อาณาจักรศรีโคตรบูรณ์มีศูนย์กลางอยู่ที่วัดพระธาตุพนม

เมื่ออายุพระพุทธศาสนาได้ 100 ปี มีพระสงฆ์วัชชีบุตร อยู่เมืองเวสาลีเห็นว่าวินัยบางข้อควรแก้ไขประมาณ 10 ข้อมีพระสงฆ์บางส่วนเห็นด้วย พระยศเถระเกรงว่าต่อไปพระธรรมวินัยจะถูกแก้ไขจนยากจะมีหลักเดิมจึงจัดประชุมสังคายนาเป็นครั้งที่ 2 หลังพุทธปรินิพพานได้ 100 ปีโดยใช้ภาษามคธในการประชุม ฝ่ายพระสงฆ์วัชชีก็แยกไปรวมตัวจัดประชุมอีกที่หนึ่งใช้ภาษาสันสกฤต  ดังนั้นพระพุทธศาสนาจึงเกิด 2 ฝ่าย คือฝ่ายพระยศ ไม่ยอมเปลี่ยนแปลงแก้ไขได้ชื่อว่าเถรวาท หรือ หินยาน คือถือศีลธรรมเป็นหลักสำคัญ  ส่วนพวกพระสงฆ์วัชชีบุตรเชื่อฟังตามครูอาจารย์ตนว่าให้แก้ไขธรรมวินัยได้ตามกาลเทศะได้ชื่อว่า อาจริยวาท หรือ มหายานถือปรัชญาหลักสำคัญ

      ต่อมาในช่วง พ.ศ. 300 ปี พระโมคคัลลีบุตรติสสเถระจักทำสังคายนาครั้งที่ 3 มีพระเจ้าอโศกมหาราชให้การอุปถัมภ์ สาเหตุที่ทำสังคายนาครั้งนี้เพราะมีคนจากลัทธิอื่นเข้ามาปลอมบวชในพระพุทธศาสนาจำนวนมากด้วยเห็นลาภสักการะเกิดขึ้นแก่พระสงฆ์มาก หลังจัดประชุมสังคายนาเสร็จแล้วจึงได้ประกาศธรรมาวุธคือส่งพระสมณทูตไปประกาศพระพุทธธรรมยังชาวโลก 9 สายด้วยกัน

 และสายหนึ่งในนั้นมีพระโสภณะและพระอุตตระเดินทางมุ่งมายังแคว้นสุวรรณภูมิ  ที่ยังคงมีคำถามคาใจในทุกวันนี้ว่า...สุวรรณภูมิอยู่ที่ใด..?  บ้างก็ว่าอยู่เมืองสะเทิม ประเทศพม่า  บ้างก็ว่าอยู่เมืองนครปฐม เพราะเดิมคือ อาณาจักรมอญหรือทวารวดี

 มีการพบโบราณวัตถุเป็นเหรียญกษาปณ์จารึกว่า...ศฺรี  ทฺวารวตีศฺวรปุณย...แปลว่าได้ว่า...บุญของท่านผู้เป็นใหญ่ในทวารวดี...พบศิลาธรรมจักรและกวางมอบอยู่ในช่วงเทียบเท่าพระเจ้าอโศกมหาราชด้วย และเมืองนี้ตั้งอยู่ระหว่างเมืองศรีเกษตรกับเมืองอีศานบุรี เป็นเมืองขอมหรือกัมพูชาในสมัยนั้น  เมื่อสืบดูยุคนั้นมีอาณาจักรใหญ่ ๆ 3 อาณาจักรด้วยกันคือ

ฝ่ายเหนือมีโยนกบุรี  ฝ่ายใต้มีทวารวดีอยู่ติดขอบทะเล  และฝ่ายตะวันออกเฉียงเหนือมีศรีโคตรบูรณ์ นั้นคือพระพุทธศาสนาเถรวาทเข้ามายังสุวรรณภูมิโดยพระโสภณเถระและพระอุตตระเถระ( ตามหลักฐานจากหนังสือชินกาลมาลีปกรณ์ )

 เมื่อ พ.ศ. 234  โดยท่านแสดงธรรมเรื่องพรหมชาลสูตรก่อนแล้วชาวเมืองเลื่อมใสออกบวชตามแล้วประกาศพระพุทธศาสนาเถรวาทไปทั่วทั้ง 3 อาณาจักรดังกล่าวโดยมีร่องรอยการสืบทอดอายุพระพุทธศาสนาเถรวาทใน 3 อาณาจักรนั้นคืออาณาจักรทวารวดีมีศูนย์กลางอยู่ที่วัดพระปฐมเจดีย์ ในเขตจังหวัดนครปฐมในปัจจุบัน 

อาณาจักรศรีโคตรบูรณ์มีศูนย์กลางอยู่ที่วัดพระธาตุพนม ในเขตจังหวัดนครพนมในปัจจุบัน  อาณาจักรโยนกบุรีหรือล้านนามีศูนย์กลางอยู่ที่วัดพระธาตุหริปุญชัย ในเขตจังหวัดลำพูนในปัจจุบันนั้นแล.