โดยจริงแท้แล้วอาจหนาวจนกลายเป็นความทารุณ

บทสรุปแห่งการเดินทาง-3

โสภณ  เปียสนิท

 

................................

 

 

                                บ้านเมืองของฝรั่ง ซึ่งเป็นเมืองหนาว โดยจริงแท้แล้วอาจหนาวจนกลายป็นความทารุณ แต่อีกมุมหนึ่ง ก่อให้เกิดความแปลกตา แตกต่างจนกลายเป็นความงดงามในความรู้สึกของคนต่างถิ่น ภูเขาที่มีหิมะจับอยู่บนยอด บางแห่งหิมะละลายกลายเป็นสายน้ำตกไหลลงจากยอดเขา มองเห็นได้จากระยะไกลเหมือนเส้นสีขาวขีดเป็นทางยาวจากบนลงล่าง

 

                             ความหนาวทำให้เกิดวัฒนธรรมตะวันตกที่แตกต่างจากตะวันออก เช่น เพราะความหนาวทำให้ชาวตะวันตกสร้างบ้านแน่นหนาแข็งแรงป้องกันลมและหิมะ บ้านจึงมีแข็งแรงมิดชิด และยังคิดปรับปรุงพัฒนาเครื่องแต่งกายจนถึงยุคผูกเนคไทใส่สูทพร้อมใส่รองเท้าหนัง กลายเป็นต้นแบบไปทั่วโลก ความหนาวทำให้ต้องปิดบ้านเสมอจนเกิดวัฒนธรรมส่วนตัว ค่อนข้างเย็นชา ห้ามรุกล้ำ การเยี่ยมเยือนต้องนัดหมายล่วงหน้า หากเยี่ยมโดยไม่ได้นัดหมายถือว่าผิดมรรยาท

 

                               วัฒนธรรมครอบครัวเดี่ยว ก่อให้เกิดความรู้สึกตัวใครตัวมัน ต่างคนต่างอยู่พัฒนาไปสู่สังคมสวัสดิการ ลูกเมื่อเติบโตแล้วต้องผจญโลกด้วยตนเอง เพราะเมื่อถึงวัยอันควรลูก ๆ จะได้รับเงินสวัสดิการ พ่อแม่บางคนหักเงินส่วนนี้จากลูก ลูกส่วนมากจึงแยกออกไปอยู่ตามลำพังและสร้างครอบครัวของตน พ่อแม่ต้องอยู่ตามลำพังในวัยชรา หากคู่บุญตายไปก่อนก็ต้องอดทนให้เคยชินกับการอยู่คนเดียวต่อไป

 

                             พื้นแผ่นดินในชนบทกว้างใหญ่ปกคลุมด้วยพื้นหญ้า ไม้ใหญ่หาได้ยาก บ้านเมืองส่วนมากตั้งอยู่บนเนินเขา หรือเนินชายเขา ต้นไม้ใหญ่เติบโตได้น้อยอาจเป็นเพราะความหนาวเย็นพื้นที่ถูกปกคลุมด้วยหิมะบางฤดูทำให้ไม้ใหญ่อยู่รอดได้ไม่กี่สายพันธุ์ นานเข้าจึงค่อย ๆ สูญพันธุ์ไปกลายเป็นพื้นเตียนโล่ง ยามที่เราเดินทางผ่านในฤดูร้อนจึงดูเหมือนพรมสีเขียวขจีสวยงาม ไม่รกด้วยวัชพืชนานาชนิดเหมือนบ้านเรา

 

                               ด้านการศึกษานั้นฝรั่งเน้นเฉพาะด้านเปิดสอนด้านไหนก็เอาเด่นเอาดังเฉพาะด้านนั้น บางแห่งเป็นสถานศึกษาขนาดใหญ่และมีหลายสาขาวิชา บางแห่งเป็นวิทยาลัยเล็กอย่างที่เราเรียกเขาว่า “วิทยาลัยหรือมหาวิทยาลัยห้องแถว” แต่ความสำคัญแห่งการเรียนรู้นั้นอยู่ที่หลักวิชา หลายแห่งจึงได้รับการยอมรับ หลายแห่งยังสุกเอาเผากิน เหมือนบ้านเราเช่นกัน ทั้งนี้ต้องโทษที่ผมเองมีโอกาสพบเห็นสถานศึกษาต่างประเทศน้อยเกินไป อาจทำให้มุมมองคับแคบไปบ้าง