ดังที่กล่าวมาแล้วว่า การกำหนดอิริยาบทย่อย เป็นการอุดช่องในการปฏิบัติดังนั้นจึงต้องกำหนดในทุกขณะจิตเมื่ออยู่ในการปฏิบัติ การปฏิบัติในอิริยาบทใหญ่จึงจะได้ผล การกำหนด จะต้องกำหนดให้ละเอียด ..เมื่อกำหนดในการทำกิจธุระส่วนตัวเรียบร้อยแล้ว การจะเดินไปศาลาปฏิบัติธรรมก็ต้องกำหนด ปูอาสนะรองนั่ง ก็ต้องกำหนด การกราบพระก็ต้องกำหนด แม้กระทั้งการถอดแว่นตาสวมแว่นตาก็ต้องกำหนด ก่อนจะลุกขึ้นเดินจงกรมก็ต้องกำหนด เป็นอุดช่องว่างและปล่อยให้อารมณ์ไหลไปโดยไม่กำหนด
วิธีกำหดน ฉันอาหาร เมื่อจัดอาหารใส่จานและนั่งเอามือวางบนหัวเข่าแล้ว ให้เร่ิมกำหนดดังนี้ ขณะเอื้อมมือไปจับช้อนกำหนดว่า ไปหนอๆๆ ขณะมือถูกช้อน กำหนดว่า ถุกหนอ ขณะจับกำหนดว่า จับหนอ ขณะตักอาหารกำหนดว่า ไปหนอๆๆ ขณะช้อนถูกอาหารกำหนดว่ ถูกหนอ ขณะตักกำหนดว่า ตักหนอๆๆ ขณะยกอาหารมากำหนดว่า มาหนอๆๆ ขณะเทอาหารใส่ข้าวกำหนดว่าเทหนอๆๆ ขณะคนอาหารกับข้าวกำหดนว่า คนหนอๆๆ ขณะตักอาหารกับข้าวกำหนดว่า ตักหนอๆๆ ขณะยกขึ้นกำหนดว่า ยกหนอๆๆ ขณะที่ช้อนถึงปากกำหนดว่า ถึงหนอ ขณะอ้าปากกำหนดว่า อ้าหนๆๆ ขณะใส่ช้อนเข้าปากกำหนดว่า ใส่หนอ ถ้ารู้ถึงรสอาหาร กำหนดว่ รสหนอ ๆๆ ขณะปิดปากกำหนดว่ ปิดหนอ ขณะดึงช้อนออกกำหนดว่ ดึงหนอ ขณะมือลงกำหนดว่า ลงหนอๆๆ ขณะช้อนถูกจานกำหนดว่า ถูกหนอ ชณะเคี้ยวอาหารกำหนดว่ เคี้ยวหนอๆๆ โดยเอาสติรู้ที่อาการเคลื่อนไหวของขากรรไกรที่กำลังเคีั้ยวอยู่(ควรหลับตาเค้ยวป) ขณะกลืนอาหารกำหนดว่า กลือนหนอๆๆ แล้วเริ่มกำหนดตักใหม่ ให้กำหนดอย่างนี้ไปจนอิ่ม ขณะรู้สึกอิ่มกำหนด อิ่มหนอๆๆ
วิธีกำหนด ดื่มน้ำ ขณะฉันอาหารอยู่หรือฉันอิ่มแล้ ถ้าจะดื่อมน้ำให้กำหนดอยากดืืดมหนอๆๆ ขณะเห็นขวดน้ำ กำหนดว่า เห็นหนอๆๆ ขณะเอื้อมมือไปจับขวดน้ำกำหนดว่ ไปหนอๆๆ ขณะมือถูกขวดน้ำกำหนดว่า ถูกหนอ ขณะจับกำหนดว่า จบหนอ ขณะนำขวดไปกำหนดว่า ไปหนอๆๆ ขณะเทน้ำลงกำหนดว่า เทหนอๆๆ ขณะเอียงขวดขึ้นตัังกำหนดว่า ไปหนอๆๆ ขณะเท้ำลงกำหนดว่า เทหนอๆๆ ขณะเอียงขวดขึ้นตั้งกำหนดว่า ขึ้นหนอๆๆ ขณะวางขวดลงกำหนดว่า ลงหนอๆๆ ถูกหนอ ขณะปล่อยมือกำหนดว่าปล่อยหนอๆๆ ขณะเคลื่อนมือไปจับแก้วกำหนดว่ ไหนอๆๆ ขณะมือถูกแก้วน้ำกำหนดว่า ถุกหนอ ขณะจับกำหนดว่ จับหนอๆ ขณะยกแก้วขึ้นกำหดดว่า ยกหนอๆๆ ขณะที่แก้วถึงปากกำหนดว่า ถูกหนอ ขณะเอียงแก้วดื่มกำหนดว่า เอียงหนอ ขณะดูดน้ำกำหนดวา ดูดหนอ อมหนอๆๆ ขณะกลืนนำลงคอกำหนดว่า กลืนหนอๆๆ ขณะเอาแก้วลงกำหนว่า ลงหนอๆๆ ขณะแก้วถึงพื้นกำหนดว่า ถุกหนอ ขณะปล่อยมือกำหนดว่าปล่อยหนอๆๆ ต่อจากนี้ไป จะทำอะไรก็กำหนดรู้ตามความเป็นจริง
เมื่อฉันอิ่มแล้ว ขณะเก็บของใช้ต่างๆ หรือเก็บกวาดสถานที่ ก็ต้องมีสติกำหนดรู้ด้วยอยาให้ขาดสติกำหนดรู้ การล้างบาตรให้กำหนดตามสถานที่ บางแห่งอาจใช้ก๊อกน้ำ บางแห่งอาจใช้ตักจากโอ่ง ให้กำหนดตามความเป้นจริง โดยการรุ้ตามอาการเคลื่อนไหวของ"มือ"ทุกขณะ
- คู่มือการปฎิบัติวิปัสสนากัมมัฎฐาน (สายอิรยาปถปัพพะ หรือ ยุบหนอพองหนอ)
