สวัสดีครับชาว Blog ทุกท่าน
วันจันทร์ที่ 21 มกราคม 2556 ผมได้รับเชิญจากกระทรวงเเรงงานให้มาร่วมอภิปรายให้กับผู้เข้าสัมมนารวมประมาณ 300 คน ประกอบด้วย ครูจากโรงเรียนระดับมัธยมทุกจังหวัดๆ ละ 1 คน และ เจ้าหน้าที่ของกรมการจัดหางานด้านแนะแนวอาชีพทุกจังหวัดๆ ละ 1 คน รวมประมาณ 170 คน ผู้บริหารและเจ้าหน้าที่ผู้เชี่ยวชาญของกรมการจัดหางานจากส่วนกลาง รวมประมาณ 140 คน
หัวข้อ ทิศทางการตลาดแรงงานไทยภายใต้อนาคตประชาคมอาเซียน โรงแรมมิราเคิลแกรนด์โดยมีผู้ร่วมอภิปรายคือ ดร.ณัฐวุฒิ พงศ์สิริ ผู้ช่วยผู้ว่าการสายทรัพยากรบุคคลและพัฒนาองค์กรธนาคารแห่งประเทศไทย ท่านผอ. ฉัตรชัย เลื่อมประเสริฐ ผู้อำนวยการกองพัฒนาความพร้อมทางการค้า กรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ และมี ดร.โชคชัย สุทธาเวศ เป็นผู้ดำเนินการอภิปราย
เป้าหมายโดยทั่วไปของการสัมมนา
1. เพื่อให้ข้อมูลผู้เข้าสัมมนาต่ออนาคตภาพด้านประชาคมอาเซียนและแนวโน้มทางเศรษฐกิจและตลาดแรงงานในกลุ่มประเทศอาเซียน และในประเทศไทย
2. เพื่อให้ข้อมูล เสริมสร้างความรู้ และทัศนคติต่อผู้เข้าสัมมนาในการแนะแนวอาชีพเพื่อส่งเสริมการมีงานทำและลดการว่างงานในประเทศไทยรองรับอาเซียน
<p>ผมจึงเก็บภาพบรรยากาศเเละสรุปการสัมมนามาฝากครับ</p><p>
</p><p>
</p>
<p>
</p><p>
</p><p>
</p><p>
</p><p>
</p><p>
</p><p> </p><p>
</p><p>
</p><p>
</p>
หัวข้อ ทิศทางการตลาดแรงงานไทยภายใต้อนาคตประชาคมอาเซียน
โรงแรมมิราเคิลแกรนด์
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
ดร.ณัฐวุฒิ พงศ์สิริ ผู้ช่วยผู้ว่าการสายทรัพยากรบุคคล
และพัฒนาองค์กรธนาคารแห่งประเทศไทย
ผอ. ฉัตรชัย เลื่อมประเสริฐ ผู้อำนวยการกองพัฒนาความพร้อมทางการค้า
กรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ
และมี ดร.โชคชัย สุทธาเวศ เป็นผู้ดำเนินการอภิปราย
ผอ. ฉัตรชัย เลื่อมประเสริฐ:
ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (ASEAN Economic Community–AEC)
1. การเป็นตลาดและฐานการผลิตเดียวกัน
2. การเป็นภูมิภาคที่มีความสามารถในการแข่งขัน ลดต้นทุนของผู้ประกอบการ
3. การเป็นภูมิภาคที่มีการพัฒนาทางเศรษฐกิจที่เท่าเทียมกัน
4. การเป็นภูมิภาคที่มีการบูรณาการเข้ากับเศรษฐกิจโลก
การเคลื่อนย้ายแรงงานมีฝีมือ 7 วิชาชีพ
แพทย์
พยาบาล
ทันตแพทย์
วิศวกร
สถาปัตยกรรม
การสำรวจ
นักบัญชี
แนวโน้มแรงงาน ทุกคนได้รับผลกระทบ จากผลการวิจัย พบว่า มากกว่า 30 % ของผู้จบระดับอุดมศึกษาทำงานต่ำกว่าวุฒิ
และจบระดับอุดมศึกษาเกินความต้องการ และทักษะไม่ตรงความต้องการ
ปัจจัยต่อความต้องการแรงงาน
- Detroit of Asia
- Medical Hub of Asia
- Aging society ไทยเข้าสู่ยุคของคนชรา ธุรกิจทีเกี่ยวกับการรักษาพยาบาลคนชราจะเกิดขึ้นมาก
- Green Economy เรื่องพลังงานที่ไม่ก่อให้เกิดมลภาวะของโลกนี้ ต้องผลักดันการจ้างงาน และผลิตสินค้าและบริการที่ส่งเสริมเรื่องเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
คนที่พร้อม คือ คนทีสามารถปรับตัวได้เร็ว คือ ผู้ประกอบกลางและใหญ่ ที่มีศักยภาพในการปรับตัว
ค่าจ้าง 300 บาท มีสถานประกอบการที่กำลังเดือดร้อน และขอให้รัฐ ให้เงินมาใช้เสริมในการที่จะต้องจ่ายค่าจ้าง
อ.โชคชัย: ในบรรดาวิชาชีพ 7 วิชาชีพ เพิ่มการท่องเที่ยว เป็น 8 วิชาชีพ วิชาชีพใดที่ต้องมีการเตรียมพร้อมมากที่สุด
ผอ. ฉัตรชัย : 7 วิชาชีพไม่น่าเป็นห่วง เพราะมีเงื่อนไขในการเคลื่อนย้าย MRA เป็นข้อตกลง และทำความเข้าใจร่วมกันก่อน ต้องจบในมหาวิทยาลัยยอมรับ และต้องมีประสบการณ์ทำงานก่อน สิ่งที่น่าเป็นห่วง คือ วิชาชีพ ท่องเที่ยว มี 32 วิชาชีพย่อย เช่น ผู้จัดการ แม่บ้าน ซักรีด ซึ่งอาจมีปัญหาด้านภาษาอังกฤษ จึงส่งผลกระทบไปยังด้านการท่องเที่ยว
ดร.ณัฐวุฒิ : เศรษฐกิจชายแดน มีการสินค้าให้ประเทศเพื่อนบ้านมาก และมีแรงงานจากประเทศเพื่อนบ้านมาทำงานในประเทศไทยมาก
ประเทศไทย ควรสร้างนักวิทยาศาสตร์มากขึ้น
เรื่องค่าจ้างแรงงาน 300 บาท ต้องมีการแก้ปัญหาหลายอย่างประกอบกัน
ตลาดแรงงานไทย ในการทำงานใน AEC
ตัวเลขการว่างงาน ในปี 2554 คือ 0.6%
สาเหตุของการว่างงาน แต่มีตำแหน่งที่ว่างอยู่ เพราะไม่สมดุลระหว่างอุปสงค์และอุปทาน
คุณภาพการศึกษาของไทย มีปัญหา อยู่ในขั้นวิกฤติ
ปัญหาของการขาดแคลนแรงงานอีกประการหนึ่ง คือ คนไทยมีลูกน้อย
การแก้ปัญหาการขาดแคลนแรงงานของไทย
ในระยะสั้น
- การจ้างงานแบบ outsource
- แรงงานต่างด้าวในระยะยาว
ในระยะยาว
- เพิ่มเครื่องจักร เพิ่มในเรื่องเทคโนโลยี
- ต้องมีแผนพัฒนาเงินทุนระหว่างประเทศ
- ต้องพัฒนาแรงงานให้มีฝีมือมากขึ้น
ต้องสร้างคนที่มีความคิดสร้างสรรค์ สร้างความแตกต่างให้บริษัท เพื่อสร้างให้เกิดความยั่งยืน
ศ.ดร.จีระ: คนแนะแนว ต้องค้นหาตัวเอง ต้องรู้จริง เรื่องอาเซียน จนถึงระดับอาเซียน + 6
- ต้องมีความสามารถและรู้ว่าต้องแนะแนวเรื่องอะไร
- ต้องมีแรงบันดาลใจ ในการที่จะทำงานให้ประสบความสำเร็จ
- ต้องมีความใฝ่รู้
- งานของกรมจัดหางาน ต้องยกระดับขึ้น
- ทักษะอย่างเดียวไม่พอ ต้องมีความรู้ ทัศนคติ การปรับMindset
- การเข้าถึงอาเซียนไม่ใช่เฉพาะเรื่องการแข่งขัน ต้องมีความร่วมมือกัน
-แนวโน้มในอนาคต diversity คือ พลัง มีการเรียนรู้ซึ่งกันและกัน
- ประเทศไทยต้องเน้นเรื่อง Pure science
- ต้องรู้จักตลาดแรงงานที่ดีก่อน รู้โครงสร้างประชากรที่ดีของประเทศไทย รู้เรื่องอาเซียนมากขึ้น และรู้ให้จริง
- ต้องปรับตัว และแนะแนวในสิ่งที่คนไทยในอนาคตสนใจ
การค้นหาตัวเอง
q ต้องคิด วิเคราะห์ว่าอะไรเกิดขึ้น เตรียมพร้อม และสำคัญที่สุดจะฉกฉวยโอกาส และหลีกเลี่ยงการคุกคามอย่างไร?
q มีความมั่นใจว่าเราปรับตัวอยู่ในประชาคมอาเซียนได้อย่างดี
จากงานวิจัยของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.. ผมวิเคราะห์ว่า..การปรับตัวที่สำคัญที่สุดของทุนมนุษย์ “คนไทย” คือ
1. เรื่องทัศนคติ (Mindset)
2. เรื่องความเป็นมืออาชีพ (Professionalism)
3. เรื่องความเป็นสากล (Internationalism)
4. และที่สำคัญที่สุดต้อง Back to basic คือ เรื่องคุณธรรมจริยธรรม
การปรับตัวที่สำคัญอีกเรื่องหนึ่ง คือ ความใฝ่รู้คือ สร้างให้คนไทย ข้าราชการ นักการเมือง นักธุรกิจ เด็กและเยาวชนไทย ฯลฯ รวมทั้งตัวเราเอง และวัฒนธรรมองค์กรของเราให้เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ มีวัฒนธรรมในการเรียนรู้ โดยเฉพาะผู้บริหาร อาจารย์ ข้าราชการ และบุคลากรของเรา
ในเรื่องทุนมนุษย์ ในการเป็นนักแนะแนวต้องมีความรู้ที่สด ข้ามศาสตร์
ทฤษฎี 8K’s พื้นฐานของการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์
Human Capital
Ethical
Intellectual
Happiness
Social
Sustainability
Digital
Talented
ทฤษฎี 5K’s เพื่อการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในยุคโลกาภิวัตน์
Creativity
Knowledge
Innovation
Cultural
Emotional
ทฤษฎี HRDS
เพื่อการสร้างทุนแห่งความสุข การทำงานร่วมกับผู้อื่น และการบริหารทุนมนุษย์อย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
- Happiness
- Respect
- Dignity
- Sustainability
ข้อเสียของการจัดงานสัมมนาในเมืองไทย คือ จัดซ้ำซาก ต้องถามตัวเองว่า ได้อะไรจากการสัมมนา
ช่วงถามตอบ
1. การFlow 8 วิชาชีพ มีการคล่องตัวขนาดไหน หากคนไทยต้องการไปทำงานที่ต่างประเทศ เป็นไปได้มากน้อยเพียงใด
ผอ. ฉัตรชัย : แพทย์ ต้องสอบในประกอบวิชาชีพ ในไทยก่อน อาจจะสะดวกมากขึ้น คนเก่งมักจะไม่มีปัญหาอยู่แล้ว และต้องดูเรื่อง MRA ด้วย
ศ.ดร.จีระ: ประโยชน์สูงสุดต้องดูว่ามีปัญหาเรื่องการตรวจคนเข้าเมือง กระทรวงแรงงานเป็นกระทรวงที่สำคัญ ต้องทำวิจัยว่าอะไรเป็นอุปสรรค
ดร.ณัฐวุฒิ : เรื่องใบอนุญาตการทำงาน ต้องได้ใบก่อนถึงสามารถย้ายมาได้ การสอบภาษาอังกฤษ โทอิค โทเฟล จะสามารถใช้ได้ทั่วโลก
แพทย์จากฟิลิปปินส์ ที่จะมาทำงานในประเทศไทย คือ ต้องมีใบประกอบโรคศิลป์
2. เขมร พม่า เปิดร้านในประเทศไทยเยอะมาก แม้กระทั่งตลาดสด แผงผัก ถ้าคนไทยจะไปธุรกิจในประเทศอาเซียน เช่น เขมร ลาว จะไปหาความรู้มาจากไหน ในการทำธุรกิจที่โน่น
ผอ. ฉัตรชัย : ต้องการลงทุนในอาเซียน ที่ BOI มีศูนย์การบริการลงทุน ในทั้ง 9 ประเทศ สามารถดูข้อมูลได้
ดร.ณัฐวุฒิ : การเปิดด่านถาวร รวมถึงการเปิดสะพานระหว่างประเทศ ชายแดน ลาว พม่า
3. เห็นตัวเลขระหว่างแรงงาน กับผู้จบการศึกษา ที่ไม่ตรงตามความต้องการ จะมีการแก้ไขปัญหาอย่างไร
ดร.ณัฐวุฒิ : เริ่มต้นจากค่านิยมของคนที่จากต่างจังหวัดเรืองการเรียนวิชาชีพ และมีต้องมีชุมชนกาเรียนรู้
ดร.จีระ: จัดอบรมให้กรมการจัดหางาน และมีการพัฒนาบุคลากรอย่างต่อเนื่อง กรมพัฒนาฝีมือแรงงาน กับกระทรวงแรงงานต้องทำงานร่วมกัน
4. ตำแหน่งที่นายจ้างต้องการ และผู้ที่จบการศึกษา ไม่ตรงกับความต้องการของนายจ้าง
ดร.ณัฐวุฒิ : มีปัญหาเรื่องครู เรืองการขาดแคลนที่นานมาแล้ว การผลิตสายสังคมมีมากที่สุด
แต่ขาดคุณภาพ
ดร.จีระ: จบการอบรมแล้วไปคิดต่อ เปรียบเหมือนการเดินทาง การมีแรงกดดันจากเพื่อนบ้านที่มีมาตรฐานทรัพยากรมนุษย์ดีกว่าเรา อย่าไปกดดัน ต้องมีการแลกเปลี่ยนความคิดเห็น และสามารถเรียนรู้กันได้ การมีความหลากหลาย ทางความคิด ทรัพยากร สิ่งแวดล้อม มีการคิดเป็น วิเคราะห์เป็น
ปัญหาคือ ไม่มีผู้นำที่คิดเพื่อประเทศชาติ และต้อง Back to basic มีความใฝ่รู้ มีคุณธรรม และจริยธรรม
5. ผลกระทบของแรงงานไร้ฝีมือเป็นอย่างไร
- แรงงานไร้ฝีมือ สามารถเคลื่อนย้ายได้อยู่ แล้วตามกฎหมายเดิมที่มีอยู่ แต่ไม่ได้อยู่ในข้อตกลงของอาเซียน
- การเคลื่อนย้ายบุคคลธรรมดา คือ กลุ่มที่มาประชุม และกลุ่มที่อยู่ในรูปบริษัท เช่น เชฟรอน ซึ่งเป็นระดับ executive
6. นักศึกษาที่มีระดับการเรียนระดับต่ำ เช่น วิศวกรรม สถาปัตย์ นักศึกษากังวลว่า จบแล้วจะมีงานทำหรือไม่
อ.จีระ: นักศึกษาอาจจะมีการกดดัน แต่ขอฝากว่า ต้องมีความมั่นใจ และต้องมีความคิดเชิงบวก ต้องคิดว่าไมใช่การคุกคามอย่างเดียว แต่เป็นโอกาสด้วย
- การปรับตัว คือ ต้องมีการจัด Study tour ร่วมกัน
- อย่ามองเฉพาะเรื่อง 2015 แต่ต้องมองไกลกว่านั้น มีความได้เปรียบเรื่องทุนทางวัฒนธรรม ต้องให้รู้ว่าศักยภาพของคนขึ้นกับการรักองค์กร ความสุขในการทำงาน
ช่วงนี้เป็นช่วงที่เราได้หยุดการเรียน เพื่อทบทวนสิ่งที่ได้เรียนอย่างหนักทุกวัน วันละเกือบ 9 ชั่วโมง
ขอแสดงความยินดีที่ผู้นำให้เกียรติ และมุ่งมั่นที่จะช่วยประเทศต่อไป
ผมอ่านใน blog ของทุกคนแล้วด้วยความสนใจ
ระหว่างช่วงที่ไม่เจอกัน มีการบ้านให้อ่านหนังสือ 8K 5K และ Mindset ผมขอแนะนำว่าวิธีการอ่าน Mindset ต้องค้นหาตัวเองว่าแต่ละคนมี Mindset อย่างไร และพร้อมที่จะเรียนรู้จุดอ่อน จุดแข็งของตัวเอง เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลง แต่ไม่ใช่เพื่อความอยู่รอดเท่านั้น แต่ต้องมีมูลค่าเพิ่มขึ้นด้วย คือ ทฤษฎี 3V
ให้ลองสังเกตว่า Value added ที่เพิ่มขึ้นของแต่ละคน คืออะไร และแสวงหาความคิดใหม่ ความคิดนอกกรอบ ข้ามศาสตร์ เพื่อดูว่า Value creation เพิ่มขึ้นอย่างไร
และพยายามบริหารความหลากหลายเริ่มจากองค์กรของเราก่อน เช่นในหน่วยงานที่ท่านทำ ไม่ว่าจะเป็นความคิด ค่านิยม วิธีการทำงาน การให้น้ำหนักต่อประเด็นที่ให้น้ำหนักน้อย คือ บทบาทสตรี
หลังจากนั้นดูความแตกต่างนอกกฟผ. ดูความแตกต่างทางวัฒนธรรมที่มาจากความร่วมมือระหว่างประเทศ