ผักพื้นบ้าน

macka
   ผักพื้นบ้าน หมายถึง พรรณพืชผักพื้นบ้านหรือพรรณไม้พื้นเมืองในท้องถิ่นที่ชาวบ้านนำมาบริโภคเป็นผัก   

ความหมายของผักพื้นบ้าน
                                                

               ผักพื้นบ้าน  หมายถึง   พรรณพืชผักพื้นบ้านหรือพรรณไม้พื้นเมืองในท้องถิ่นที่ชาวบ้านนำมาบริโภคเป็นผัก  ตามวัฒนธรรมการบริโภคของท้องถิ่นที่ได้มาตามแหล่งธรรมชาติ จาก สวน นา ไร่ หรือชาวบ้านนำมาปลูกไว้ใกล้บ้านเพื่อสะดวกในการนำมาบริโภค  ผักพื้นบ้านเหล่านี้ อาจมีชื่อเฉพาะตามท้องถิ่น และนำไปประกอบอาหารพื้นเมืองตามกรรมวิธีเฉพาะแต่ละท้องถิ่น
(แหล่งข้อมูล: หนังสือผักพื้นบ้าน เคล็ดลับของคนอายุยืน โดย เมฆ จันทน์ประยูร พิมพ์ครั้งแรก ตุลาคม 2541 หน้า 12)

  ความเป็นมาของผักพื้นบ้าน
             กล่าวได้ว่าผักพื้นบ้านเกิดมาเคียงคู่กับการดำรงชีวิตของมนุษย์เราเลยทีเดียว ในทางมานุษยวิทยา และสังคมวิทยาได้บันทึกไว้ว่า ตั้งแต่สมัยที่มนุษย์หาของป่าล่าสัตว์นั้น อาหารประเภทพืชผักมีบทบาทเป็นอาหารหลักให้กับมนุษย์ถึงร้อยละ 80 ของอาหารที่รับประทานกันทั้งหมด
            จากการศึกษาการดำรงชีวิตของมนุษย์เผ่าชนต่าง ๆ พบว่า การหาผักและผลไม้ทำให้มนุษย์มีอาหารรับประทานได้นานวัน กว่าการล่าสัตว์ต่อครั้ง และยังพบว่าชนเผ่าเหล่านี้มีสุขภาพแข็งแรงกว่าชนเผ่าที่เอาแต่ล่าสัตว์อย่างเดียว จึงเป็นเหตุให้นักพฤกษศาสตร์ได้ให้ความสนใจ ศึกษาคุณประโยชน์เกี่ยวกับผักบางชนิดที่มีความเป็นมาเกี่ยวข้องกับการดำรงชีวิตของมนุษย์มาเป็นพัน ๆ ปี อย่างเช่นการศึกษาพืช Guinoa ซึ่งเป็นพืชหลักบนที่ราบสูงของอาณาจักรอินคา ในทวีปอเมริกาใต้ จากการสำรวจในระยะใกล้ พบว่ายังมีการปลูกในชุมชนเก่าแก่ในที่ราบสูงอยู่ พืชชนิดที่ให้โปรตีนสูง และมีสัดส่วนของกรดอะมิโนพอ ๆ กับนม และมีความทนทานต่อภาวะแห้งแล้งได้เป็นอย่างดี
             การศึกษาผักโหม (Anaranth) พืชหลักชนิดหนึ่งของชาวแอสแต็คส์ พบว่าเมล็ดพันธุ์จะให้ปริมาณกรดอะมิโนมากกว่าธัญพืชหลักใด ๆ ทั้งสิ้น ใบของผักโหมยังใช้รับประทานเป็นผักสีเขียวได้  ซึ่งขณะนี้ประเทศเม็กซิโก อินเดีย และสหรัฐอเมริกากำลังศึกษาค้นคว้าเรื่อนี้อยู่
             นอกจากนี้ยังมีพืชอวบน้ำพันธุ์พื้นเมืองชื่อ Jojoba  ซึ่งมีอยู่ตามทะเลทรายแถบตะวันตกเฉียงใต้ของสหรัฐอเมริกา สามารถคั้นเอาน้ำมันมาจากเมล็ดมาใช้ในงานอุตสาหกรรม ซึ่งมีคุณภาพเทียมเท่ากับน้ำมันจากปลาวาฬทีเดียว
             ในเมืองไทยทุกวันนี้ เริ่มมีกลุ่มศึกษาประโยชน์ของผักพื้นบ้านในมิติต่าง ๆ กันมากขึ้น  พบว่าผักบางชนิดก็เป็นของไทยแต่ดั้งเดิม แต่บางชนิดก็พบว่ามีการนำเข้าจากต่างประเทศนำมาปลูกในเมืองไทยนมนาน จนมีการปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อม จนกลายเป็นผักพื้นบ้านไทยไปแล้วก็มี
(แหล่งข้อมูล : - จากหนังสือผักพื้นบ้าน เคล็ดลับของคนอายุยืน  โดยเมฆ  จันทร์ประยูร  พิมพ์ครั้งแรก ตุลาคม 2541 หน้า 10-11)

   เพื่อเป็นการอนุรักษ์ และสืบสานวัฒนธรรมและภูมิปัญญาของบรรพบุรุษไทยในการนำผักพื้นบ้านมาปรุงเป็นอาหาร การบริโภคสืบสานกันมาหลายชั่วอายุคน  กรมส่งเสริมการเกษตรจึงได้ทำการรวบรวมข้อมูลความรู้ทางวิชาการของผักพื้นบ้านที่สามารถพบในประเทศไทย และยังคงมีการบริโภคกันอยู่จนถึงปัจจุบันนี้  ซึ่งสามารถรวบรวมไว้ได้จำนวนถึง 447 ชนิด โดยจัดทำเป็นเอกสารอิเล็กทรอนิกส์เพื่อเผยแพร่ทั้งในรูปแบบซีดีรอม และบนระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ต โดยจัดแยกรายการสืบค้นข้อมูลไว้เป็นหมวดดังนี้
             เลือกค้นหาตามอักษรนำชื่อ เช่น ก, ข, ค, ... ฮ
             เลือกค้นหาตามประเภทไม้ เช่น ไม้ยืนต้น, ไม้ล้มลุก, ...
             เลือกค้นหาตามชนิดวงศ์พืช เช่น BARRINGTONIACEAE, ZINGIBERACEAE, ...
            เลือกค้นหาตามส่วนที่ใช้บริโภค เช่น ใบและยอด, ดอก ...            
             เลือกค้นหาตามภูมิภาคที่พบ เช่น ภาคเหนือ, ภาคอีสาน, ...
             เลือกค้นหาตามฤดูกาลที่พบ เช่น ฤดูฝน, ...          

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน คุณค่าทางโภชนาการ

คำสำคัญ (Tags)#ผักพื้นบ้าน

หมายเลขบันทึก: 42533, เขียน: 04 Aug 2006 @ 14:52, แก้ไข, 23 Jun 2012 @ 22:14, สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ, อ่าน: คลิก
บันทึกล่าสุด


ความเห็น (0)