ส่วนผสมของน้ำยา ( cleaning agent)ที่ใช้ล้างเครื่องมือ ส่วนใหญ่ประกอบด้วย
1.Surfactants เป็นสารลดแรงตึงผิว มีสวนที่ชอบน้ำจะทําการจับกับน้ำ และสวนที่ชอบน้ำมัน จะทําการจับสิ่งสกปรกพวกไขมันที่ไมสามารถละลายน้ำได ทําใหส่งสกปรกหลุดออกไปแลวแขวนลอยอยูในน้ำ
2.Alkaline cleaner จะให้ OH – ส่วนใหญ่ จะใช้ Ammonia (NH3), Soda (Na2CO3), Phosphates, Silicates and Hydroxides (Sodium hydroxide: NaOH) and Potassium hydroxide (KOH ) มีคุณสมบัติ เป็น surfactant , ทำปฏิกิริยากับกรดไขมัน (fatty acids) และกรีเซอรีน (glycerine) ทำให้ละลายน้ำได้ เหมาะกับการทำความสะอาดคราบไขมันที่ฝังแน่น,alkaline บางตัว เช่น phosphates จะจับกับ Ca+ Mg+ ลดความกระด้างของน้ำลงได้ ถ้าใช้สารเคมีที่มีฤทธิ์เป็นด่างสูง (pH>12) ก่อนทิ้งควรทำให้เป็นกลางก่อน
3.Builders กลุ่มสารเคมีที่ใช้ลดความกระด้างของน้ำ ประกอบด้วย
-กลุ่ม phosphates , phosphanates ไปจับกับ Ca+ Mg+ ปัญหาของ phosphate คือ ทำให้สาหร่ายเจริญเติบโต
-กลุ่ม Zeolites ใช้แลกเปลี่ยน Na+ ไอออน
ถ้าเราไม่ได้ใช้น้ำ deionic ล้างเครื่องมือ ควรใช้น้ำยาล้างที่มีส่วนผสมของ builders
4. Corrosion inhibitors สารยับยั่งการกัดกร่อน ขึ้นกับว่าต้องการยับยั้งการกัดกร่อนของโลหะใด เช่น
aluminium จะถูกกัดกร่อนโดย alkaline ถ้าใส่ corrosion inhibitors ลงไป (Aluminium silicates ) จะช่วยลดการกัดกร่อน aluminium
5. Biocides สารทำลายเชื้อ
สารเคมีที่ออกฤทธิ์ทำลายเชื้อ ตัวอย่าง hydrogen peroxide, peracetic acid, sodium hypochlorite and certain ammonium compounds สารทำลายเชื้อบางชนิดมีฤทธิ์ลดลงได้เมื่อผสมกับสารใดๆ เช่น กลุ่ม quaternary ammonia เสื่อมฤทธิ์เมื่อสัมผัสกับ surfactant บางประเภท , โซเดียมไฮโปคลอไรด์จะเสื่อมฤทธิ์เมื่อสัมผัสเลือด
6. Enzymes เอนไซม์ขัดล้าง
เอนไซม์ (proteases ย่อยโปรตีน ,Lipases ย่อยไขมัน , ) จะย่อยสลายโมเลกุลของโปรตีน ไขมัน คาร์โบไฮเดรต ที่ยาวให้เป็นโมเลกุลที่สั้นลง และถูกสลายออกมากับน้ำ เน้นใช้กับ organic soils
7.Acid cleaner (Neutralizers)
เหมาะสำหรับขจัดคราบของอนุภาคโลหะ และใช้ปรับสภาพให้เป็นกลาง หลังใช้ alkaline cleaner มักใช้กรดอ่อน เช่น citric acid, phosphoric acid
8.Preservative สารคงสภาพ =สารกันเลือดแข็งตัว
อ่านส่วนผสมก่อนเลือกซื้อน้ำยาล้างเครื่องมือที่เหมาะสมกับบริบทของโรงพยาบาลเรานะครับ
