ระบบความเชื่อ 4

ยูมิ
ติดตาม ผู้ติดตาม 
ติดต่อ

สถาบันทักษิณคดีศึกษาก็เป็นอีกหนึ่งสถาบันที่เชิดชูศิลปวัฒนธรรมท้องถิ่นปักษ์ใต้ของประเทศไทย ปัจจุบันเป็นหน่วยงานหนึ่งสังกัดมหาวิทยาลัยทักษิณ มีที่ตั้งอยู่ที่บ้านอ่าวทราย หมู่ที่ 1 ตำบลเกาะยอ อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา ซึ่งมีประวัติที่น่าสนใจมากว่า ในปี พ.ศ. 2511 นั้นวิทยาลัยวิชาการศึกษา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ได้เปิดวิทยาเขตประจำภาคใต้ขึ้นและได้มอบหมายให้อาจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ ซึ่งขณะนั้นท่านเป็นอาจารย์ประจำอยู่วิทยาลัยครูสงขลา โดยให้มาปฏิบัติราชการอยู่ที่วิทยาลัยวิชาการศึกษาสงขลาในตำแหน่งหัวหน้าภาควิชาภาษาไทย

จากการที่อาจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ได้นำกลุ่มนิสิตออกภาคสนามเพื่อเก็บรวบรวมข้อมูลทางไทยคดีศึกษาและผลจากการเก็บข้อมูลดังกล่าวนั้นทำให้ได้รับข้อมูลทางวัฒนธรรมท้องถิ่นปักษ์ใต้เป็นจำนวนมาก ทั้งที่เป็นวัตถุของจริง สมุดข่อย ข้อมูลที่เป็นบทสัมภาษณ์อยู่ในรูปแบบบันทึกเสียง ภาพถ่าย ภาพสไลด์ และภาพยนตร์ พร้อมทั้งได้ค้นพบว่า ข้อมูลทางวัฒนธรรมท้องถิ่นปักษ์ใต้ที่มีคุณค่ายิ่งบางส่วนกำลังจะสูญหายไป จึงมีความจำเป็นอย่างรีบด่วนในการเก็บรักษา การจัดเก็บข้อมูลจึงได้เริ่มทำอย่างเป็นระบบมีแบบแผนและรัดกุมที่สุด

ต่อมาในปลายปี พ.ศ. 2514 ภาควิชาภาษาไทยได้ดำเนินการจัดทำห้องพิเศษเพื่อจัดเก็บข้อมูลต่าง ๆ ที่ได้รวบรวมเอาไว้ โดยส่วนมากเป็นวรรณกรรมลายลักษณ์ หนังสือบุด สมุดข่อย และข้อมูลซึ่งบันทึกไว้ในแถบบันทึกเสียงและได้ตั้งชื่อห้องแห่งนี้ว่า ห้องวรรณกรรมท้องถิ่นภาคใต้ ซึ่งถือได้ว่าเป็นแสงเทียนเล่มแรกถูกจุดประกายแสงเจิดจ้ากลายมาเป็นสถาบันทักษิณคดีศึกษาโดยได้รับการพัฒนาสืบต่อมาเป็นลำดับ เริ่มจากห้องวรรณกรรมท้องถิ่นภาคใต้ ต่อมาได้จัดทำเป็นโครงการศูนย์ส่งเสริมภาษาและวัฒนธรรมภาคใต้ ในปี พ.ศ. 2518 และต่อจากนั้นมา โครงการ ฯ ก็ได้เริ่มยกฐานะขึ้นเป็นสถาบันทักษิณคดีศึกษาในปี พ.ศ. 2523 โดยมีอาจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์เป็นผู้อำนวยการสถาบันทักษิณคดีศึกษาเป็นคนแรก

การดำเนินงานมีความเจริญก้าวหน้ามาเป็นลำดับและได้พิจารณาเห็นว่าทรัพยากรทางด้านวัฒนธรรมของภาคใต้มีคุณประโยชน์ทรงคุณค่าอย่างมาก จึงสมควรจัดเก็บรักษาไว้อย่างดีพร้อมทั้งมีการส่งเสริมอนุรักษ์ทรัพยากรเหล่านั้น เพื่อให้เป็นฐานคิดในการพัฒนาประเทศทั้งทางด้านเศรษฐกิจ สังคม การเมืองและการปกครอง โดยจะต้องมีการขยายงานด้านพิพิธภัณฑ์คติชนวิทยาและด้านอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกัน เพื่อจัดทำให้ครบวงจรและมีศักยภาพสูงพอที่จะเป็นฐานรองรับการขยายงานได้

เมื่อศึกษาพื้นที่เดิมไม่สามารถจะขยายได้เนื่องจากต้องการใช้พื้นที่มาก จึงได้มีการออกสำรวจพื้นที่ใหม่ก็ได้ค้นพบว่า บริเวณเกาะยอถือว่าเป็นสถานที่เหมาะสมที่สุดคือบริเวณบ้านอ่าวทราย หมู่ที่ 1 ตำบลเกาะยอ อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา โดยในระยะแรกสามารถจัดหาที่ดินสำหรับใช้ในการก่อสร้างได้ 22 ไร่ พร้อมกับโครงการขยายพิพิธภัณฑ์คติชนวิทยา เพื่อขอรับงบประมาณสำหรับการก่อสร้างที่ทำการใหม่ ซึ่งโครงการดังกล่าวได้งบประมาณ จำนวน 21,374,097.00 บาท โดยเป็นงบประมาณผูกพัน 3 ปี คือในปี พ.ศ. 2530-2532 การดำเนินงานเริ่มประกอบพิธีวางศิลาฤกษ์ เมื่อวันที่ 7 พฤศจิกายน 2530 โดยนายกรัฐมนตรีในขณะนั้นคือ ฯพณ ฯ พลเอกเปรม ติณสูลานนท์ เป็นประธานในพิธี ต่อมาการก่อสร้างได้แล้วเสร็จภายในปี พ.ศ. 2534 และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพล อดุลยเดช ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์เป็นองค์ประธานในพิธีเปิดสถาบันทักษิณคดีศึกษา เมื่อวันที่ 22 กันยายน 2534

ในปี พ.ศ. 2535 สถาบันทักษิณคดีศึกษาได้รับงบประมาณให้ก่อสร้างอาคารนวมภูมินทร์ เพื่อเฉลิมพระเกียรติเนื่องในวโรกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเจริญพระชนมายุครบ 5 รอบ และได้ทำการก่อสร้างจนแล้วเสร็จในปี พ.ศ. 2537 ภายหลังการตกแต่งภายในอาคารเสร็จแล้ว พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ได้ทรงพระกรุณา โปรดเกล้า ฯ ให้สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช ฯ สยามมกุฎราชกุมาร เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์เป็นองค์ประธานในพิธีเปิดอาคารนวมภูมินทร์ เมื่อวันที่ 6 กันยายน 2539

สถาบันทักษิณคดีศึกษาก็ได้พัฒนามาอย่างต่อเนื่อง จนเป็นที่ประจักษ์และเป็นที่ยอมรับของทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศโดยเฉพาะประเทศในแถบภูมิภาคอาเซียน

ในปี พ.ศ. 2543 ทางสถาบันทักษิณคดีศึกษา ได้รับรางวัลดีเด่นประเภทแหล่งท่องเที่ยวทางวัฒนธรรมและโบราณสถาน จากการประกวดรางวัลอุตสาหกรรมท่องเที่ยวไทย ( Thailand Tourism Award ) ซึ่งเป็นการจัดโดยการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ลำดับต่อมาในปี พ.ศ. 2548 ทางสถาบันทักษิณคดีศึกษา ได้รับรางวัลหน่วยงานดีเด่นของชาติ สาขาการเผยแพร่เกียรติภูมิของไทย จากสำนักงานเสริมสร้างเอกลักษณ์ของชาติ สำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรีและในปี พ.ศ. 2553 ได้รับรางวัลดีเด่นประเภทแหล่งท่องเที่ยวนันทนาการเพื่อการเรียนรู้ จากการจัด ประกวดรางวัลอุตสาหกรรม ท่องเที่ยวไทย ( Thailand Tourism Award ) ครั้งที่ 8 ซึ่งเป็นการจัดโดยการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยอีกเช่นกัน จึงถือว่าเป็นความภาคภูมิใจอย่างหนึ่งของหน่วยงานในมหาวิทยาลัยทักษิณ ที่ได้ทำหน้าที่ในการเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ทางศิลปะและวัฒนธรรมที่สำคัญยิ่งของภูมิภาคนี้ ( สืบค้นเมื่อ 8 กรกฎาคม 2559 , จาก http://www.ists.tsu.ac.th/)

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน วัฒนธรรมท้องถิ่น



ความเห็น (0)