ระหว่างวันที่ 18-20 ก.ค.49 ข้าพเจ้าได้มีโอกาสเข้าร่วมอบรมการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม(PAR) จัดโดยศูนย์จัดการความรู้ด้านการเกษตรเพื่อการพัฒนา สาขาส่งเสริมการเกษตรและสหกรณ์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ในการจัดครั้งนี้ ข้าพเจ้าได้รับความรู้ในการวิจัย PAR และได้เรียนรู้กระบวนการจัดการเรียนรู้ โดยมี รศ.บำเพ็ญ เขียวหวาน เป็นวิทยากรกระบวนการหลัก พร้อมด้วย ดร.เบญจมาศ อยู่ประเสริฐ คณาจารย์ มสธ.และทีมงาน ซึ่งมีการสื่อต่างๆ เช่น เริ่มต้นด้วยการให้ชมวีซีดี งานวิจัยท้องถิ่นของชุมชน เพื่อให้เรียนรู้ว่างานวิจัยไม่ใช่เรื่องยาก ชาวบ้านยังสามารถทำได้  การแบ่งกลุ่มระดมความคิดเกี่ยวกับงานวิจัย ให้เรียนรู้การทำวิจัยจากการฝึกปฏิบัติ ฝึกวิเคราะห์ พัฒนาโจทย์วิจัย ตั้งชื่อเรื่อง เขียนวัตถุประสงค์การวิจัย กรอบการวิจัย วิธีการวิจัย ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ มีการฝึกวิเคราะห์กรณีศึกษา ซึ่งเป็นตัวอย่างจริงในพื้นที่ มีการดูวีซีดีการวิเคราะห์ชุมชนของต่างประเทศ การอ่านเอกสารวิจัยท้องถิ่นของ สกว. การเล่นเกมส์ฝึกวิธีการคิด มีการจูงใจให้รางวัลเพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ 

ข้อค้นพบที่ได้จากการเรียนรู้ในการอบรมนี้ คือ

1)พบว่ามีสื่อในการสนับสนุนให้คนเข้าใจการวิจัย และกระบวนการพัฒนาชุมชน ซึ่งเกิดจากการเรียนรู้โดยการปฏิบัติจริง ซึ่งเครื่องมือเหล่านี้ จะช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจง่ายขึ้น และเกิดการเรียนรู้ได้เร็ว

2)ฝึกวิเคราะห์ ควรนำตัวอย่างจริงมาศึกษา โดยอยู่บนพื้นฐานข้อมูลที่ให้มา ไม่ใช้จากความรู้สึกนึกคิด หรือประสบการณ์เดิม เพราะจะทำให้การวิเคราะห์มีอคติ   ควรมีการอบรมในลักษณะนี้ผสมผสานกับการบรรยายให้ความรู้ จะทำให้เข้าใจมากกว่าการนั่งฟังอย่างเดียว

3) การรวมกลุ่มที่มีคนหลากหลาย จะทำให้เกิดช่องว่าง ความแตกต่างหลายอย่าง ทั้งวัย ความรู้ ประสบการณ์และทัศนคติ ย่อมมีความคิดแตกต่างกัน แต่ในท้ายสุด เราก็ต้องร่วมกันทำงานให้เสร็จ ภายในเงื่อนไขและเวลาที่กำหนด

ขอขอบพระคุณ มสธ. ที่ได้ให้ข้าราชการ กรมส่งเสริมการเกษตร เข้าร่วมการอบรมครั้งนี้ โดยไม่ต้องเสียค่าลงทะเบียนคะ และคิดว่าจะนำความรู้ที่ได้รับไปใช้กับการวิจัยที่กำลังทำอยู่คะ