต  เช่น นำเนื้อมะพร้าวไปทำอาหาร  หรือแปรรูปไปทำเป็นน้ำมันมะพร้าว  หรือเป็นส่วนประกอบของเครื่องสำอางต่าง ๆ ก็ได้  ถ้าพูดวันนี้คงยาวมาก

        5. จาวมะพร้าว
            จาวมะพร้าวรับประทานได้ รสชาติหวานนิด ๆ  จะมีลักษณะทรงกลมสีขาวเล็ก ๆ จนถึงโตเต็มพื้นที่ในลูกมะพร้าว  ที่เก็บไว้นาน ๆ  จนมีหน่อมะพร้าวงอกออกมาจากลูกมะพร้าว ถ้าเอาเปลือกมะพร้าวออกจะเห็นจุดเล็ก ๆ ที่อยู่บนกะลามะพร้าว  (จะมีจุด 3 จุด)  สังเกตดูว่าถ้ามีหน่อเล็ก ๆ งอกออกมาจุดเล็ก ๆ บนลูกมะพร้าวลูกนั้นจะมีจาวมะพร้าว  จาวมะพร้าวจะมีฮอร์โมนชนิดหนึ่งมีชื่อว่า “ฮอร์โมนออกซิน” เขาว่าถ้านำน้ำจากจาวมะพร้าวไปรดต้นไม้ จะทำให้ต้นไม้เติบโตได้ดีค่ะ

        6. กะลามะพร้าวอ่อน 
            กะลามะพร้าวอ่อน  คือ ส่วนของมะพร้าวที่หุ้มเนื้อมะพร้าวที่ยังไม่แข็ง มีสีน้ำตาลอ่อน อยู่ภายในลูกมะพร้าวที่ยังอ่อนอยู่  เราจะนำส่วนกะลามะพร้าวอ่อนนี้ไปทำอาหารได้ เช่น แกงคั่ว  ซึ่งเป็นเมนูโปรดของหลายคนทีเดียว

        7. กะลามะพร้าวแก่
            กะลามะพร้าวแก่ คือ ส่วนของมะพร้าวที่หุ้มเนื้อมะพร้าวที่แข็งแล้ว มีสีน้ำตาลเข้ม ส่วนมากจะขูดเนื้อมะพร้าวไปใช้แล้ว  เหลือแต่กะลาเปล่า ๆ  การนำกะลามะพร้าวแก่ไปใช้ประโยชน์ได้หลายอย่างเช่น  นำไปทำเป็นเฟอร์นิเจอร์ตกแต่งบ้าน เครื่องครัว  ทำภาชนะใส่อาหาร  ทำกระถางต้นไม้ประดับตกแต่ง  แม้แต่นำไปเผาถ่านก็มี

        8. น้ำมะพร้าว 
           น้ำมะพร้าวอ่อนเป็นอะไรที่รับประทานแล้วสดชื่น  ถ้าใครรับประทานทุกวัน จะเป็นสาวสองพันปี (อันนี้ไม่รับประกัน)  แต่ก็ถือว่าเป็นของดีอย่างหนึ่ง  อย่างน้อยก็เป็นเครื่องดื่มจากธรรมชาติที่ไม่มีการปนเปื้อนหรือใส่สารสกัดเพิ่มความหวานอื่น ๆ ที่ร่างกายไม่ต้องการ  อีกอย่างหนึ่งคือนำน้ำมะพร้าวไปทำเป็นวุ้นมะพร้าว  คงเคยรับประทานกันนะค่ะ

        9. ต้นมะพร้าว
            ต้นมะพร้าวที่ปลูกมานานหลายสิบปี  จะมีไม้ที่มีเนื้อแข็ง ทนทาน  สามารถนำไปสร้างบ้านได้เลยทีเดียวค่ะ  หรือจะนำไปทำเฟอร์นิเจอร์ก็มีความสวยงามไม่แพ้ไม้ชนิดอื่น ๆ 

        รู้จักมะพร้าวกันพอสมควร วันนี้เราจะไม่วิเคราะห์เศรษฐกิจของเกษตรกรที่ปลูกมะพร้าว เพราะถ้าพูดถึงจะเครียดกันทันที เพราะในปัจจุบันชาวสวนขายมะพร้าวได้ลูกละ 2 บาท  ด้วยเหตุผลอะไรก็ช่างมันเถอะเอาเป็นว่าเราอย่าไปพูดถึงมันเลย  แต่จะขอแนะนำเมนูเด็ดที่หลายคนไม่เคยรู้จัก  และยังไม่รู้ว่าส่วนของมะพร้าวชนิดนี้นำมารับประทานได้  นั่นคือ  พระเอกของเรา  “กะลามะพร้าวอ่อน”  หรือภาษาใต้เรียกว่า “เหมงพร้าว”

        สาเหตุของการเขียนบันทึกนี้  เพราะลูกชายซึ่งเป็นเด็กในสมัยยุคไทยแลนด์ 4.0  ไม่รู้จัก “เหมงพร้าว”  ทั้งที่อยู่จังหวัดชุมพรมาหลายปี  เสียชื่อคนใต้หมดเลย  เมื่อคุยกันในกลุ่มเพื่อนทำให้มึน ๆ ว่ามันคืออะไร  เป็นอย่างไร แม่ก็เลยถือโอกาสทำ “แกงเหมงพร้าว”  ให้กินกันในวันนี้  มาดูกันค่ะ

ส่วนผสม

       1. เหมงพร้าว จำนวน 2 ผล


 2. เนื้อสัตว์ เช่น หมู  ไก่  เนื้อวัว  จำนวน 1 ถ้วย  หรืออาจจะเป็นหมูย่างก็อร่อยค่ะ

3. หัวกะทิ จำนวน 1/2 ถ้วย  หางกะทิ จำนวน  1 ถ้วย

   4. เครื่องแกงเผ็ด หรือแกงเขียวหวาน  จำนวน 3 ช้อนโต๊ะ  กะปิดี จำนวน 1 ช้อนโต๊ะ  น้ำปลา 1ช้อนโต๊ะ  น้ำตาลปี๊บ 1/2 ช้อนโต๊ะ

5. พริกชี้ฟ้าแดง  ใบมะกรูด 

วิธีทำ

  1. นำเหมงพร้าวที่เตรียมไว้มาหั่นบาง ๆ  และน้ำไปแช่น้ำใส่เกลือเล็กน้อย และหมั่นเทน้ำฝาดสีน้ำตาลซึ่งเป็นยางของมะพร้าวทิ้งสัก 3 ครั้ง  จะได้เหมงพร้าวที่ขาว น่ารับประทาน

2. นำหางกะทิ ตั้งไฟปานกลาง  ใส่เครื่องแกงเขียวหวาน กะปิ  น้ำตาล น้ำปลา  เดือดแล้วให้ใส่เหมงพร้าวลงไปเคี่ยวให้นิ่ม

3. นำเนื้อสัตว์ที่เตรียมไว้ ใส่ในหม้อเคี่ยวจนเนื้อสัตว์สุก  แล้วใส่หัวกะทิ  พริกชี้ฟ้าแดง  ใบมะกรูด

4. เสริฟ พร้อมข้าวสวย  หรือขนมจีน  ก็ได้ค่ะ

เสร็จแล้วค่ะ  เมนูอร่อย  ของทุกคนในครอบครัว  ทำง่าย สบายกระเป๋า   เชิญชิมค่ะ