GotoKnow
  • เข้าระบบ
  • สมัครสมาชิก
  • แผงจัดการ
  • ออกจากระบบ
GotoKnow

ก้าวย่างบนหนทางการเรียนรู้ ของฝาก จาก ศน.ชนม์นิภา

จุดเน้นกระบวนการเรียนรู้ 5 ลักษณะ

ทุกอย่างในชีวิต  มีความเชื่อมโยงสัมพันธ์กัน ไม่แยกส่วนแล้วทำไมเราไม่จัดให้เด็กเรียนรู้อย่างเชื่อมโยงสัมพันธ์เป็นเรื่องเดียวกัน......เพื่อการเรียนรู้  การเข้าใจชีวิต และการมีชีวิตที่สมบูรณ์

ในการปฏิรูปการเรียนรู้นั้น  คุณลักษณะของผู้เรียนที่มุ่งประสงค์จะเกิดขึ้นได้นั้นย่อมอาศัยกระบวนการจัดการเรียนการสอนที่มีลักษณะเหมาะสม  ในการปฏิรูปการเรียนรู้ได้กำหนดจุดเน้นกระบวนการเรียนรู้ที่ประกอบด้วย 5 ลักษณะสำคัญ คือ

          1. การเรียนรู้อย่างมีความสุข

          2. การเรียนรู้แบบองค์รวม

          3. การเรียนรู้จากการคิดและปฏิบัติจริง

          4. การเรียนรู้ร่วมกับบุคคลอื่น

          5. การเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้ของตนเอง

กระบวนการเรียนรู้ทั้ง  5 ลักษณะ จะเกิดผลสูงสุด  ถ้ามีการวางแผนดำเนินการอย่างเป็นองค์รวมร่วมกันอย่างครบถ้วนสมบูรณ์      

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย 

หมายเลขบันทึก: 44450
เขียน:
แก้ไข:
ความเห็น: 4
อ่าน:
สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ

ความเห็น(4)

สนใจกระบวนการเรียนรู้ "การเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้ของตนเอง" เป็นอย่างไร  จะจัดการเรียนรุ้แบบนี้ได้อย่างไร

           

การเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้ของตนเอง

           การเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้ของตนเองเป็นการรับรู้รูปแบบการเรียนรู้และความถนัดของตนเอง เน้นการเรียนรู้กระบวนการว่า การเรียนรู้แต่ละครั้งเกิดขึ้นอย่างไร  เรียนรู้ด้วยวิธีการอะไร มีขั้นตอนตั้งแต่เริ่มต้นจนจบอย่างไร  โดยการเปิดโอกาสและจัดสถานการณ์ให้ผู้เรียนได้ศึกษาวิเคราะห์ ประเมิน  และปรับปรุงกระบวนการเรียนรู้ของตนเองเพื่อนำไปสู่การปรับเปลี่ยนวิธีการเรียนรู้ให้เหมาะสมพร้อมจะนำไปใช้ในการเรียนรู้ครั้งต่อไป

วิธีการในการเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้ของตนเอง

          การเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้ของตนองจะเกิดขึ้นได้เมื่อผู้เรียนมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับวิธีการเรียนรู้สิ่งต่าง ๆ และที่สำคญ คือ  การได้วิเคราะห์  ประเมินพฤติกรรมการเรียนรู้ของตนเองอยู่เสมอทั้งขณะเรียนอยู่ในห้องและนอกห้องจนเข้าใจวิธีการเรียนรู้ของตนเองอย่างชัดเจนว่าตนเองมีจุดเด่นและจุดด้อยอะไรในการเรียนรู้เรื่องใด  และตนเองควรจะใช้รูปแบบวิธีการใดในการเรียนรู้   

 บทบาทของครู

          1. กระตุ้นให้เด็กได้เรียนรู้กระบวนเรียนรู้ที่ได้ใช้ในการเรียนด้วยการถามคำถามในเชิงวิเคราะห์  หรือให้อภิปรายความคิดและการกระทำ  เพื่อให้เด็กได้คิดย้อนกลับไปกลับมาเพื่อวิเคราะห์กระบวนการเรียนรู้ในส่วนดที่เด็กยังวิเคราะห์ไม่ชัดเจน  ครูต้องช่วยเด็กปรับเปลี่ยน  แก้ไขความคิด  เพิ่มเติมข้อมูลจนได้คำตอบเกี่ยวกับกระบวนการเรียนรู้ของตนเองที่สมบูณ์

           2. เมื่อเด็กแต่ละคนได้ข้อสรุปวิธีการเรียนรู้ของตนเองแล้ว  จะพบว่าด็กบางคนเรียนรู้ได้ดีโดยใช้วิธีการที่แตกต่างจากบุคคลอื่น ซึ่งไม่ใช่ข้อบกพร่อง  แต่ครูจะต้องทำไห้เด็กได้รับรู้ความแตกต่างในวิธีการเรียนรู้ของบุคคล  ซึ่งทำให้เด็กรู้ว่ามีวิธีการเรียนรู้แบบอื่นที่ใช้ในการเรียนรู้เพื่อประโยชน์ที่จะเกิดขึ้นในการเรียนรู้  ครูอาจจะทำความเข้าใจเพิ่มเติม  ขยายความให้ชัดเจนยิ่งขึ้นและกระตุ้นให้บุคคลที่ยังเรียนรู้ได้ไม่ดีนัก นำไปใช้ในการเรียนรู้ครั้งต่อ ๆ ไป

           3.  ครูต้องกระตุ้นให้นักเรียนได้ฝึกทบทวนสิ่งที่ตนเองทำ/เรียนรู้อยู่เสมอว่าตอนนี้ทำ/เรียนรู้อะไร  ไปถึงไหนแล้ว มีอุปสรรคอะไรเกิดขึ้นบ้างและจะแก้ปัญหาอย่างไร  เราสามารถแก้ไขปัญหาได้แค่ไหน  สิ่งที่แก้ไม่ได้นั้นต้องดำเนินการอย่างไรจึงจะได้ผลดี              

          ถ้าหากครูฝึกให้เด็กได้คิดทบทวนอยู่เสมอ ๆ คิดย้อนกลับทั้งกระบวนการก็จะทำให้เด็กเกิดการเรียนเกี่ยวกับวิธีการเรียนรู้ของตนเอง  ด้วยตนเองเพื่อการพัฒนาตนเองต่อไป

สรุป   การเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้ของตนเอง

   พินิจดูรู้วิธีที่เรียนผ่าน   ประเมินงานประเมินตนผลไม่สูญ     วิเคราะห์ได้เข้าใจตนผลเพิ่มพูน     จนสมบูรณ์ด้วยการคิดพิจารณา                                      

การเรียนรู้แบบองค์รวมคืออะไรค่ะ ความหมายและองค์ประกอบขององค์รวมมีอะไรบ้าง  จะใช้ประกอบการทะวิจัยค่ะ  ขอบคุณค่ะ

ก่อนอื่นต้องขอขอบคุณน้อง ๆ ที่สนใจความรู้ที่พี่ลงไว้แต่ต้องขอโทษด้วยที่ไม่ได้ให้คำตอบจนเวลาล่วงเลยมาเป็นเดือน ไม่ทราบว่าน้องได้คำตอบหรือยัง เอาเป็นว่าพี่ทบทวนความรู้ให้ใหม่ก็แล้วกันนะค่ะ

       "  การเรียนรู้แบบองค์รวม เป็นการเรียนรู้สิ่งต่าง ๆ อย่างสัมพันธ์กัน เชื่อมโยง ต่อเนื่องกลมกลืนกันทั้งเรื่องใกล้ตัวในท้องถิ่น  สิ่งแวดล้อมที่อาศัยอยู่  เรื่องของท้องถิ่น เรื่องของสากล การเปลี่ยนแปลงและแนวโน้มต่างๆ ที่เกิดขึ้นในสังคมโลก ซึ่งมีผลทำให้เกิดความเข้าใจเรื่องที่เรียนรู้อย่างชัดเจนลึกซึ้ง ครอบคลุม มีความหมายจนสามารถนำไปใช้ในการดำรงชีวิตและแก้ปัญหาสภาพสังคม"

          ในการจัดการเรียนรู้สิ่งใดจึงต้องจัดให้สัมพันธ์เชื่อมโยงและบูรณาการกับสิ่งที่เกี่ยวข้องด้วย  ในการจัดการเรียนรู้อย่างบูรณาการอาจจะดำเนินการโดยบูรณาการทั้งในส่วนของจุดประสงค์  เนื้อหา  ทักษะพื้นฐานและวิธีการต่าง ๆ  ตลอดจนกิจกรรมการปฏิบัติต่าง ๆ ด้วย  การเรียนรู้อย่างบูรณาการจะสอดคล้องกับหลักธรรมชาติที่เป็นองค์รวม คือ สอดคล้องกับธรรมชาติของชีวิตที่ดำเนินไปในแต่ละช่วงของกิจกรรมในชีวิต

           ธรรมชาติแห่งองค์รวมและการเรียนรู้อย่างบูรณาการ จึงเป็นลักษณะสำคัญประการหนึ่งในกระบวนการเรียนรู้ เป็นส่วนส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับความเป็นธรรมชาติ  ที่คาดแล้วว่าจะให้ผู้เรียนรู้ตามสภาพที่แท้จริง  เพื่อการเรียนร้ที่แท้จริงอย่างมีประสิทธิภาพอันจะส่งผลสู่การเกิดทักษะชีวิตที่มุ่งหวังได้อย่างดี

          การบูรณาการสิ่งที่เรียนรู้มีลักษณะและความเหมาะสมอย่างไร

          1.การที่จะเข้าใจสิ่งต่าง ๆ อย่างแจ่มแจ้งเกิดความหมายและนำไปใช้ได้ดีก็ต่อเมื่อความรู้ความคิดย่อย ๆ อยู่รวมกัน สัมพันธ์และเชื่อมโยงจนสามารถมองเห็นความสัมพันธ์สิ่งนั้นกับสิ่งอื่นรอบตัวซึ่งมีผลให้เกิดการนำความรู้ประสบการณ์ที่ได้มาจัดระเบียบใหม่ให้เหมาะสมกับตนเองเป็นองค์รวมของความรู้ตนเองที่มีการเชื่อมโยงสัมพันธ์กันอย่างเป็นระบบ ระเบียบ

          2. การสอนต้องให้เกิดกระบวนการเชื่อมดยงความคิดที่เกิดขึ้นในเนื้อหา  วิธีการที่หลากหลาย เพราะจะช่วยให้มองเห็นความเชื่อมโยงของประสบการณ์ต่าง ๆ และทำให้นำไปใช้ในสถานการณ์ที่หลากหลายอย่างมีความหมาย

          3. เรื่องราว เนื้อหาในหลักสูตรจะมีความเหลื่อมซ้อนกันอยู่ไม่สามารถแยกส่วนขาดจากกันได้  การจัดการเรียนการสอนเป็นเรื่องเดี่ยว ๆ แยกขาดจากกันจะไม่สามารถทำให้เกิดการเรียนรู้อย่างมีความหมายและเกิดความเข้าใจอย่งแท้จริงได้ ครูจึงต้องมีบทบาทสำคัญในการจัดหลักสูตรเสียใหม่  ให้เป็นระบบ  กระบวนการที่ประกอบด้วย ความคิด  เรื่องราว เนื้อหาที่หลากหลายมารวมกันเป็นกลุ่มก้อนและดำเนินการสอนสิ่งนั้นเชื่อมโยงกันในเรื่องราวต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องและเชื่อมโยงไปสู่การนำไปใช้ในชีวิตจริงด้วย

          4. การสอนแบบบูรณาการจะทำให้เกิดการเชื่อมโยงสิ่งที่เป็นความรู้ที่ได้รับ/เก็บไว้ในสมองกับเหตุการณ์เรื่องราว/สิ่งต่าง ๆ  รอบตัวหรือเนื้อหาอื่น ๆ ซึ่งมีผลทำให้ความรู้ไม่ถูกเก็บไว้ในสมองแต่เพียงลำพัง  แต่ถูกเชื่อมโยงไปใช้จนเกิดความหมายเป็นความรู้ใหม่ที่มีความซับซ้อนกว่าเดิมซึ่งถูกพิสูจน์จริง/ตรวจสอบจากสภาพจริงที่ได้นำไปใช้แล้ว

          ในการแบบบูรณาการนั้น ครูมีบทบาทสำคัญมากในการจัดการเรียนรู้ ครูจึงต้องเข้าใจแนวคิดและทักษะที่จะปลูกฝังให้นักเรียนอย่างหลากหลายแต่ต้องจัดระบบใหม่ให้เป็นเรื่องเดียวกันให้ได้ครูต้องเป็นนักวางแผนชั้นเยี่ยม เป็นผู้มีวิสัยทัศน์กว้างไกล มองความเชื่อมโยงของสิ่งต่าง ๆ ได้อย่างชัดเจน

สรุป   การเรียนรู้แบบองค์รวม

            เรียนเนื้อหา วิธีที่ บูรณาการ  รู้ประสาน เรื่องท้องถิ่นอย่างสร้างสรรค์  รู้เรื่องไทยและสากลจนครบครัน  รู้เท่าทันความหมุนเวียนและเปลี่ยนแปลง