เวลา ๓ วัน ที่ผมร่วมทีมประเมินภายนอกของ สมศ.  เยี่ยม ๓ เขตการศึกษา   ที่ยังไม่เติบโตเป็นวิทยาเขตของ มอ.  ได้แก่  ภูเก็ต   ตรัง   และสุราษฎร์ธานี   ผมได้เรียนรู้ภาพใหม่ของการเข้าเรียนมหาวิทยาลัยของเด็กในต่างจังหวัด

          นักศึกษาบอกผมว่า  มอ.เป็นมหาวิทยาลัยระดับคุณภาพสูง   ใครเข้าได้ถือว่ามีความสามารถ พ่อแม่ภูมิใจ  ใครจบเป็นบัณฑิต มอ.  จะได้รับการยอมรับจากสังคม

          ผมนึกถึงสมัยกว่า ๓๐ ปีมาแล้ว   ตอนผมไปทำงานที่ มอ. หาดใหญ่   มอ.ไม่มีชื่อเสียง   อาจารย์ของมหาวิทยาลัยบางคนกล่าวเยาะเย้ยดูถูกมหาวิทยาลัย   และแสดงท่าทีและคำพูดเป็นทำนองว่า   ตนเองเป็นผู้เสียสละที่ยอมออกทำงานในมหาวิทยาลัยบ้านนอก

          ผมเรียกอาจารย์ที่แสดงท่าทีฟาดหัวฟาดหางเช่นนี้ว่า "เทวดา"   แต่ มอ. ก็โชคดี ที่มีคนเหล่านี้ไม่มากนัก   และการณ์ก็ค่อยๆ เปลี่ยนไป   จนเวลานี้ มอ. มีชื่อเสียง   ใครได้เข้าไปทำงานหรือเรียนก็รู้สึกภูมิใจ

          ผมได้เรียนรู้ว่า  ชาวบ้านเขารู้กันทั่วไปว่า   อุดมศึกษามีคุณภาพหลายระดับ   มหาวิทยาลัยแต่ละแบบต่างก็มี  "ตลาด"  หรือ  niche  ของตนเอง   นักศึกษาเขาก็เลือกเรียนในสถาบันอุดมศึกษาที่เหมาะต่อเขา

          ผมจึงไม่เห็นด้วย   ที่มีคนพยายามทำให้สถาบันอุดมศึกษาเหมือนกันหมด

วิจารณ์   พานิช
๙  พ.ย.  ๔๙