๒๔/๑๐/๒๕๕๗

***************

ถึงเวลาคืนคนมีคุณภาพสู่ชุมชน?

ผมมีโอกาสได้เข้าร่วมประชุมกับกำนันผู้ใหญ่บ้านในบางครั้ง ประเด็นสำคัญที่พูดถึงก็ไม่พ้น เรื่องการบ้านที่ทางการได้มอบหมายให้ผู้นำชุมชนนำมาบอกกล่าว ขยายต่อชาวบ้าน หัวหน้าคุ้ม ผู้ช่วย กล่าวให้เข้าใจง่ายๆ คือ นโยบายหรือแนวทางการบริหารของรัฐ ที่หวังให้ชาวบ้านปฏิบัติตาม ไม่ขัดขืน ให้เชื่อฟัง การประชุมเป็นแบบรับสนองคำสั่งมากกว่าการถกเถียงแสดงความคิดเห็น ปรึกษาหารือเพื่อการสร้างสรรค์ผลงานร่วมกัน


มีครั้งหนึ่งที่ได้เห็นภาพการประชุมของผู้ใหญ่บ้าน ที่เปิดโอกาสให้คนมีความรู้หรือผู้ขายเมล็ดพันธุ์ข้าวโพดที่ยังหนุ่ม น่าจะพึ่งจบการศึกษาจากมหาวิทยาลัยกันมาใหม่ ๆ แต่ละคนพูดจาฉะฉาน อธิบายขยายความถึงวัสดุ เมล็ดพันธุ์ที่ตนเอง นำมาแสดงหรือนำมาโชว์ว่า มีคุณสมบัติมากมายอย่างไร...สิ่งที่สะท้อนเข้าไปในความคิดหรือความรู้สึกลึกๆ ของผมคือ ทำไมวัยรุ่นน้อง ๆ วัยนี้ ถึงออกจากชุมชนไปแสวงหานายทุน ไปเป็นลูกจ้างของบริษัทเขานอกบ้านของตนเองเมื่อเรียนจบแล้ว ทำไมไม่กลับมาช่วยกันพัฒนาชนบท พัฒนาหมู่บ้านของตนเอง หรือว่ากำลังหาประสบการณ์กันอยู่

แทนที่บุคคลกลุ่มวัยนี้ น่าจะมาเป็นผู้นำ มาเป็นผู้อธิบาย ขยายความเรื่องราวในหมู่บ้านของตน มาทำงานที่สำคัญต่าง ๆ ให้กับหมู่บ้าน งานที่ต้องใช้ความรู้ความสามารถด้านการประชาสัมพันธ์ ประชามติ ประสานงานระหว่างชุมชนกับภายนอก งานกองทุนหมู่บ้าน กองทุนปุ๋ย กองทุนกขคจ.หมอดิน พืชไม้สวนเป็นต้น มองเห็นผู้ที่ทำงานในปัจจุบัน มีอายุล่วง ๔๐ กันแทบจะทุกคน แต่ละคนแต่ละท่านควบหลายตำแหน่ง เป็นทั้ง อสม. เป็น ส.อบต. เป็นผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน เป็นเจ้าหน้าที่กองทุนหมู่บ้าน เป็นคณะกรรมการอะไรต่าง ๆ (เบื้องต้น) ล้วนแล้วแต่หน้าเดิม ๆ หาคนทำงานที่เป็นกำลังมันสมองและกำลังร่างกายรุ่นใหม่ยากถึงยากมาก กลุ่มคนวัยเหล่านี้ เรียนจบสูง มีวุฒิการศึกษาเท่าที่สังเกตคือ ระดับ ปวช. ปวส. เทคนิคเทคโน และปริญญาตรีกันมาก

กลุ่มนักเรียนนักศึกษาต่าง ๆ ดังกล่าวมากลับถูกหน่วยงาน องค์กรเอกชน หรือบริษัทฯ ดึงไปทำงานกันหมด เป็นภาวะสมองไหลจากชุมชนอย่างน่าเป็นห่วง รัฐหรือระบบการศึกษาของไทย ควรจะหันกลับมามองและพิจารณากันอย่างจริงจังได้หรือยัง การศึกษาที่ส่งให้คนออกไปไกลหรือออกไปนอกชุมชนจึงน่าเป็นห่วง

การพัฒนาท้องถิ่นจึงควรส่งเสริมให้มีบุคลากรเพื่อท้องถิ่นที่ไม่ใช่ อบต. อปท. เมืองพัทยาหรือกรุงเทพฯบ้างอย่างน้อยปัญหาการทิ้งขยะอย่างไม่เป็นที่เป็นทาง การตัดไม้ทำลายป่าทำลายต้นน้ำ การขุดลอกคลองถมที่สาธารณะ ก็น่าจะหมดไปได้บ้าง และยังได้ผู้นำรุ่นใหม่ที่ได้รับการศึกษามาอย่างถูกต้อง มาสืบสานต่อยอดสิ่งที่ดีงามต่อไปในอนาคต...ผมคิดและหวังอย่างนั้นนะ

...

ขอบคุณทุกท่านที่สนใจ ขอบคุณ GotoKnow.