แนวทางการส่งเสริมความสามารถทางพหุปัญญา
การส่งเสริมความสามารถทางพหุปัญญาให้กับเด็กนั้นต้องเข้าใจว่าเด็กทุกคนไม่ใช่อัจฉริยะ แต่เด็กทุกคนมีความสามารถถึงขีดสุดของแต่ละบุคคล มีผู้กล่าวถึงแนวทางการส่งเสริมความสามารถทาง
พหุปัญญาไว้ดังต่อไปนี้
ไผท สิทธิสุนทร (2543: 21) ได้เสนอแนวทางการส่งเสริมความสามารถทางพหุปัญญาให้แก่เด็ก
ไว้ดังนี้
- จัดกิจกรรมโดยให้เด็กได้เรียนรู้และให้เด็กทำกิจกรรมร่วมกัน อาจเป็นกลุ่มใหญ่หรือกลุ่มเล็ก โดยเน้นการเรียนแบบบูรณาการในด้านต่างๆให้กับเด็ก เช่น ความสามารถด้านดนตรี ความสามารถทางด้านภาษา ความสามารถด้านตรรกะและคณิตศาสตร์ ความสามารถด้านการเคลื่อนไหวและร่างกาย ความสามารถด้านมิติสัมพันธ์ ความสามารถด้านมนุษยสัมพันธ์ ความสามารถด้านการเข้าใจตนเอง และความสามารถด้านการเข้าใจธรรมชาติวิทยา
- เด็กและครูร่วมกันวางแผนการเรียนรู้ของตนเอง เพื่อเป็นการพัฒนาความสามารถในด้านที่ตนถนัดหรือความสามรถพิเศษ
- การเรียนรู้ของเด็กเกิดจากความต้องการที่ต่อเนื่องจากการเรียนรู้ในเรื่องใดเรื่องหนึ่งและเด็กยัง สนใจ ครูควรจะช่วยเหลือหรือให้คำแนะนำ นอกจากนี้เด็กอาจต้องการเรียนรู้ด้วยตนเองโดยครู ไม่ได้กระตุ้น
- ควรเปิดโอกาสให้เด็กได้แสดงออกตามความสามารถที่มีอยู่อย่างเต็มที่ โดยส่งเสริมให้มีการจัดมุม ประสบการณ์สำหรับเด็กได้เลือกทำกิจกรรมตามความสนใจและความสามารถที่ตนเองถนัด
สุรศักดิ์ หลาบมาลา (2543: 52-53) ได้กล่าวถึงแนวทางในการส่งเสริมความสามารถทางพหุปัญญาของเด็กดังนี้
- การจัดกิจกรรมยึดเด็กเป็นศูนย์กลางโดยมีครูคอยแนะนำ และให้การสนับสนุนการเรียนรู้เน้นการค้นพบ การคิดไตร่ตรอง ซึ่งเน้นให้เด็กเป็นผู้ปฏิบัติ และทำกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยตนเอง ทำให้เกิดการค้นพบตัวเอง
- เด็กควรจะได้เรียนรู้จากแหล่งการเรียนรู้ที่หลากหลาย ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน เช่น ภายในชุมชนของตนเอง จากการทัศนศึกษา เป็นต้น
- ครูควรศึกษาหาความรู้อย่างสม่ำเสมอ ไม่ว่าจะเป็นการค้นหากิจกรรมใหม่ๆ ให้กับเด็กทำให้เด็กไม่เกิดความเบื่อหน่ายในกิจกรรมที่ซ้ำซาก
- จัดกิจกรรมแบบบูรณาการการเรียนรู้และเพิ่มทักษะความสามารถของเด็ก โดยส่งเสริมศักยภาพของเด็กๆในทุกด้าน
- ส่งเสริมพัฒนาการเด็กในด้านการอยู่ร่วมกัน เช่น การทำงานกลุ่ม
- ส่งเสริมการเข้าใจตนเอง รู้จักส่วนดี ส่วนที่บกพร่องของตนเอง และความเข้าใจผู้อื่น สามารถชื่นชมกับความสำเร็จของผู้อื่น
- โรงเรียนเป็นสถานที่ที่สนับสนุนการเรียนรู้ของเด็ก และเป็นสถานที่ที่ส่งเสริมการพัฒนาความสามารถของเด็กในด้านต่างๆ
สรุปได้ว่า แนวทางการส่งเสริมความสามารถทางพหุปัญญาทำได้หลายวิธี ซึ่งการจัดกิจกรรมควร ส่งเสริมความสามารถให้ทุกๆด้าน โดยจะต้องคำนึงถึงความแตกต่างระหว่างบุคคล กระตุ้นให้เด็กทำกิจกรรม กระตุ้นให้เด็กตอบคำถาม ควรให้เด็กมีส่วนร่วมในการวางแผนจัดกิจกรรม และสิ่งที่สำคัญควรสนับสนุนความสามารถทางพหุปัญญาของเด็กในด้านต่างๆด้วย
อ้างอิง
กมลวรรณ อังศรีสรุพร.(2554). การศึกษาความสามารถทางพหุปัญญาของเด็กปฐมวัยที่ได้รับการจัดกิจกรรมตามรูปแบบพหุปัญญาเพื่อการเรียนรู้โดยใช้นอทานเป็นสื่อ. ปริญญานิพนธ์ กศ.ม.(การศึกษาปฐมวัย). กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ. คณะกรรมการควบคุม: รองศาสตราจารย์ ดร. เยาวพา เดชะคุปต์,รองศาสตราจารย์ นิภา ศรีไพโรจน์.
ไผท สิทธิสุนทร. (2543, มกราคม). พหุปัญญาในโรงเรียนไทย สานปฏิรูป.2(22) : 21.
เยาวพา เดชะคุปต์. (2549). รายงานการวิจัยการพัฒนารูปแบบพหุปัญญาเพื่อการเรียนรู้สำหรับการจัดการศึกษาในบริบทสังคมไทย. กรุงเทพฯ: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
สุรศักดิ์ หลาบมาลา. (2540, มกราคม). การใช้พหุปัญญาในห้องเรียน.
