ความพอเพียงนั้น ส่วนใหญ่ หรือเกือบทั้งหมดมีคุณภาพชีวิตสูงกว่าความร่ำรวยด้วยซ้ำ

เคยมีนักศึกษาถามผมว่า

กระแสโลกกำลังพัฒนาไปอย่างรวดเร็วแบบ "ทุนนิยม"  เรามาเน้นเศรษฐกิจพอเพียง จะสู้เขาได้อย่างไร

ผมเลยถามเขากลับว่า


อะไรที่เหนือ “ความพอเพียง”

เท่าที่ผมเข้าใจมาตลอดชีวิตผม ด้วยตัวผมเอง

ความพอเพียง คือความมั่งคั่ง มั่งมีที่แท้จริง


และ ต่างจากความยากจน แบบ "คนละขั้ว"

พวกที่ร่ำรวยเงิน
มีเงินมาก มีทรัพย์สินมาก ยังพบว่ายังมีชีวิต ไม่ถึง “ความพอเพียง” ก็มีมากมาย

ยังขาดแคลนสารพัดอีกหลายด้านของชีวิต

 

แต่เขาเหล่านั้น ก็ยังเชื่อว่า เขาอาจจะใช้เงินสร้างความพอเพียงให้เขาได้

ที่ถูกต้อง และเป็นไปได้ 

แต่ในชีวิตจริงๆ มักจะถูกเพียงครึ่งเดียว

เพราะ แท้ที่จริง เงินเป็นเพียงสัญลักษณ์ของ "การแลกเปลี่ยน"

ถ้าชีวิตเขา หาแต่เงิน ทำแต่สิ่งไร้สาระ

จนไม่เหลือ "เวลา" ไว้ให้ "แลกเปลี่ยน" เป็นชีวิตจริงๆของตัวเอง

 

และไม่มีเวลา ไม่เคยคิดจะแลกเปลี่ยน "เงิน" เป็นสิ่งที่เป็นประโยชน์กว่า จำเป็นต่อชีวิตกว่า และเป็นสุขที่แท้จริงมากกว่า

อย่างมากก็
"พอใจ" อยู่กับกิเลสตื้นๆ หยาบๆ ที่แทบไม่เกี่ยวกับความจริง และความจำเป็นของชีวิต

 

ชีวิตเขาทั้งชีวิต
แทบไม่มีโอกาส และย่อมไม่มีทางเข้าใกล้ "ความพอเพียง" ได้เลย

คนเหล่านี้มักจะมีชีวิตที่หลงทาง
และลำบากกว่า “คนจน” ที่รู้จักและเข้าใจ "ความพอเพียง" หลายเท่า

แต่สิ่งที่ผมไม่เข้าใจคือ
ทำไมคนจึงมอง "ความพอเพียง" ว่าอยู่ใกล้ๆกับความยากจน

จึงคนจำนวนมากแสดงความรังเกียจ “ลึกๆ” แบบรู้เท่าไม่ถึงการณ์

แบบดูเหมือนจะพอรู้ ว่า "พอเพียง" นั้นน่จะดี แต่ไม่เคยคิดจริงๆ
ไม่ให้เวลาในการคิดและวางแผนให้กับชีวิตตัวเอง

บางที ใจก็มี "อคติ" ไม่ค่อยชอบ และมักไม่กล้าถกเถียง สร้างความเข้าใจ เพื่อการสร้างสรรค์ชีวิตที่ดีกว่า

เพราะเขาเหล่านั้น
มักไม่เคยคิดและวางแผนละเอียดว่า “ความพอเพียง” คืออย่างไร

ตัวเองทำได้แค่ไหนแล้ว ยังขาดอะไร ที่ยังขาดอยู่จะเติมให้ครบได้อย่างไร

 

พอไม่คิดก็ใช้ชีวิต “ตามบุญตามกรรม” ตามกระแสโลก ตามอำนาจกิเลสต่ำๆ หยาบๆ ไม่กล้ากำหนดเส้นทางชีวิตของตัวเอง

หรือไม่กล้าคิดวางแผนชีวิตที่ดีของตัวเองตามหลัก
“ความพอเพียง”

ทั้งๆที่
ความพอเพียงนั้น ส่วนใหญ่ หรือเกือบทั้งหมดมีคุณภาพชีวิตสูงกว่าความร่ำรวยด้วยซ้ำ

และ คนที่พอเพียงทุกคนจะมั่งคั่ง ร่ำรวย

มีชีวิตที่สมบูรณ์ แต่อาจจะไม่ใช้ชีวิตแบบสิ้นเปลืองทรัพยากรของโลก แบบเกินความจำเป็น

แต่คนที่ร่ำรวย อาจจะไม่พอเพียงนะครับ

คือมีมากก็จริง แต่อาจไม่พอในบางเรื่อง

และหรือ
ไม่ครบ และมักจะใช้ชีวิตแบบสิ้นเปลืองทรัพยากร ทั้งตามเงื่อนไขของวิถีชีวิต
และบางทีก็ใช้โดยเปล่าประโยชน์

 

และ

อาจจะมีทุกข์มากกว่าคนที่มีเงินน้อยกว่า ร่ำรวยน้อยกว่าก็ได้

แปลก แต่จริงครับ