ปัญหาการควบคุมตนเอง เป็นปัญหาที่ส่งผลกระทบ ต่อชีวิตประจำวันและการเรียนรู้ เมื่อเด็กอยู่กับบ้าน และจะส่งผลอย่างเห็นได้ชัดเมื่อเด็กเข้าโรงเรียน
เด็กออทิสติกจำนวนมาก มีความสามารถทางการคิด สามารถเรียนหนังสือได้ แต่ยังมีปัญหาด้านพฤติกรรมอันเป็นอุปสรรคแก่การเรียน จึงเป็นที่น่าเสียดายที่เด็กออกทิสติกหลายคนมีสติปัญญาดี แต่เนื่องจากปัญหาพฤติกรรมไม่สามารถเข้าศึกษาได้ตามความสามารถ ทั้งนี้เป็นเพราะเด็กออทิสติกมีการบูรณาประสาทความรู้สึกที่ขาดความสมดุล เมื่อการรับความรู้สึกไม่สมดุล สมองส่วนที่คิด ก็ไม่สามารถวางแผนการแสดงพฤติกรรมออกมาได้อย่างถูกต้อง นำไปสู่ปัญหาพฤติกรรมต่างๆ โดยเด็กแต่ละคนอาจมีปัญหาต่างกันไป เช่น สายตาไวต่อสิ่งเร้ามาก จึงวอกแวกกับสิ่งเร้าง่าย การรับรู้แรงกดที่ข้อต่อผิดปกติจึงกระตุ้นตัวเองด้วยการสะบัดหัวหรือมือซ้ำๆ หรือไม่รับรู้ระบบสมดุลการทรงตัวจึงกระโดด หมุนตัวตลอดเวลา นำมาสู่การที่เด็กไม่สามารถนั่งเรียนในห้องเรียนได้ ทำงานไม่เสร็จ และรบกวนการทำกิจกรรมในชีวิตประจำวัน
การส่งเสริมสมาธิและการควบคุมตนเองของเด็กออทิสติก จากประสพการณ์ของข้าพเจ้านั้น ควรฝึกทั้งในด้านของการปรับพฤติกรรม และใช้การบูรณาการความรู้สึก การบูรณาการความรู้สึกนั้นดูจากพฤติกรรมของเด็กแต่ละคน ซึ่งแต่ละคนไม่เหมือนกัน บางคนมีความนิ่งขึ้นเมื่อทำกิจกรรมบนชิงช้าที่โยกเบาๆ สม่ำเสมอ บางคนจะมีสมาธิดีหลังการได้กระโดดหรือออกแรงทางกายมากๆ โดยนักกิจกรรมบำบัดจะเป็นผู้ประเมิน และให้โปรแกรมการฝึกตามรูปแบบการประมวลผลการรับความรู้สึกของเด็กและให้โปรแกรมที่เหมาะสม ซึ่งผู้ปกครองสามารถนำไปฝึกที่บ้านตามคำแนะนำ
ส่วนการปรับพฤติกรรมนั้นเริ่มจากกิจกรรมที่เด็กชื่นชอบ เช่นเล่นของเล่นที่เด็กชอบ และเหมาะสมกับความสามารถปัจจุบันของเด็ก ซึ่งนักกิจกรรมจะประเมินความสามารถและจัดกิจกรรมที่เหมาะสม โดยให้เด็กทำให้เสร็จตามที่กำหนด เริ่มจากสิ่งที่เสร็จง่ายๆก่อน เมื่อเด็กทำเสร็จจึงกล่าวคำชม และครั้งต่อๆไปก็ปรับกิจกรรมให้ยากขึ้น เช่นจากเดิมให้ร้อยลูกปัด 5 ลูก เพิ่มเป็น 10 ลูก ตามลำดับ
การส่งเสริมสมาธิและการควบคุมตนเองนั้น ต้องฝึกเป็นโปรแกรมที่ต่อเนื่อง ทั้งที่บ้าน ที่โรงเรียน และที่คลินิก ปรับพฤติกรรมต้องมีความต่อเนื่องสม่ำเสมอ เข้ารับการบำบัดอย่างสม่ำเสมอ เด็กออทิสติกที่ได้รับการฝึกและเอาใจใส่อย่างถูกวิธี จะมีการพัฒนาศักยภาพได้มากกว่าเด็กที่ไม่ได้รับการเอาฝึก หรือไม่ได้รับการเอาใจใส่อย่างเหมาะสม เพื่อต่อไปเขาจะได้เป็นพลเมืองที่ดี นำความสามารถไปช่วยเหลือตนเอง หรืออาจไปถึงประเทศชาติได้ตามศักยภาพ
