ดอกพะยอม

เมื่อช่วงวันแห่งความรัก 13-14 กพ.57 ที่ผ่านมาได้ไปช่วยน้องขายดอกไม้ เมื่อไปถึงฝั่งตรงข้ามซึ่งตรงกับ 3 แยกไฟเขียวเหลืองแดง หลังป้ายหอศิลป์มหาวิทยาลับเชียงใหม่ด้านในรั้ว จะมองเห็นต้นทองกวาวดอกกำลังบานสะพรั่งเต็มต้น ด้านซ้ายมือของต้นทองกวาว มุมรั้วมีต้นไม้อีก 2 ต้น กำลังมีดอกสะพรั่งเต็มต้นเช่นกัน แต่ไม่ทราบว่าคือต้นอะไรแน่ แต่ในใจก็นึกว่าน่าจะเป็นต้นพะยอม เพราะอยู่ใกล้ตลาดพะยอมซึ่งพอจะทราบมาบ้างว่า ที่ชื่อตลาดพะยอมเพราะเมื่อก่อนมีต้นพะยอมมาก

วันนี้น้องเพลิน(คุณอักขณิช ศรีดารัตน์)ได้นำภาพต้นพยอมให้ชมใน FB.อย่างสวยงาม และ มีคุณ Manaspee Dacha ที่ FB.ก็นำมาถามคุณดอกสารภีว่าชื่อ ดอกอะไร เมื่อได้ถามน้องเพลินพร้อมนำภาพให้ชมน้องเพลินก็บอกว่า คือ ต้นพะยอม แถมบอกว่าแถวหอศิลป์มี จึงได้บอกว่าภาพที่ให้ชม คือต้นที่อยู่ที่หอศิลป์  แล้วก็มาทบทวนสรรพคุณของพะยอมอีกครั้ง ความที่ไม่ได้คิดนึกว่าพะยอมส่วนเปลือกนั้นเราเคยได้ชิมลิ้มรสมาแล้วเมื่อตอนเด็กๆ คือการใส่เปลือกพะยอมในกระบอกไม้ที่จะไปลองน้ำตาลสดจากดอกตาลโตนด และดอกมะพร้าว ป้องกันน้ำตาลสดบูด คือ พะยอมชนิดเดียวกัน เมื่อเอ่ยถึงพะยอมก็นึกถึงแต่ดอกเล็กๆสีขาวนวลดอกเป็นกระจุกห้อยเต็มกิ่งหอมมากตามที่ได้ทราบมาแต่ยังไม่เคยได้หอมดอกจริงๆ และจำได้ว่าเป็นดอกไม้บำรุงหัวใจอีกชนิดหนึ่งที่อยากนำมาชงชามาก เคยได้แนะนำบ่อยๆหากใครพบให้นำดอกมาชงชาหรือต้มน้ำดื่มบ้าง นำภาพและสรรพคุณของต้นพะยอมมาฝากนะคะ

 

 

 

 

ต้นพะยอมในภาพ 2 ต้นนี้อยู่ด้านในรั้วหอศิลป์มช.มุมสามแยกไฟแดงเหลืองเขียวซึ่งอีกฝั่งคือสาธาณสุขเชียงใหม่

 

สรรพคุณ

พะยอม    กะยอม ,ขะยอม (อีสาน), ขะยอมดง, พะยอมแดง (เหนือ) ,แคน (เลย),

             พะยอม (สตูล) ,พะยอมทอง, ยอม(ใต้), ยางหยวก(น่าน) , Shorea

ดอก        รสหอมสุขุม  ปรุงเป็นยาแก้ลม บำรุงหัวใจ ลดไข้

เปลือกต้น  รสฝาด   ต้มดื่ม แก้ท้องร่วง แก้ลำไส้อักเสบ

ฝนทา  สมานบาดแผล ชำระแผล

ทุบ  ใส่น้ำตาลสดกันบูด

 

( ขอบคุณสรรพคุณพะยอม จากหนังสือเภสัชกรรมไทยร่วมอนุรักษ์มรดกไทยโดย วุฒิ วุฒิธรรมเวช)

 

พะยอมมีหลายชื่อเรียกตามแต่ละท้องถิ่น พบแล้วเก็บดอกพะยอมหอมไว้บ้างนะคะ นำมาผสมกับชาที่เราดื่มหรือพะยอมอย่างเดียวก็ได้ ล้างให้สะอาดแล้วกดหรือเทน้ำร้อนใส่แช่ไว้สักพักได้ชาธรรมชาติปลอดสารพิษที่หอมดีต่อสุขภาพมากค่ะ ถ้ามีมากเป็นดอกสดก็ผึ่งหรืออบให้แห้ง เก็บไว้ได้นาน หรือจะนำไปทำอาหารอื่นๆ เช่น ทอดไข่เจียว ผัดไข่ ลวกจิ้มน้ำพริก ฯ เช่นเดียวกับดอกไม้อื่นๆที่กินได้นะคะ

 

ต้นทองกวาวที่กล่าวถึง ชมต้นดอกจริงๆงามมากค่ะ พึ่งสังเกตุว่าด้านหลังต้นทองกวาวก็น่าจะมีต้นพยอมอีก 

 

จะนำภาพ ต้นพะยอมสวยๆดอกพะยอมสวยๆชัดๆ ที่ FB.ของ

น้องเพลิน และ คุณ Manaspee Dacha

ฝากไว้ที่เพิ่มความเห็นนะคะ

 

ด้วยความปรารถนาดี  กานดา แสนมณี

วันพุธที่ ๑๙ กุมภาพันธ์ พ.ศ ๒๕๕๗