การออกไปเรียนรู้ในชุมชนบ้านคำแดง ร่วมกับนักเรียนโรงเรียนไทยรัฐวิทยา ๖๓ (ชุมชนบ้านคำแดง) ตำบลเดิด อำเภอเมือง  สำนักงานเขตพื้นที่ยโสธร เขต ๑ ได้พบเห็นสภาพชุมชนโดยกว้าง ๆ และวิถีชีวิตส่วนหนึ่ง  ที่ทำให้มองเห็นว่ามีความเป็นอยู่เรียบง่าย หากจะฟื้นฟูสู่ความอยู่ดีกินดี โดยการสร้างความรัก ความสามัคคีและการอยู่ร่มเย็นเป็นสุข  นับเป็นเรื่องที่น่าท้าทาย

        สภาพแวดล้อมของชุมชนเป็นปึกแผ่น  มองเห็นความมั่นคงถาวรทางเศรษฐกิจ และความมีวัฒนธรรมท้องถิ่นหลงเหลืออยู่ผสมผสานกับความเป็นวิถีชีวิต

         ที่บ้านภูมิปัญญา  ได้พบกับพืชผักที่รับประทานได้แบบง่าย ๆ ที่ขึ้นเองตามธรรมชาติหรือที่ปลูกไว้เช่น  ต้นพริกสูงมาก ๒ เมตร ๖๐ เซนติเมตร  เป็นต้นพริกที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ  เกิดจากนกกินพริกมาจากที่อื่นแล้วคายเมล็ดทิ้งไว้

           ต้นผักเสี้ยน  เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติเช่นเดียวกัน  สามารถนำต้นมาตากแดดประมาณครึ่งวัน ให้อ่อนนุ่มและเหี่ยวแล้วนำมาดองเพื่อเป็นผักจิ้มน้ำพริกหรือจิ้มแจ่ว

           ผักกะโดน  เป็นลักษณะของไม้ยืนต้น  มีทั้งยอดอ่อนและดอกให้นำมาจิ้มน้ำพริก จิ้มแจ่ม จิ้มลาบ และนำดอกไปดองสำหรับนำมาเป็นผักจิ้มได้ด้วย

        กระท่อมเล็ก ๆ นี้  มีไว้สำหรับผู้ป่วยที่คลอดลูก หรือเสียเลือดจากการบาดเจ็บ  โดยนำผู้ป่วยมานอนบนแคร่แล้วใช้สมุนไพรเผาร้อน ๆ กับถ่านใต้ถุนแคร่นั้น  เป็นการย่างให้มดลูกเข้าอู่โดยเร็วและทำให้แผลแห้งไม่เป็นบาดทะยัก

            สิ่งของเครื่องใช้บางอย่างที่น่าจะสามารถใช้ประโยชน์ได้ ก็จะไม่ทิ้งขว้างหรือนำไปเผาไฟให้เป็นการสูญเปล่าไร้ค่ะ  แต่หากเก็บไว้ใช้สำรองหรือซ่อมแซมบ้านเรือน  ทำเครื่องใช้ไม้สอยได้ตามต้องการ  สภาการจัดไม่มีการปรุงแต่งเป็นไปแบบเรียบง่ายดูเป็นธรรมชาติมาก

       ต้นท้อสวรรค์  ได้มาจากมีผู้นำลูกท้อสวรรค์มาฝาก ๑ ลูก  เมื่อทานลูกท้อแล้ว  จึงนำเมล็ดมาเพาะ ดูแลรดน้ำ เพื่อเป็นการขยายพันธุ์แบบธรรมชาติ  ต้นนี้มีอายุ ๖ ปียังไม่มีดอกและผล

          ความเป็นอยู่ที่เรียบง่าย มีความปลอดภัยในชีวิตสูง  รั้วบ้านเป็นเพียงการแสดงให้เห็นว่าใครเป็นเจ้าของ  นับเป็นวิถีชีวิตที่เป็นสุขในชีวิตประจำวันที่ขึ้นอยู่กับธรรมชาติ

         ความเข้มแข็งคือทรัพยากรในท้องถิ่น ที่อุดมสมบูรณ์ และกลุ่มประชากรมีฐานะมั่นคงหลากหลายอาชีพ  ในการเป็นผู้นำชุมชนเพื่อเข้าสู่ความเปลี่ยนแปลงที่งดงามของชาวบ้านคำแดง  สู่การพัฒนาพื้นฐานชีวิตจากความเรียบง่ายสู่ความยั่งยืนแบบพอเพียง