Lesson study ความยากอยู่ที่ใจ
เมื่อวานช่วงบ่าย ผมได้นำกิจกรรม Lesson study ไปทำที่โรงเรียนวัดบางปิดล่าง อำเภอแหลมงอบ ขั้นประถมศึกษาปีที่สี่ เรื่อง การสร้างรูปสี่เหลี่ยม โดยกำหนดเส้นทแยงมุมมาให้ เนื้อเรื่องดูง่ายๆ แต่สอนจริง ไม่ง่ายเลยครับ

วิพากษ์แผนก่อนสอน เนื่องจากเป็นโรงเรียนขนาดเล็ก ๕ โรงเรียนมารวมกัน วันนี้ จึงมีผู้บริหารโรงเรียนสามท่าน มาร่วมทำกิจกรรมด้วยโดยตลอด ผมได้พูดกับคณะครูว่า ให้ดูพฤติกรรมการเรียนของผู้เรียนแต่ละคน ว่าที่ครูผู้สอนจัดกิจกรรมนั้น เด็กเกิดการเรียนรู้หรือไม่
สังเกตการสอน ผู้บริหารสามท่าน และ ครูผู้สอนคณิตศาสตร์อีกสามท่าน รวมทั้งผมด้วย สังเกตขณะสอน
เดินไปดูพฤติกรรมการเรียนของผู้เรียน
เมื่อสอนเสร็จแล้ว มาวิพากษ์หลังสอน
การวิพากษ์หลังสอนวันนี้ ดีมากครับ เพราะเนื่องจากคุณครูที่สอนเรื่องการสร้างรูปสี่เหลี่ยม โดยกำหนดเส้นทแยงมุมมาให้ สอนโดยเน้นไปที่ Talk & Chalk เมื่อให้เด็กทำกิจกรรมจริง ให้เด็กสร้างรูปสี่เหลี่ยม โดยกำหนดเส้นทแยงมุมมาให้ (เส้นทแยงมุมยาวเส้นละ ๑.๘ นิ้ว) ผลปรากฏว่า "เด็กสร้างกันไม่ได้" ครับ สิ่งที่ค้นพบ คือ
๑. เด็กไม่สามารถบอกได้ว่า ครึ่งหนึ่ง ของ ๑.๘ เป็นเท่าไร
๒. ความยาว ๑.๘ นิ้ว เด็กนำไปสร้างเป็นเส้นรอบรูป
๓. เด็กไม่สามารถสร้างรูปสี่เหลี่ยมที่มีความยาวเส้นทแนงมุม ๑.๘ นิ้วได้
ข้อเสนอแนะจากผู้สังเกตการสอน
๑. ในการทบทวนรูปสี่เหลี่ยมและเส้นทแยงมุมที่เรียนมาแล้ว ควรทบทวนด้วยการวาดรูปสี่เหลี่ยม และ เส้นทแยงมุม ไม่ควรเขียนเป็นตัวอักษร เพราะเด็กจะไม่เข้าใจ
๒. ควรให้เด็กเรียนจากกระดาษ ให้ตัดกระดาษ แล้วให้พับเป็นเส้นทแยงมุม โดยให้ฝึกทำจากกกระดาษมากๆ หาเส้นทแยงมุมมากๆ จนเด็กเรียนรู้จากกระดาษ จนเข้าใจได้เอง
๓. คณิตศาสตร์ ต้องจัดกิจกรรมโดยให้เด็กใช้มือทำจากกิจกรรมของจริงให้มากๆ จนเด็กซึมซับความรู็จากการทำกิจกรรม สื่อคณิตศาสตร์มีอยู่รอบตัว โดยเอาจากของจริงในห้องเรียนก็ได้
ความรู้สึกคุณครู จาก กิจกรรม Lesson study
๑. ผมถามครูผู้สอนว่า รู้สึกเครียด อึดอัด หรือ รู้สึกไม่ดีบ้างไหม กับกิจกรรมแบบนี้ เธอบอกว่ารู้สึกดี ที่มีคนมาช่วยดู ช่วยชี้แนะ
๒. คุณครูอีกท่าน เป็นครูใหม่ บอกเป็นกิจกรรมที่ดี จะได้นำไปปรับปรุงการเรียนการสอนของตัวเอง
๓. ผมถามผู้บริหารว่ายากไหม Lesson study ผู้บริหารบอกว่า "ยาก" โดยความยากอยู่ที่ "ใจ" นั่นคือ ผู้ถูกสังเกต จะยอมรับและทำใจได้ไหม และ ยากที่ใจของผู้สังเกต จะพูดอย่างไร ให้เขายอมรับและไม่ต่อต้าน แต่ยอมรับว่าเป็นกิจกรรมที่ดีและมีประโยชน์มาก
ก่อนกลับ คณะผู้บริหาร นัดให้ผมมาทำ Lesson study ครั้งต่อไป ในวันเสาร์ช่วงเช้า ผมก็๋ตอบตกลง



ขอบคุณค่ะ..แล้วเด็กๆรู้สึกอย่างไรบ้างคะ?
ใช่เลยครับ ผมไม่เคยถามเด็กเลย ว่ามีความคิด มีความรู้สึกอย่างไรบ้าง ดีเลยครับ คราวหน้าผมจะได้ถามเด็กบ้าง ขอบคุณครับ