บทคัดย่อ
สระมโนราห์สระน้ำเก่าแก่ประจำหมู่บ้านโคกร่วม (ชื่อเดิมของหมู่บ้านหลุ่งประดู่) มีข้อสันนิฐานกันว่าสร้างในราวพุทธศตวรรษที่ 16-17 สมัยก่อนใช้เป็นบ่อเก็บน้ำสำรองของเมืองพิมาย เมื่อบ่อน้ำหลักในเมืองมีน้ำไม่มีน้ำไม่พอใช้ก็จะมาเอาน้ำจากที่นี่ไปใช้ในเมืองแทน สร้างโดยแรงงานจากมือมนุษย์ทั้งหมดโดยทหารของท้าวพรหมทัตผู้ครองเมืองพิมายสมัยนั้น สระน้ำมีขนาดใหญ่มากแสดงถึงพระบารมีของท่านผู้สร้าง เนื่องจากสระถูกสร้างมาเป็นเวลาหลายร้อยปี น้ำในสระมีลักษณะใสมาก เราสามารถมองเห็นได้แม้กระทั่งหินหรือพืชต่างๆที่อยู่ใต้น้ำทั้งที่น้ำลึกมากๆ พอสิ้นสมัยของท้าวพรหมทัต คนที่เคยอยู่ใต้การปกครองของท่านก็ได้แยกตั้งเป็นหมู่บ้านเล็กๆ แต่เมืองพิมายก็ยังคงมีอยู่ ชาวบ้านรุ่นแรกที่มาก่อตั้งบ้านโคกร่วมได้กล่าวได้ว่า สระน้ำแห่งมีมาตั้งแต่สมัยก่อนตั้งหมู่บ้าน ชาวบ้านในรุ่นแรกๆก็ใช้บ่อน้ำแห่งนี้ในการใช้ดื่ม อาบ หาอาหาร รดพืชผักของตน ชาวบ้านหลุ่งประดู่ยังไม่เคยลืมความสำคัญของสระมโนราห์ ถึงแม้ว่าวันนี้จะมีหนองน้ำที่ใช้ในหมู่บ้านแห่งใหม่แล้วก็ตาม
