การวัดผลและประเมินผลการศึกษา

หลักการวัดผลและประเมินผลการศึกษา

 

เพื่อให้การวัดผลและประเมินผลการศึกษาเป็นไปอย่างถูกต้องและมีประสิทธิภาพ  ควรยึดหลักในการปฏิบัติ ดังนี้

 

1.  วัดให้ตรงกับจุดมุ่งหมาย

 

2.  ใช้เครื่องมือที่มีคุณภาพ

 

3.  คำนึงถึงความยุติธรรม

 

4.  การแปลผลให้ถูกต้อง

 

5.  ใช้ผลของการวัดและการประเมินให้คุ้มค่า

 

วันนี้เอาแค่หัวข้อใหญ่ก่อนนะคะ

 

ถ้าว่างแล้วจะเขียนรายละเอียดอีกที...(วันนี้อบรมคอมพิวเตอร์เบื้องต้นค่ะ)

 

"""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""""

 

ขอโทษทีนะคะที่ทำให้รอนานไปหน่อย...

 

สำหรับรายละเอียดเกี่ยวกับการวัดและประเมินผล  พิชิต  ฤทธิ์จรูญ (2548 : 11)  กล่าวไว้ว่าดังนี้

 

  1)  วัดให้ตรงกับจุดมุ่งหมาย  การวัดและประเมินผลการศึกษาเป็นกระบวนการตรวจสอบว่าการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนที่ได้จัดให้กับผู้เรียนนั้น  ผู้เรียนสามารถบรรลุตามจุดมุ่งหมายมากน้อยเพียงใด  ดังนั้นการวัดและประเมินผลแต่ละครั้งจึงต้องมีจุดมุ่งหมายที่แน่นอนในการวัด  และในการสอนของครูก็ต้องยึดหลักสูตรเป็นหลักโดยการวิเคราะห์หลักสูตร  แล้วตั้งจุดมุ่งหมายและวัดให้ตรงกับจุดมุ่งหมาย  หากการวัดแต่ละครั้งไม่ตรงกับจุดมุ่งหมายที่จะวัด  ผลของการวัดก็จะไม่มีความหมายแต่ก่อให้เกิดความผิดพลาดในการนำผลการวัดไปใช้  ความผิดพลาดที่ทำให้การวัดได้ไม่ตรงกับจุดมุ่งหมาย  เช่น  ไม่ศึกษาหรือนิยามคุณลักษณะที่ต้องการจะวัดให้ชัดเจน  ใช้เครื่องมือไม่สอดคล้องกับสิ่งที่ต้องการจะวัด  วัดได้ไม่ครบถ้วน  เลือกกลุ่มตัวอย่างที่จะวัดไม่เหมาะสม  เป็นต้น

 

  2)  ใช้เครื่องมือที่มีคุณภาพ  แม้ว่าจะมีจุดประสงค์ในการวัดที่ชัดเจน  เลือกเครื่องมือวัดได้สอดคล้องกับจุดประสงค์แล้วก็ตาม  แต่หากเครื่องมือขาดคุณภาพผลการวัดก็ขาดคุณภาพไปด้วย  และเมื่อนำผลการัดไปประเมินผล  ผลการประเมินย่อมมีโอกาสผิดพลาดได้  ดังนั้นเพื่อให้ผลของการวัดมีความเชื่อถือได้จึงควรเลือกใช้เครื่องมือที่มีคุณภาพ

 

  3)  คำนึงถึงความยุติธรรม  ความยุติธรรมเป็นคุณธรรมที่สำคัญประการหนึ่งของผู้ที่ทำหน้าที่ประเมินผล  เป็นสิ่งที่ครูจะต้องคำนึงถึงทุกครั้งที่จะทำการวัดและประเมินผลการศึกษา  กล่าวคือจะต้องวัดและประเมินผลด้วยใจเป็นกลางไม่ลำเอียงหรืออคติ  ตัดสินตามหลักวิชา  เช่น  การตรวจข้อสอบโดยใช้หลักเกณฑ์เดียวกัน  จัดกระทำให้ผู้ถูกวัดอยู่ภายใต้สถานการณ์เดียวกัน  ตัดสินผลการวัดโดยใช้เกณฑ์เดียวกัน  เป็นต้น  หากการดำเนินการขั้นใดขั้นหนึ่งขาดความยุติธรรมก็ย่อมส่งผลให้การวัดผลและประเมินผลขาดความเชื่อถือตามไปด้วย

 

  4)  แปลผลให้ถูกต้อง  การวัดและประเมินผลการศึกษามีเป้าหมายเพื่อนำผลไปใช้อธิบายหรือเปรียบเทียบกับคุณลักษณะนั้น ๆ ดังนั้นการแปลผลที่ได้จะต้องพิจารณาให้รอบคอบก่อนที่จะลงสรุปโดยคำนึงถึงหลักเกณฑ์และวิธีการแปลความหมายเป็นสำคัญ  พิจารณาตามหลักตรรกวิทยา  ความสมเหตุสมผล  ความสอดคล้องกับหลักเกณฑ์ของการประเมินในครั้งนั้นว่าเป็นแบบอิงเกณฑ์หรืออิงกลุ่ม  นอกจากนั้นครูจำเป็นต้องมีความรู้ในมาตราการวัดและสถิติที่นำมาใช้ด้วย

 

  5)  ใช้ผลของการวัดและประเมินผลให้คุ้มค่า  การวัดและประเมินผลแต่ละครั้งเป็นงานที่ต้องลงทุนทั้งในด้านพลังความคิด  กำลังกาย  เวลาและงบประมาณ  เพื่อให้สามารถวัดผลตามวัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้  หากผลการวัดที่ครูนำมาเพียงตัดสินได้ตกให้ผู้เรียนเท่านั้นนับว่าเป็นการลงทุนที่ไม่คุ้มค่าเพราะผลการวัดและการประเมินผลสามารถนำมาใช้ประโยชน์อย่างอื่นได้อีก  เช่น  สำหรับวินิจฉัยข้อบกพร่องในการเรียนรู้ของผู้เรียน  เพื่อปรับปรุงและพัฒนาการเรียนรู้ของผู้เรียน  เป็นข้อมูลสำหรับการปรับปรุงและพัฒนาการสอนของครู  เป็นต้น

 

สมนึก  ภัททิยธนี (2544 : 16 – 17)  กล่าวว่า การวัดผลที่ดีต้องยึดหลักการวัดผลเบื้องต้น  ดังนี้

 

  1)  ต้องวัดให้ตรงกับจุดมุ่งหมายการเรียนการสอน  การวัดผลเป็นสิ่งที่ตรวจสอบผลจากการสอนของครูว่านักเรียนเกิดพฤติกรรมตามที่ระบุไว้ในจุดมุ่งหมายการสอนมากน้อยเพียงใด  ถ้าวัดผลโดยไม่ยึดจุดมุ่งหมายของการเรียนการสอนเป็นหลักก็จะไม่เกิดประโยชน์อันใดทั้งสิ้น  จะไม่ทราบพัฒนาการของนักเรียนว่าได้บรรลุเป้าหมายตามที่ระบุไว้ในหลักสูตรหรือไม่หรือกล่าวได้ว่าเป็นความสูญเปล่าทางการศึกษาอย่างหนึ่ง  การวัดผลไม่ตรงกับจุดมุ่งหมายของการเรียนการสอนแม้จะวัดตรงตามการสอนของครูก็จะเกิดปัญหาตามมาซึ่งอาจจะมาจากสาเหตุ  คือ  ครูไม่มีความคิดรวบยอดสิ่งที่ต้องการจะวัด  ครูยังใช้เครื่องมือวัดไม่ถูกต้องและการวัดไม่ครบถ้วน

 

  2)  เลือกใช้เครื่องมือวัดที่ดีและเหมาะสม  การวัดผลทางการศึกษาเป็นการวัดทางสังคมศาสตร์  ซึ่งเป็นสิ่งที่ไม่คงที่แน่นอนเหมือนกับการวัดทางกายภาพหรือทางวิทยาศาสตร์  ดังนั้นครูต้องพยายามเลือกใช้เครื่องมือวัดที่มีคุณภาพดี  เพื่อให้ผลการวัดถูกต้องแม่นยำและเชื่อถือได้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้   นอกจากนี้ต้องพยายามใช้เครื่องมือวัดหลาย ๆ อย่าง  เพื่อช่วยให้การวัดถูกต้องสมบูรณ์ยิ่งขึ้น

 

  3)  ระวังความคลาดเคลื่อนหรือความผิดพลาดของการวัด  เมื่อจะใช้เครื่องมือชนิดใดต้องระวังข้อบกพร่องของเครื่องมือหรือวิธีการวัดของครูและต้องมีความสนใจหรือฝึกทักษะในการวัดอยู่เสมอ   จึงจะแก้ไขป้องกันข้อบกพร่องเหล่านี้ได้

 

  4)  ประเมินผลการวัดให้ถูกต้อง  เมื่อได้ผลจากการวัดออกมาแล้วครูต้องนำไปประเมินผลจึงจะช่วยให้การวัดผลและประเมินผลมีความหมาย  และในการประเมินผลนั้นเกณฑ์ที่ใช้เป็นสิ่งสำคัญมาก  ต้องแปลผลให้ถูกต้อง  สมเหตุสมผลและมีความยุติธรรม  การวัดผลประเมินผลจึงเกิดประโยชนได้เต็มที่

 

  5)  ใช้ผลการวัดให้คุ้มค่า  การวัดผลที่ดีมิได้มุ่งวัดเพียงประเด็นที่ว่านักเรียนจำเนื้อหาได้มากน้อยเพียงใด  หรือผ่าน – ไม่ผ่าน  หรือใครได้คะแนนอยู่ในระดับใดเท่านั้น  จุดประสงค์สำคัญของการวัดคือเพื่อค้นและพัฒนาศักยภาพของนักเรียน  นั่นคือต้องพยายามค้นหาผู้เรียนแต่ละคนว่า  เด่น – ด้อย ในเรื่องใด  และหาทางปรับปรุงแก้ไขแต่ละคนให้ดีขึ้น  พร้อมทั้งหาวิธีปรับปรุงการสอนของครูให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น